Hesabıyla ilgili şikayet bulunduğunun kendisine bildirilmesi üzerine bankaya giden Fırat, Eskişehir’de yaşayan bir şahsın dolandırıldığı teziyle şikayetçi olduğunu öğrendi. Hesabını kapattıran Fırat, polis merkezine giderek kendisini arayan bireyler hakkında cürüm duyurusunda bulundu. Lakin şikayet üzerine Fırat hakkında ‘banka yahut kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık’ suçlamasıyla Eskişehir 3. Ağır Ceza Mahkemesinde dava açıldı.

“Okula giderken beni aldılar”

Yargılama sırasında dolandırıcı değil, mağdur olduğunu savunan Fırat, olayın akabinde polise şikayette bulunduğunu ve bankayla görüştüğünü anlattı. Fırat, mahkemenin yazısı üzerine emniyetin, kendisini kuşkulu sıfatıyla beyanının alındığını fakat müşteki sıfatıyla sözünün bulunmadığını bildirdiğini söyledi. Bankanın da Özgür Fırat’la telefon görüşmesi yapıldığına ait kayıt olmadığını belirtmesi üzerine Fırat’a 3 yıl 4 ay mahpus cezası verildi.
Kararın kesinleştiğinden haberi olmadığını söyleyen Fırat, Mayıs 2019’da okula giderken polis çevirmesinde gözaltına alınarak cezaevine götürüldü. İlk olarak yanlış cezaevine götürüldüğünü ve üç gün hücrede kaldığını belirten Fırat, daha sonra Antalya’daki cezaevinde devlet memurları koğuşuna alındığını söyledi. Fırat, “Mahkemeye çıkarılmadım, avukat tayin edilmedi ve karar katılaştı. Okula giderken beni aldılar, cezaevine götürdüler. İlk üç gün ailem ve arkadaşlarım benden haber alamadı. Ben devlet memuruydum. Beni mahkemeye çıkarmaları, bana avukat tayin etmeleri gerekirdi” dedi.
2019 yılında Ramazan ayının birinci günü cezaevine girdiğini, Haziran 2020’nin sonlarında tahliye edildiğini belirten Fırat, “Hayatında birinci kere cezaevine giriyorsun, daha evvel karakol yüzü görmemişsin. Yaşadığım psikolojiyi anlatmak çok güç. Bunu yalnızca ben değil, ailem de yaşadı” halinde konuştu.

Başka davada hata duyurusu evrakı ortaya çıktı

Cezaevinden çıktıktan sonra hakkında Kocaeli 3. Ağır Ceza Mahkemesinde diğer bir davanın açıldığını söyleyen Fırat, bu mahkemenin de Antalya Emniyet Müdürlüğünden bilgi istediğini belirtti. İlk davada bulunmadığı bildirilen cürüm duyurusu dokümanının bu defa mahkemeye gönderildiğini aktaran Fırat, bankanın kendisini dokuz kere aradığına ait kayıtların da ortaya çıktığını söz ederek, Kocaeli’deki davada beraat ettiğini söyledi.
Avukatıyla birlikte birinci davadaki mutlaklaşmış karar için kanun faydasına bozma müracaatında bulunduklarını anlatan Fırat, “Bu sefer emniyet cürüm duyurusu dokümanını gönderdi. Bankanın da beni dokuz sefer aradığı ortaya çıktı. Kocaeli’de beraat ettim. Akabinde avukatımla kanun faydasına bozmaya başvurduk. Yargıtay bu yıl kararı bozdu. Haziran ayında Eskişehir 3. Ağır Ceza Mahkemesinde yine yargılandım ve beraat ettim” tabirlerini kullandı.

