Bakan Işıkhan, toplantıda yaptığı konuşmada, mevsimlik tarım işçiliğinin, ülkenin ziraî üretim yapısında değerli bir yer tuttuğunu söyledi.

Tarımın muhtaçlık duyduğu iş gücünün karşılanması, üretimin sürdürülebilirliği ve kırsal nüfusun ekonomik hayata iştiraki bakımından mevsimlik tarım personellerinin değerli bir rolü bulunduğuna işaret eden Işıkhan, “Tarımsal üretimin sürdürülebilirliği kadar bu üretime emek veren vatandaşlarımızın beşere yakışır çalışma ve hayat şartlarına sahip olması da önceliklerimiz arasında. Bakanlık olarak, bu yaklaşımımızı yalnızca çalışma hayatıyla sonlu tutmuyor, mevsimlik tarım çalışanlarımızın ve ailelerinin barınma, eğitim, sıhhat, ulaşım ve toplumsal hizmetlere erişimini birlikte ele alıp değerlendirmekteyiz.” diye konuştu.

Bu alandaki çalışmalarının uzun yıllara dayandığını belirten Işıkhan, 2010’da başlatılan çalışmaların, 2017’de yayımlanan genelgeyle daha sistematik bir yapıya kavuşturulduğunu söz etti.

Işıkhan, 2024’te alandan elde edilen deneyimler ve ilgili kurumların katkıları doğrultusunda 2024/5 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile yeni bir çerçeve oluşturulduğunu anımsatarak, Bakanlık uyumunda uygulanan Mevsimlik Tarım İşçileri Projesi’nin (METİP) kıymetli bir kamu uygulaması olarak hayata geçirildiğini ve bu alanda sahada somut bir model ortaya koyduğunu lisana getirdi.

– “2026 yılı prestijiyle 21 ilimizde 37 etkin METİP alanımız bulunmaktadır”

Gelinen noktada artık bu tecrübeyi bir sonraki evreye taşımak gerektiğini vurgulayan Işıkhan, şu tabirleri kullandı:

“Çünkü bugüne kadar oluşturduğumuz altyapının ve elde ettiğimiz tecrübenin, daha sürdürülebilir, daha lokal ve daha iştirakçi bir yapıya dönüşmesi gerekiyor. METİP kapsamında 2010-2013 yılları arasında 38 ilimizde hazırlanan 65 projeye yaklaşık 96 milyon lira kaynak aktarılmış, 2017-2026 periyodunda ise 23 ilimize yaklaşık 180 milyon lira ödenek tahsis edilmiştir. 2026 yılı prestijiyle 21 ilimizde, 37 faal METİP alanımız bulunmaktadır. Bugün elimizde alanda karşılığı bulunan değerli bir uygulama deneyimi bulunmaktadır. Önümüzdeki devirde temel yaklaşımımız, METİP kapsamında oluşturulan altyapıyı koruyarak valiliklerimizin uyumunda bugüne kadar elde edilen tecrübeler doğrultusunda lokal idarelerin, üreticilerin, üretici örgütlerinin, özel bölümün ve sivil toplum kuruluşlarının katkılarını artırmak, kamu kaynaklarını ise bu katkıları tamamlayıcı öge olarak daha sürdürülebilir ve kalıcı bir yapıya dönüştürmektir.”

METİP’i yalnızca barınma alanlarının oluşturulmasına yönelik bir proje olarak değerlendirmemek gerektiğini kaydeden Işıkhan, “Asıl maksadımız, mevsimlik tarım personellerinin çalışma ve hayat şartlarını bütüncül yaklaşımla uygunlaştıran, çocukların eğitimden kopmasını önleyen, sıhhat ve toplumsal hizmetlere erişimi kolaylaştıran ve ziraî üretimin gereksinimleriyle uyumlu, kalıcı ve uygulanabilir bir model oluşturabilmektir. Bu anlayışla önümüzdeki devirde, üreticilerin ve lokal aktörlerin de sürece direkt katkı sağlayabileceği mikro dayanak modellerini kıymetlendirmemiz gerekmektedir. Tarım üreticilerimiz için gereksinim duyulan iş gücünün barınma şartlarının güzelleştirilmesine katkı sunabileceği, kamu kaynaklarının ise bu katkıyı tamamlayıcı nitelikte kullanılabileceği modeller üzerinde çalışmalarımızı sürdürmekteyiz. Bu modellerin de her ilin ziraî üretim yapısı, iş gücü muhtaçlığı ve mahallî imkanları dikkate alınarak geliştirilmesine ehemmiyet vermekteyiz. Böylelikle hem daha fazla barınma alanına ulaşabilecek hem de mevcut alanların sürdürülebilirliğini sağlamış olacağız.” diye konuştu.

– “Tarım iş aracılığı sisteminin daha faal hale getirilmesine kıymet vermekteyiz”

Işıkhan, bugünkü gündemlerinin kıymetli başlıklarından birinin, METİP alanlarının sürdürülebilirliğini ve mevcut alanların statüsünü tüm boyutlarıyla pahalandırmak olduğunu belirterek, şöyle devam etti:

“Örneğin, bilhassa elektrik ve su üzere işletme masraflarının daima olarak METİP bütçesinden karşılanması yerine bu masrafların kullanım temelli ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulması gerektiğini düşünmekteyiz. Bunun yanında tarım bölümünün değerli aktörlerinden biri olan tarım iş aracılığı sisteminin de daha faal hale getirilmesine büyük ehemmiyet vermekteyiz. Çalışan ile patron arasındaki münasebetin daha sistemli, kayıtlı ve öngörülebilir formda kurulması, tarım aracılarının sisteme daha faal biçimde dahil edilmesi, çalışma şartlarının güzelleştirilmesine de katkı sunabileceğini değerlendirmekteyiz.”

İçişleri, Milli Eğitim ve Sağlık Bakanlıkları ile yürüttükleri data temelli işbirliği çalışmalarının, sürece kıymetli bir katkı sağladığını düşündüklerini lisana getiren Işıkhan, bu işbirliği sayesinde mevsimlik tarım personellerine ve ailelerine ait bilgileri daha sağlıklı biçimde takip ettiklerini ve sunulan kamu hizmetlerinin izlenmesini ve kurumlar arasındaki uyumun güçlendirilmesini hedeflediklerini söyledi.

Işıkhan, METİP alanlarında oluşturulan toplumsal dayanak merkezleri aracılığıyla çocukların eğitim süreçlerine yönlendirilmesi, yaz okulları ve telafi eğitimleri üzere uygulamalarla, çocukların eğitimle bağlarının korunması için ilgili kurumlarla birlikte çalışmalar yürüttüklerini bildirdi.

Bütün bu çalışmaların temelinde kurumlar arası işbirliği ve lokal sahiplenmenin bulunduğunu belirten Işıkhan, toplantıda ilgili bakanlıkların bakan yardımcılarını, 10 ilden valileri ve vali yardımcılarını, İŞKUR il müdürlerini bir araya getirmelerinin bu anlayışın bir sonucu olduğunu kaydetti.

Toplantıda ortaya konulacak görüş ve teklifler doğrultusunda 2024/5 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nin uygulanmasında karşılaşılan sorun ve gereksinimler çerçevesinde nasıl güncellenmesi gerektiğini de ele alacaklarını bildiren Işıkhan, “Buradaki gayemiz, yıllar içerisinde oluşan uygulama tecrübesini, yeni devrin gereksinimleriyle buluşturmak ve METİP’i daha sürdürülebilir, daha lokal ve daha iştirakçi bir yapıya kavuşturmaktır.” dedi.

Bakan Işıkhan’ın konuşmasının ardından toplantı basına kapalı devam etti.

Milli Eğitim Bakanlığından (MEB) yapılan açıklamaya nazaran, Türkiye’nin mesken sahipliğinde 9-20 Kasım tarihleri arasında gerçekleştirilecek COP31 hazırlıkları çerçevesinde “81 İlden 81 Genç Delege” çalışması başlatıldı.

Gençlerin iklim değişikliği ve sürdürülebilirlik çalışmalarına faal iştirakini sağlamak gayesiyle yürütülecek çalışma kapsamında, ortaöğretim kurumlarında tahsil gören öğrenciler arasından her ili temsil etmek üzere bir asıl ve iki yedek genç delege belirlenecek.

– Gençler iklim gündemine kendi illerinden bakacak

“81 İlden 81 Genç Delege” çalışmasıyla öğrencilerin yaşadıkları illerin coğrafik, çevresel, toplumsal ve kültürel özelliklerinden hareketle iklim değişikliği ve sürdürülebilir hayat mevzularını değerlendirmeleri ve tahlil teklifleri geliştirmeleri hedefleniyor.

Delege seçimlerinde öğrencilerin yaşadıkları etrafa ait müşahedeleri, özgün fikir ve tahlil teklifleri ile araştırma ve tabir maharetleri dikkate alınacak.

– 81 ilden 81 bildiri hazırlanacak

Seçim sürecinin tamamlanmasının akabinde belirlenen genç delegeler, COP31 temaları kapsamında kendi illerine ait bildiri hazırlayacak.

Böylece Türkiye’nin farklı bölgelerindeki gençlerin iklim değişikliğine ait tecrübe, müşahede ve teklifleri bir araya getirilerek 81 ilin gençlik perspektifinden iklim gündemi ortaya konulacak.

Her il için belirlenecek bir asıl ve iki yedek genç delegeye ilişkin bilgiler ile hazırlanan bildiriler, il ulusal eğitim müdürlükleri tarafından MEB Ortaöğretim Genel Müdürlüğüne gönderilecek.

Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre, “Eğitim Kurumu Binaları ve Eklentilerinde Yapısal Afet Risklerinin Azaltılması ve AR-GE Çalışmaları Yapılmasına İlişkin Protokol”, Mogan Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi Uygulama Oteli’nde düzenlenen merasimle imza altına alındı.

Protokolle, Bakanlığın eğitim yapıları alanındaki saha deneyimi, bilgi birikimi ve kurumsal kapasitesi ile üniversitelerin bilimsel bilgi birikimi, akademik uzmanlığı ve teknik kapasitesi bir araya getirildi. 81 ili kapsayacak şekilde kurgulanan iş birliği kapsamında üniversiteler için çalışma bölgeleri belirlenecek.

Protokol kapsamında, Bakanlığa bağlı her çeşit ve kademedeki eğitim kurumu binaları ile eklentilerinin afetlere direncinin artırılması, afet risklerinin tespit edilerek azaltılması ve yapısal güvenliklerinin kıymetlendirilmesine yönelik çalışmalar yürütülecek.

Ayrıyeten yapıların güçlendirme, bakım, tamirat ve yenileme muhtaçlıklarının belirlenmesi, bina envanterlerinin geliştirilmesi, risk önceliklendirme ve AR-GE çalışmalarının gerçekleştirilmesi amaçlanıyor.

Üniversitelerle yürütülecek iş birliği çerçevesinde eğitim yapılarında gözlemsel ve detaylı yapısal incelemeler, bina performans tahlilleri, gereç ve taban incelemeleri ile hasar tespit çalışmaları yapılabilecek. Güçlendirme, büyük tamirat ve tadilat projelerinin hazırlanması ve denetiminin yanı sıra güç verimliliği, yangın güvenliği, erişilebilirlik, yapı sıhhatinin izlenmesi, teknik danışmanlık, eğitim ve AR-GE faaliyetleri yürütülebilecek.

Çalışmalardan elde edilecek teknik bilgilerin bilimsel usullerle tahlil edilerek Bakanlığın karar takviye sistemlerine, afet risk azaltma siyasetlerine ve afet idaresi stratejilerine katkı sağlaması hedefleniyor.