Öğretmenliğe dönmek için başvurdu

Eylül ayında Antalya İl Milli Eğitim Müdürlüğüne misyona iade dilekçesi verdiğini de kelamlarına ekleyen Fırat, evrakının bakanlıkta olduğunu söyledi. Yaşadıkları sebebiyle banka ve emniyetle ilgili maddi ve manevi tazminat davası açmak için avukatının çalışma yürüttüğünü de anlattı.
Bu süreçte boşandığını söyleyen Fırat, cezaevinden çıktıktan sonra geçimini taksicilikle sağladığını belirtti. Fırat, “Çocuğumun nafakasını ödemek, aileme bakmak zorundaydım. Çabucak bir taksi durağında çalışmaya başladım. Altı yedi yıldır taksicilik yapıyorum ancak benim mesleğim öğretmenlik. Dokuz yılda üç muvaffakiyet dokümanı aldım. Tekrar okuluma dönmek istiyorum” dedi.
On üç yaşındaki oğlunu yaz aylarında ve ara tatillerde görebildiğini söyleyen Fırat, oğlunun da kendisini tekrar öğretmen olarak görmek istediğini lisana getirdi. Fırat, “O vakit altı yaşındaydı, şimdi on üç yaşında. Birlikte daha fazla vakit geçirmek istiyor. İnşallah bu yıl vazifeme döneceğim. En güç şey, insanın alnına çalınan leke. Benim bu türlü bir şeyle ne işim olur? Benim üzere kimsenin bir daha mağdur olmasını istemiyorum” diye konuştu.

Veya il/ilçe ulusal eğitim müdürlükleri/kurumlar tarafından hazırlanan Banka Promosyonu İhale Şartnamelerinde;

-Banka; mutabakat yapıldığı tarihten sonra Kuruma naklen, açıktan ve birinci sefer atama yoluyla misyona başlayanlar ile aylıksız müsaadeden dönen işçinin, misyona başlama tarihi baz alınarak hesaplanan promosyon fiyatını, izleyen aybaşında peşin olarak tek seferde ödeyecektir.

-Anlaşma yapılan banka çeşitli nedenlerle kurumdan ayrılan (tayin, fiyatsız müsaade, emeklilik, vefat, istifa, müstafi sayılma vb.) işçiden peşin ödediği promosyonların iadesini talep etmeyecektir.

Şeklinde kararlar koymasına karşılık banka ile imzalanan “Maaş Ödeme Protokolü”ne bu istikamette hususlar yazılmadığından meseleler çıkmaktadır.

Peki gerçekler nedir?

Banka tayini çıkan çalışandan promosyon ölçüsünün kalanı tahsil edilir mi? Kurumlar bu istikamette mutabakat yapabilir mi?

Yaptığımız araştırmada özetle;

Örneğin; 01.15.2023 tarihi ile 01.15.2026 tarihleri ortasında 3 yıllık promosyon muahedesi yapılmış ve peşin olarak 36.000 TL ödeme yapılmış olsun. Bu durumda 3 yılda 36 ay bulunduğundan her aya 1.000 TL promosyon ödemesi yapıldığı ortaya çıkmaktadır.

Bir öğretmen arkadaşımızda bu ilçeden 01.15.20024 tarihinde norm atamasıyla ayrılmış olsun. Promosyon muahedesi 3 yıllık yapıldığından ilçeden bir yıl sonra ayrılan öğretmen arkadaşımızın ayrıldığı tarih ile promosyon muahedesinin bittiği tarih ortasında 24 ay bulunmaktadır.

Dolayısıyla ilgili banka, öğretmen arkadaşımızdan 24.000 TL promosyon fiyatı iadesini yasal faiziyle birlikte isteyemez. il/ilçe ulusal eğitim müdürlükleri/kurumlar daha çok promosyon fiyatı almak ismine tayini çıkan işçiden promosyon ölçüsünün kalanının tahsil edilmesi tarafında Banka Promosyonu İhale Şartnameleri hazırlayamaz ve banka “Maaş Ödeme Protokolü”ne bu istikamette unsurlar yazamaz.

2- Memura yeni geldiği yerdeki promosyon ölçüsü, eski yerindeki promosyon ölçüsü her iki bankada birebir banka olsa dahi eksikse düşülerek ödeme yapılamaz. Eski geldiği yerdeki promosyon yeni geldiği yerden fazla ise “size ödeme yapamıyoruz” denilemez.

Bu konuda geldiği ilden/ilçeden promosyon alan bir çalışana yeni nakil olduğu yahut yer değiştirdiği ilden/ilçeden promosyon ödemesi yapılması konusunda verdiği dilekçeye “geldiğiniz yerden promosyon aldığınızdan promosyon ödemesi yapılamamaktadır” yanıtıyla karşılaşmaktadır.

Yada geldiği yerden aldığı promosyon ölçüsü yeni yerdeki promosyon ölçüsü ile karşılaştırılarak ortadaki fark ödenmekte yada hiç ödeme yapılmamaktadır.