Üniversiteler iş birliğiyle yaklaşık 900 bina incelendi

Üniversitelerle teknik iş birliğinin birinci uygulamaları bu yıl içinde gerçekleştirildi. Pamukkale, Fırat ve Karadeniz Teknik üniversiteleriyle başlangıçta 646 binanın incelenmesi planlanırken, alandan gelen ek taleplerle yaklaşık 900 bina yerinde incelendi.

Gerekli görülen yapılarda zelzele tahkikleri gerçekleştirildi ve değerlendirmeler sonucunda incelenen binalardan 396’sı için yıkım kararı verildi. Öbür yapılar için proje hazırlama, valiliklere bildirim ve teknik çalışma süreçleri yürütüldü.

Bu çalışmalarla üniversitelerin akademik bilgi ve uzmanlığından yararlanılarak alandaki tespit ve tahlil süreçleri hızlandırıldı, yıkım ve güçlendirme üzere kritik kararların bilimsel ve objektif kriterlerle alınmasına katkı sağlandı.

15 üniversiteyle 81 ili kapsayan iş birliği

Protokol kapsamında, Akdeniz, Aydın Adnan Menderes, Erzurum Teknik, Gaziantep, Gazi, İstanbul Teknik, Ondokuz Mayıs, Pamukkale, Kafkas, Karadeniz Teknik, Konya Teknik, KTO Karatay, Tekirdağ Namık Kemal, Van Yüzüncü Yıl ve Yıldız Teknik üniversiteleriyle işbirliği yapılacak.

1-4 Eylül Online, 7-11 Eylül Yüz Yüze

Yeni periyoda hazırlanan eğitim topluluğuna kolaylık sağlamayı hedefleyen karara nazaran mesleksel çalışma takvimi iki evreli olarak yürütülecek:

• İlk Hafta (1 – 4 Eylül): Öğretmenlerin mesleksel gelişim eğitimleri ve seminer çalışmaları çevrim içi (online) olarak gerçekleştirilecek.

• İkinci Hafta (7 – 11 Eylül): Seminer programının ikinci haftasındaki çalışmalar ise öğretmenlerin misyon yaptığı okullarda yüz yüze iştirakiyle tamamlanacak.

Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, mesajının sonunda tüm eğitim çalışanlarına muvaffakiyet dileyerek, “Mesleki çalışma programımızın eğitim ailemiz için güzel olmasını temenni ediyor, yeni eğitim öğretim yılına hazırlanan tüm öğretmenlerimize çalışmalarında kolaylıklar diliyorum” tabirlerine yer verdi.

Kartal Anadolu İmam Hatip Lisesi’ni bitiren Hanne Hifa Akkuş, bugün açıklanan YKS’de Alan Yeterlilik (AYT) oturumunda sözel puan cinsinde 5’inci, eşit yükte ise 12’nci, Mahmut Abdulkadir Şahin de sözel puan çeşidinde 7’nci, eşit tartıda 241’inci oldu.

Türkiye’de alanlarında birinci 10 arasına giren iki öğrenci, muvaffakiyetlerinin ardındaki çalışma sürecini ve gelecek amaçlarını AA muhabirine anlattı.

Hanne Hifa Akkuş, kendisinin Kartal Anadolu İmam Hatip Lisesi’nde büyüdüğünü tabir ederek, 9 ve 10’uncu sınıfta toplumsal etkinlikler, atölyelerle kendilerini geliştirdiklerini, 11 ve 12’nci sınıfta ise imtihan sürecine tartı verdiklerini söyledi.

Öğretmenlerinin kendisine çok dayanak olduğunu belirten Akkuş, “Her öğrencinin nasıl çalışması gerektiği farklı oluyor, bunun için de hocalarımız çok yardımcı oluyor. Hocalarımız bizi evlatları üzere görüyor.” dedi.

Yoğun çalışma temposunda her şeyin her vakit çok hoş gitmediğini de söyleyen Akkuş, Allah’ın çalışmanın karşılığını her vakit verdiğini lisana getirdi

– “Elimizle kazıyarak, o toprağı aşarak çalışmak bence en önemlisi”

Akkuş, “Ailelerimiz uzakta, onların duaları, yeterli dilekleri, yardımları her zaman yardımcı oluyor ancak burada bizim ders çalışmamızı sağlayan, bizi ayakta tutan şeyler arkadaşlarımız ve hocalarımız. Biz birbirimizi ders çalışmaya davet ederdik. Ders çalışmayanı ya da kafası karışanı çabucak alırdık ‘Gel ders çalışalım’ derdik. Birbirimizi teşvik ederdik.” diye konuştu.

Hedeflerine ait de Akkuş, şunları kaydetti:

“Ben Boğaziçi Üniversitesi’nde iktisat kısmında okumak istiyorum. Hazırlığı da sayarsak olağan 5 sene üzere kocaman bir süreç var. Üniversitede karar veririm diye düşünüyorum ne istediğime. Bizim maksadımız da şu. Yalnızca hoş bir derece yapıp, çok rahat bir hayat sürebilmek de var lakin bizim şahit olduğumuz çok büyük zulümler de var bu dünyada. Doğu Türkistan olsun, Filistin olsun, Afrika’nın çok fazla yerinde olsun. Her yerde Müslümanlara ya da insanlara karşı çok büyük bir zulüm var. Bizim burada hedefimiz vakti geldiğinde, bize soru sorulduğunda ‘Biz neredeydik, hangi taraftaydık?’ onu cevaplayabilmek. Sen zulmü yaparken yalnızca şahit mi kalıyordun, yoksa aksiyon alıyor muydun? Bir reaksiyon gösteriyor muydun? Neyin tarafındaydın? Bu soruyu daha rahatlıkla cevaplayabilmek için hem de kardeşlerimize yardımcı olabilmek için hoş yerlere gelmek hepimizin gayesi.”

Akkuş, “Çünkü bakıyoruz hani beşerler nitekim çok duyarsız ve bizim bu hassaslığı yaymamız gerekiyor. Bu yüzden de benim maksadım yalnızca ‘Güzel paralar kazanıyorum.’ diyeyim değil, daha çok benim elde ettiğim ya da erişebildiğim fırsatlarla kardeşlerimize de yardımcı olmak.” kelamlarını sarf etti.

Hanne Hifa Akkuş, “Çalışırsak, nitekim çabalarsak ki bu çalışma hani iki üç saat çalıştım tamam değil de, hakikaten elimizle kazıyarak, o toprağı aşarak çalışmak bence en kıymetlisi. Fiili dua en kıymetlisi, sonra tevekkül.” dedi.

– “İşletme okumayı düşünüyorum”

Mahmut Abdulkadir Şahin de Kartal Anadolu İmam Hatip Lisesi’nin Destekleme ve Yetiştirme Kursu’nun kendisine çok yararı olduğunu aktardı.

Şahin, “Hocalar rehberlik yaparken bize nasıl bir yoldan ilerlememiz gerektiğini söylediler. Okulda devirler arası bağlantılar de çok güzeldi. Üst devirden ağabeylerimiz de bize yardımcı oldular. Esktra dersler, denemeler, herkes birbirini çok fazla seviyordu ve birbirimize yardımcı olarak destekliyorduk.” diye konuştu.

Sosyalleşmekten de kopmadığını aktaran Şahin, meslek maksadı konusunda kararsız olduğunu belirterek, “Koç ve Boğaziçi arasında gidip geliyorum. İşletme okumayı düşünüyorum.” açıklamasında bulundu.

Şahin, “Bu sınavı kazanmanın altın anahtarı diyebileceğimiz şey, çok istemek. İstemeden hayatın her alanında hiçbir şeyi başaramazsın. O yüzden çok istemen lazım. Yalnızca istemekle de kalmaz çalışman lazım. Çalışırken sana lazım olan birkaç şey olacak. Denemelere girmen lazım, kendine yardımcı olacak bir hoca ya da ağabey bulman lazım. Bu yoldan geçmiş deneyimli birini bulman lazım ve bu deneyime güvenmen lazım. Bu yolu birinci kere deneyimliyorsun. Deneyimli birine danışmak çok yardımcı oluyor.” tabirini kullandı.

I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ

1. Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde İlköğretim Okulu, Halk Eğitim

Müdürlüğü, İlköğretim Okulu ve Akçakoca İlköğretim Okulunda fiyatlı öğretmenlik

yapmasına karşın anılan devirlerde sigorta priminin 30 günden eksik bildirildiğini, müracaat konusu hakkında Kamu Denetçiliği Kurumunun: ” .sınıf öğretmenliği için haftada 12 saat ve üzeri, branş öğretmenliği için haftada 10 saat ve üzeri vazife yapılan periyotların tam vadeli çalışma olarak kabul edilerek prim ödeme gün sayısının 30 gün üzerinden hesaplanması gerektiği yönünde.” Tavsiye Kararı olduğunu, kelam konusu hizmetinin 30 gün üzerinden bildirilmesinin Başöğretmenlik için aranan hizmet hesabını da etkileyeceğini belirterek anılan devirde 14- 16 gün olarak bildirilen hizmet günlerinin 30 gün üzerinden bildirilmesini talep etmektedir.

II. YÖNETİMİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi tarafından gönderilen sayılı ve 31.07.2025 tarihli yazı ve eklerinde kimi gönderilerin resmi yahut hafta sonu tatili olup olmadığına bakılmaksızın acil olduğu durumlarda dağıtımın gecikmeksizin yapılması gerektiği, 7201 sayılı Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik ve Tebligat İşletme Prosedüründe gerektiğinde resmi tatil ve isimli tatil günlerinde de çalışması gerekebileceğine ait düzenleme olduğu, tekrar tıpkı prosedürde “Hızlı Tebligat Dağıtım/ Teslim İşlemleri ve Süreler başlıklı 6.28 üçüncü fıkrasında “Hızlı Tebligat servisinde hafta içi 08.00 – 20.00, cumartesi günlerinde 08.00 – 17.00 saatleri arasında mesai uygulanır. Pazar, bayram ve başka tatil günlerindeki mesai uygulaması merkez teşkilatınca belirlenir.” Hükmünün olduğu, ilgilinin Mart, Nisan, Mayıs 2025 devirlerinde cumartesi günleri fiyat seviyesi farkı ödenerek cumartesi günü çalıştığı, Haziran 2025 periyodunda de isteği dahilinde cumartesi çalışmasına katılmadığı, Posta ve Kargo Operasyonları Daire Başkanlığının Personelin Haftanın 6. İş Günü Çalışması HK yazıya istinaden evvel maaş farkı alarak haftanın 6. İş günü çalışmak isteyenlerin görevlendirilmesi gerektiği lakin bu sayının az olduğu görüldüğü için nöbetleşe çalışma yolunun belirlenmesi gerektiği talimatı üzerine uygulamanın bu formda yapılmaya devam edildiği belirtilmiştir.

V. KIYMETLENDİRME VE GEREKÇE

21. 657 sayılı Kanunun 4/A ve 86 ncı maddesi kapsamında istihdam edilen öğretmenler toplumsal güvenlik yönünden 5510 sayılı Kanunun 4/1-(c) maddesi kapsamında sigortalı sayılmaktadırlar. 657 sayılı Kanunun 4/B maddesi kapsamında kontratlı işçi statüsünde istihdam edilen öğretmenler ise 5510 sayılı

Kanunun 4/1-(a) maddesi kapsamında sigortalı sayılmaktadırlar. Kelam konusu üç istihdam biçiminde de prim ödeme gün sayıları aylık 30 gün üzerinden bildirilmektedir.