Uygulanan her iki teknikte hem yürürlükteki mevzuat hem de KDK kararlarına karşıttır. Bu bahis hakkında yapılan yanlışları ve yapılması gerekenleri tüm taraflarıyla ele aldığımız “Nakil olduğu vilayetten promosyon alan işçi yeni geldiği vilayetten nasıl promosyon alır?” evrakımızı okumak için

Örneğin; 01.15.2023 tarihi ile 01.15.2026 tarihleri ortasında 3 yıllık promosyon muahedesi yapılmış ve peşin olarak 36.000 TL ödeme yapılmış olsun. Bu durumda 3 yılda 36 ay bulunduğundan her aya 1.000 TL promosyon ödemesi yapıldığı ortaya çıkmaktadır.

Bir öğretmen arkadaşımızda bu ilçeye 01.15.20024 tarihinde norm atamasıyla yeni yer değiştirmiş olsun. Promosyon mutabakatı 3 yıllık yapıldığından ilçeye yeni gelen öğretmen arkadaşımızın atandığı tarih ile promosyon muahedesinin bittiği tarih ortasında 24 ay bulunmaktadır.

Dolayısıyla ilgili banka, öğretmen arkadaşımıza 24.000 TL promosyon ödemesini yasal faiziyle birlikte izleyen ay başında peşin olarak tek seferde ödeyecektir.

İşte ilgili resmi yazılar;

Milli Eğitim Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığının “Banka Promosyonları” bahisli 15/05/2014 tarih ve 1946247 sayılı yazısında;

“Başbakanlığın 2007/21 sayılı Genelgesi ile oluşturulan Komite;

1-İdare ile banka ortasında promosyon mukavelesi imzalanmasından sonra yönetimlerine açıktan yahut naklen atanacak ya da süreksiz misyonla görevlendirilecek yeni işçilerin de olabileceğini göz önünde bulunduracak ve gerekli önlemleri alacaktır.

2-Promosyon mukavelelerinde; “Banka; mutabakat yapıldığı tarihten sonra Kuruma naklen, açıktan ve birinci kere atama yoluyla misyona başlayanlar ile aylıksız müsaadeden dönen çalışanın misyona başlama tarihi baz alınarak hesaplanan promosyon ölçüsünü, izleyen ay başında peşin olarak tek seferde ödeyecektir.”

“Banka: Kurum’dan ayrılan ve emekli olan naklen atanan istifa eden, fiyatsız müsaadeye ayrılan vs.) işçiden promosyon meblağını geri istemeyecektir” kararlarının yer almasını sağlayacaktır.” açıklamaları bulunmaktadır.

Milli Eğitim Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığının “Banka Promosyonları” bahisli 15/05/2014 tarih ve 1946247 sayılı yazısını bilgisayarınıza indirmek için

Yazının okunaklı hali için “Banka promosyonlarında bir ilk” başlıklı haberimizi

Milli Eğitim Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı promosyon muahedeleri sonrasında kuruma naklen yahut birinci kez atananlar için birinci kere önlem aldı. Bakanlık, “Banka Promosyonları” bahisli 15/05/2014 tarih ve 1946247 sayılı yazıyı tüm vilayetlere göndermiş ve yazısında birden fazla bankanın başvurduğu ve rekabetin oluşturduğu durumlarda kontrata naklen, istifa sonrası dönüş yahut birinci sefer atananlar için karar konulmasını istemişti.

İlgili “MEB, promosyon kontratından sonra gelen işçiye de ödeme yapılmalıdır” başlıklı haberimiz için

Hülasa üstteki MEB talimatlarına nazaran, il/ilçe ulusal eğitim müdürlükleri/kurumlar; çalışanına daha çok promosyon fiyatı almak ismine “tayini çıkan işçiden promosyon ölçüsünün kalanının tahsil edilmesi” ve/veya “sonradan gelen çalışana promosyon fiyatı ödenmemesi” istikametinde “Banka Promosyonu İhale Şartnameleri” hazırlayamaz ve sonrasında bankalarla bu istikamette “Maaş Ödeme Protokolü” imzalayamazlar. Bunların olması halinde çalışanın misyon yaptığı kurum hukuken sorumlu olup dava açılması halinde ziyan gören çalışanın ziyanını ödemekle karşı karşıya kalır.

Ahmet KANDEMİR