22. 657 sayılı Kanunun 89 uncu maddesi kapsamında fiyat karşılığı ders misyonu verilen öğretmenler hakkında ise 5510 sayılı Kanunun “Sigortalı sayılanlar” başlıklı 4 üncü maddesi uyarınca tıpkı maddenin (a) bendi kapsamında sigortalı sayılan hizmet akdi ile bir yahut birden fazla patron tarafından çalıştırılanlar hakkındaki kararlar uygulanmaktadır. Anılan Kanunun “Prime temel kazançlar” başlıklı 80 inci

maddesinde, sigortalıların günlük çıkarlarının hesabında temel tutulan gün sayılarının, birebir vakitte, bunların prim ödeme gün sayılarını gösterdiği; fakat, patron ve sigortalı arasında kısmi periyodik hizmet akdinin yazılı olarak yapılmış olması kaydıyla, ay içerisinde günün kimi saatlerinde çalışan ve çalıştığı saat

karşılığında fiyat alan sigortalının ay içindeki prim ödeme gün sayısının, ay içindeki toplam çalışma saati mühletinin 4857 sayılı İş Kanununa nazaran belirlenen haftalık çalışma mühletine nazaran hesaplanan günlük çalışma saatine bölünmesi suretiyle bulunacağı kararına yer verilmektedir. Yönetim tarafından prim ödeme gün

sayısının bu kararlar çerçevesinde hesaplandığı görülmektedir.

23. Belirtmek gerekir ki fiyatla ek ders vazifesi verilen öğretmenlere benzeri formda ders misyonu verilmek suretiyle Milli Eğitim Bakanlığına bağlı kurumlarda uzman ve usta öğretici statüsünde çalışan sigortalıların prim ödeme gün sayısı da tıpkı halde hesaplanırken 31/07/2008 tarihinde 5797 sayılı Kanunla 5510 sayılı Kanuna eklenen kararla birlikte kelam konusu hesaplama yönteminin değiştiği, bu çerçevede uzman ve usta öğretici olarak çalıştırılanların prim ödeme gün sayısının 30 günü aşmamak kaydıyla, bir takvim ayı içerisinde hak kazandıkları brüt ek ders fiyatı toplam fiyatının, prime temel günlük yarar alt sonuna bölünmesi sonucu bulunacağının karar altına alındığı görülmektedir. Madde münasebetinde, prim ödeme gün sayısının ders saati sayısının 7.5’e bölünmesi suretiyle hesaplanması yolunun geçerli olduğu durumda, sigortalı ayda 160 saat derse girse dahi 21 gün hizmet kazanabildiği, bu uygulamanın mağduriyetlere sebep olduğu vurgulanmaktadır. Birebir biçimde fiyat karşılığı ders misyonu verilmek suretiyle tam müddetli çalışan öğretmenlerin de tıpkı mağduriyeti yaşadığı anlaşılmaktadır.

24. Başvuranın ay içerisinde günün kimi saatlerinde çalıştığı ve çalıştığı saat karşılığında fiyat aldığı görülmektedir. Başvuranın 4857 sayılı Kanun kapsamında yer almadığı açık olmakla birlikte 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde başvurana birebir maddenin (a) bendine nazaran sigortalı sayılanlara ait kararların uygulanacağının düzenlendiği, anılan Kanunun 80 inci maddesine nazaran de prim ödeme gün sayısının belirlenebilmesi için tıpkı vakitte çalışmanın tam vakitli mı yoksa kısmi vakitli mı olduğunun tespit edilmesi gerektiği, bu sebeple yalnızca çalışma müddetinin hesaplanması yönünden 4857 sayılı Kanunun ilgili kararlarının dikkate alınması gerektiği görülmektedir.

25. 4857 sayılı Kanunun 13 üncü maddesine nazaran, mukavelenin kısmi süreli iş sözleşmesi olarak kabul edilebilmesi, emekçinin olağan haftalık çalışma mühletinin, tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal emekçiye nazaran kıymetli ölçüde daha az belirlenmesi durumunda mümkün olabilecektir. Kelam konusu ölçünün ne olacağına ait olarak İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliğinde düzenleme yapıldığı görülmektedir.

Buna nazaran, kısmi müddetli çalışma, işyerinde tam süreli iş sözleşmesi ile yapılan emsal çalışmanın üçte ikisi oranına kadar yapılan çalışmadır.

29. Bu bağlamda hem başvuranın MEBBİS kayıtları hem de Sigortalılık Tescil ve Hizmet Kaydı Belgesindeki tarihlerin uyuşması başvuranın bahsedilen tarihlerde ismi geçen okullarda fiyatlı öğretmenlik yaptığına karine teşkil etmekle birlikte başvuranın branş ve haftalık ders saati sayısı yönetimden temin edilen bilgi ve evraklardan anlaşılamamıştır. Bu sebeple, başvuranın ilgili devirlerdeki çalışmasının; fiyatlı öğretmen olarak görev yaptığı müddetlerde sınıf öğretmeni olarak vazife yaptığı müddetler için haftalık çalışma mühleti 12 saatten az ise kısmi müddetli çalışma, 12 saat ve üzerinde ise tam vadeli çalışma; branş öğretmeni

olarak misyon yaptığı mühletler için haftalık çalışma müddeti 10 saatten az ise kısmi periyodik çalışma, 10 saat ve üzerinde ise tam vadeli çalışma olarak kabul edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

VII. KARAR

-Açıklanan münasebetlerle; BAŞVURUNUN KABULÜNE,

-Başvuranın yapmış olduğu fiyatlı öğretmenlik vazifelerinin tespiti yapılmak suretiyle sınıf öğretmeni olarak misyon yaptığı devirler için haftalık 12 ders saati ve üzerinde, branş öğretmeni olarak misyon yaptığı periyotlar için ise haftalık 10 ders saati ve üzerinde hizmette bulunduğu aylara ait prim ödeme gün sayısının tam müddetli çalışmaya nazaran hesaplanarak bildirilmesi ve bu bildirim üzerine gerekli süreçlerin yapılması konusunda MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA ve SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞINA TAVSİYEDE BULUNULMASINA,

-6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca; ilgili yönetimler tarafından bu karar üzerine tesis edilecek sürecin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zarurî olduğuna,

-Kararın BAŞVURAN ile MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA ve SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞINA tebliğine,

-Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

Bu bilgiler haricinde tüzel münasebetler ve mevzuat yönünden mevzuyu ayrıntılı olarak inceleyen Kamu Denetçiliği Kurumunun (Ombudsmanlık) 21/04/2026 tarih ve 2026/6724-S.26.9354 sayılı kararını bilgisayarınıza indirmek için

Ahmet KANDEMİR

Öğrenciler, eğitim-öğretim yılının yorgunluğunu 26 Haziran’daki son ders zilinin akabinde atacak.

Okulların son haftasında öğrencilerin zihinsel, toplumsal, duygusal, fizikî ve ahlaki açıdan çok yönlü gelişimleri için çalışma yürüten MEB, “Dönem Sonu Kültür, Sanat ve Spor Faaliyetleri Haftası Planı” hazırladı.

Toplumsal, kültürel, sanatsal ve sportif gelişimi bütüncül yaklaşımla desteklemeyi amaçlayan faaliyet haftasında “erdem-değer-eylem” çerçevesinde planlanan etkinliklerle öğrenciler, eğlenerek öğrenecek.

Velilere külfet çıkarmadan, okulların imkanları dahilinde öğrencilerin ilgisini çekecek halde uygulanması istenen faaliyetlerle, öğrencilere oyun yoluyla öğrenmenin teşvik edilmesi amaçlanıyor.

Öğretmenler mesleksel çalışma seminerini çevrim içi yapacak

Öğretmenlere yönelik 29-30 Haziran’da gerçekleştirilecek “2026 Haziran Periyodu Mesleksel Çalışma Semineri” çevrim içi düzenlenecek.

Yönetici ve öğretmenler, “2026 Haziran Periyodu Mesleksel Çalışma Semineri”ni 5 Temmuz Pazar günü saat 23.59’a kadar tamamlayabilecek.

Mesleksel çalışma semineri, “Bağımsızlık (Bağımlılık) ve Aile” ile “Dijital Çağ ve Aile” bahislerinde hazırlanan eğitim içeriklerinden oluşacak.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin uygulanmasına devam edildi

Bakanlık, 2025-2026 eğitim öğretim yılında fiyatsız verilmek üzere hazırlanan yaklaşık 184 milyon ders kitabını okullara dağıttı.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamındaki yeni müfredatın öğretim programları, bu eğitim öğretim yılında ana sınıfı ve uygulama sınıflarında, ilkokul 1 ile 2, ortaokul 5 ile 6, ortaöğretim hazırlık ve 9 ile 10’uncu sınıflarda kademeli olarak uygulandı.

MEB, yapılan yönetmelik değişikliğiyle bu eğitim öğretim yılında okullarda “kıyafet uygulaması” da başlattı.

İlkokul, ortaokul ve liselerdeki okul kıyafetleri, velilere maddi külfet haline gelmesini önlemek amacıyla okul aile birliği ile öğretmenler şurasından görüş alınarak, özel işaret, baskı ve desen üzere kısıtlayıcı detaylara yer verilmeden okul müdürlüklerince belirlendi.

“Yeşil Vatan-Benim Okulum Geleceğe Çare” aktiflikleri yapıldı

Bakanlıkça, bu eğitim öğretim yılı, “Her Çocuk Bir Fidan, Birinci Ders Yeşil Vatan” temasıyla başladı. Tarım ve Orman Bakanlığı ile imzalanan “Köklerden Geleceğe Nefes Protokolü” doğrultusunda okulların birinci gününde “Her Çocuk Bir Fidan” temalı kısa sinema tüm okullarda gösterildi ve tüm ilkokul öğrencilerine fidan dağıtıldı.

MEB, 2025-2026 eğitim öğretim yılı boyunca etraf ve sürdürülebilirlik şuurunun güçlendirilmesi maksadıyla tüm okullarda “Yeşil Vatan-Benim Okulum Geleceğe Çare” etkinliklerini hayata geçirdi.

Eylülden hazirana kadar her ay farklı bir temanın işlendiği uygulama kapsamında tohum, toprak ve pak hava, afetler ve dayanıklılık, orman, iklim değişikliği, su verimliliği, sıfır atık ve etraf üzere başlıklarda ülke genelinde kapsamlı çalışmalar yürütüldü.

“Maarifin Kalbinde Ramazan” aktiflikleri düzenlendi

Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin’in imzasıyla 81 ile gönderilen yazıyla ramazan ayı boyunca Türkiye genelindeki okullarda “Maarifin Kalbinde Ramazan” temasıyla kapsamlı etkinlikler düzenlendi.

Etkinliklerle öğrencilerin kültürel miras, paylaşma, dayanışma ve yardımlaşma bedelleri etrafında buluşması amaçlandı. Söyleşilerden sanat aktifliklerine, klâsik oyunlardan toplumsal sorumluluk çalışmalarına kadar çok sayıda faaliyet hayata geçirildi.

Ayrıyeten okullarda 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı kapsamında, nisan ayı boyunca okul öncesi, ilkokul ve ortaokul öğrencilerine yönelik “Maarifin Kalbinde Çocuk”, mayıs ayında ise mesleksel ve teknik ortaöğretim kurumlarında “Maarifin Kalbinde Becerili Gençlik” temalı etkinlikler yapıldı.

İkinci periyodun birinci haftasının teması “Bayrak Sevgisi” oldu

Bu eğitim öğretim yılının ikinci devrinin birinci haftası bayrak sevgisi, birlik ve ortak aidiyet şuurunu güçlendirmeye yönelik “Bayrak Sevgisi” temalı eğitim ve farkındalık çalışmalarıyla başladı.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında öğrencilerin ulusal, manevi ve kültürel bedellerle bütünleşmiş, birlik, beraberlik ve kardeşlik şuuru gelişmiş bireyler olarak yetişmelerine katkı sunulması için okul binaları Türk bayrakları ile donatıldı.

Bayrak sevgisi temalı fotoğraf, şiir, kompozisyon, afiş yarışları ile stantlar, sanatsal ve kültürel çalışmalar düzenlendi.

Okul dışı öğrenme desteklendi

Öğrencilerin iştirakiyle hazırlanan “Haberimiz Olsun” haber bültenleri, Eğitim Bilişim Ağı (EBA), EBA YouTube ve TRT EBA üzerinden yayın hayatına başladı.

Yerli ve ulusal iletileşme uygulaması BiP üzerinden Öğretmen Bilgi Servisi (ÖBS) ve Okul-Veli Asistanı (OVA) kuruldu. Böylece iki iletileşme servisiyle hem öğretmenlerin velilerle direkt irtibat kurabilmesi hem de velilerin öğrencilerinin notlarına, devamsızlık ve imtihan tarihi üzere bilgilerine anlık ulaşması sağlandı.

DİLİM Platformu erişime açıldı

Bu eğitim öğretim yılı kapsamında dijitalleşme alanında en son hayata geçirilen platform ise “Türkiye’nin Yabancı Lisan Öğrenme Platformu (DİLİM)” oldu.

Yapay zeka takviyeli DİLİM, İngilizce içerikler Bakanlık bünyesindeki öğretmenler tarafından geliştirildi.

Türk kültürünü, kıymetlerini ve hayat biçimini yansıtan özgün içeriklere yer verilen platformda, ulusal ve dini bayramlar, klâsik ömür ögeleri ve kültürel pahalar lisan öğrenme süreçlerinin doğal bir kesimi olarak sunuldu.

Yurt dışında yaşayan vatandaşların çocuklarının Türkçe ile bağlarını güçlendirmeyi amaçlayan platformun, Türkiye’de yaşayan yabancıların Türkçe öğrenme süreçlerini desteklemesi ve Türkçenin memleketler arası ölçekte daha geniş kitlelere ulaştırılmasına katkı sunması planlanıyor.

LGS kapsamındaki merkezi imtihan yapıldı

Bakanlıkça, 8’inci sınıf öğrencilerine yönelik Liselere Geçiş Sistemi (LGS) kapsamındaki merkezi imtihan 13 Haziran’da yapıldı.

1 milyon 22 bin 658 adayın iştirakiyle yurt içi ve yurt dışında düzenlenen imtihanda, bu yıl velilerin onay verdiği 924 bin 191 öğrenciye birinci sefer beslenme paketi dağıtıldı.

Ayrıyeten merkezi imtihanda güvenliğin artırılması maksadıyla, imtihan binalarının girişlerinde üst arama denetiminin sağlanması, toplantı odalarında ise imtihan evrakının salon görevlilerine dağıtım süreçlerinin izlenebilmesi için yapay zeka dayanaklı altyapıya sahip kamera heyetimi da gerçekleştirildi.

MEB’in takvimine nazaran, 2026-2027 eğitim öğretim yılı 14 Eylül’de başlayacak.

50 YILLIK MÜZİK VERİSİ ANALİZ EDİLDİ

Karabük Alparslan Gazi Anadolu Lisesi’nde öğretmen Nur Kabave Kutlu öncülüğünde yürütülen çalışmada, 1975-2025 yılları arasında seçilen 200 şarkının sözleri incelendi. Python tabanlı analizde toplam 12 bin 397 fiil değerlendirmeye alındı.

ŞİMDİKİ ZAMAN KULLANIMI ARTTI

Araştırma sonuçları, dikkat çekici bir değişimi ortaya koydu. 1975-2000 döneminde yüzde 4,49 olan şimdiki zaman kullanımı, 2000-2025 döneminde yüzde 9,64’e yükseldi. Buna karşılık geniş zaman kullanımı ise aynı süreçte düşüş gösterdi.

“TOPLUM AN’A YÖNELİYOR”

Araştırmacılar, dildeki bu değişimin toplumsal eğilimlerle bağlantılı olabileceğine dikkat çekti. Elde edilen verilerin, bireylerin daha çok “anı yaşayan” bir bakış açısına yöneldiğine işaret ettiği değerlendirildi.

DİSİPLİNLERARASI ÇALIŞMA

Projede mühendislik ve sosyal bilimlerin bir araya getirildiğini belirten öğretmen Nur Kabave Kutlu, şarkı sözlerinin sadece içerik değil, dil yapısı açısından da incelenmesi gerektiğini vurguladı. Kodlama sürecini öğrenci Emir Demirer yürütürken, verilerin yorumlanmasına Esma Nur Ergin ve Defne Dursun katkı sundu.

BİLİMSEL PLATFORMDA SUNULACAK

Çalışma, 8 Mayıs 2026’da düzenlenecek VIII. Ulusal Çocuk Araştırmaları Kongresi’nde sözlü bildiri olarak sunulacak. Kongre değerlendirmesinde araştırma, özgünlüğü ve bilimsel derinliğiyle öne çıkan çalışmalar arasında gösterildi.

Liseli öğrencilerin hazırladığı bu çalışma, müzik, dil ve toplum ilişkisini veri temelli bir yaklaşımla ele alarak farklı bir bakış açısı sunuyor.

“Ortaya koyduğumuz ıslahat evrakları hukuk devletini güçlendirme maksadı taşımaktadır”

Adalet Bakanlığının ıslahat evrakları ve aksiyon planlarına değinen Bakan Gürlek, “Ortaya koyduğumuz ıslahat dokümanları ve aksiyon planları hukuk devletini güçlendirme gayesi taşımaktadır. Bizler daima olarak yeni aksiyon planları ve yeni ıslahat evraklarıyla birlikte maddelerimizi, mevcut kazanımlarımızı bunun üzerine inşa etmekteyiz. Bu kapsamda Bakanlık olarak bilhassa milletvekillerimize kanunların üretim sürecindeki çalışmalarda da arkadaşlarımız teknik dayanak sağlamaktadır. Adalet Bakanlığı Mevzuat Genel Müdürlüğü olarak bu mevzuda milletvekillerimize teknik takviye sağlıyoruz” sözlerini kullandı.

Toplumun adalet sistemine itimadının güçlendirilmesine yönelik çalışmalara işaret eden Adalet Bakanı Gürlek, “Yapmış olduğumuz kanunlarla birlikte toplumun adalet sistemine duyduğu inancın pekiştirilmesi, hukuksal güvenliğin ve türel öngörülebilirliğin arttırılması, yargılamanın hızlandırılması, bilhassa alternatif tahlil yollarının daha aktif kullanımına yönelik birçok kıymetli kazanım elde edildi” formunda konuştu.

“Kadınlarımızın yaşadığı meseleleri şimdiki olarak takip ediyoruz”

Kadına karşı şiddetle gayret ve 12. Yargı Paketi’ne ait değerlendirmelerde bulunan Bakan Gürlek, “Özellikle kadına karşı şiddet konusunda faal uğraş prosedürleri son vakitlerde çıkan kanunlarla belirlendi. Mağdur bayanlarımızın yaşadığı bir kısım meseleleri yeni olarak takip ediyoruz. Bunlara ait de tekrardan 12. Yargı Paketimizde bilhassa düzenleme yapmayı, milletvekillerimizin huzuruna getirmeyi planlıyoruz” dedi.

“Çocukları şiddete sevk eden olayları araştıracak biçimde bir çalışma yapmayı hedefliyoruz”

Suça sürüklenen çocuklara ait çalışmalara da değinen Bakan Gürlek, “Suça sürüklenen çocuk kavramı var. Bu bahiste da maalesef artık çocuk kavramı değişti. Yani çocuklarımızı şiddete iten etkenlerin araştırılması gerekiyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı ile birlikte bir platform kurduk. Biz, hem Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı hem de Milli Eğitim Bakanlığımızla birlikte bilhassa çocukları eğitim ya da aile yapısından itibaren şiddete sevk eden olayları araştıracak halde bir çalışma yapmayı hedefliyoruz” sözlerini kullandı.

“Suça sürüklenen çocukların cezalarının tamamını çekmesi konusunda bir fikrimiz var”

Çocukların karıştığı hatalar ve toplumdaki cezasızlık algısının kırılması için adımlar atacaklarını söz eden Bakan Gürlek, “Suça sürüklenen çocukların cezalarının tamamını çekmesi konusunda bir fikrimiz var. Bu mevzuda da zati Meclisimizde de bir kurul kuruldu. Bunların hepsinin daima birlikte masaya yatırılması lazım. Bu hususta biz bilhassa toplumda çocukların karıştığı hatalar ve toplumdaki cezasızlık algısının kırılması için adımlar atacağız. Gayemiz uygulamada karşılığı olan ve somut güzelleşme üreten düzenlemeleri ortaya koymak” dedi.

“İzmir, Ankara ve İstanbul’da bir irtibat ofisi kuracağız”

Hakimler ve Savcılar Kurulu nezdinde başlatılan çalışmalara değinen Bakan Gürlek, HSK bünyesinde Yargı Aktifliği ve Verimliliği Ofisi olduğunu belirterek, “İzmir, Ankara ve İstanbul’da da bir izdüşümü yani bir irtibat ofisi kuracağız. Pilot olarak bu vilayetlerimizi belirledik. Öncelikli olarak gaye müddet aşılmış mı aşılmamış mı ona bakacağız. Amaç müddet aşılmış ve evrak kararı çıkmıyorsa bunun sebeplerini araştırmaya başlayacağız. Yapay zeka da kullanacağız. Bilhassa en çok şikayet edilen mevzular, bölgesel olarak hangi bahislerden vatandaşın şad olmadığı ortaya çıkacak. Şayet yargıçtan kaynaklanan, mahkemenin çok ağır olduğundan kaynaklanan bir sebepse HSK bunu anlık olarak görecek. Oraya müdahale edecek. Ya yeni bir mahkeme açacak ya da yeni bir hakim destek edecek. Davanın uzaması yargıçtan kaynaklanmışsa bu mevzuda HSK’nın terfi, atama ya da yer değiştirme cezalarını daha tesirli uygulayacağız. Bunun toplumuzda karşılık bulacak ve yarar sağlayacaktır. Burada rastgele bir kanun değişikliğine gerek yok” diye konuştu.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, aile ve nüfus yapısına ait şimdiki datalardan demografik dönüşüm başlıklarına uzanan geniş bir çerçevede değerlendirmeler yaparak, hareket planlarına taraf verecek ortak bir taban oluşturmayı hedeflediklerini kaydetti. Yılmaz, “9 Ocak 2025 tarihinde gerçekleştirdiğimiz birinci şura toplantımızın ardından, nisan ayında bakan yardımcılarımızın katılımıyla teknik seviyede bir toplantı yapıldı, temmuz ayında ise bakanlar seviyesinde ikinci şura toplantımızı gerçekleştirdik. Bu toplantılarda nüfus siyasetlerindeki mevcut durumu kapsamlı bir biçimde ele alarak kısa, orta ve uzun vadede atılabilecek adımları kıymetlendirme imkanı bulduk. Konsey kapsamında mevzuat, çalışma hayatı, sıhhat, ekonomik teşvikler, eğitim, irtibat ve farkındalık oluşturma mevzularında özel çalışma kümeleri oluşturduk ve her bir çalışma kümesi için koordinatör kurumlar belirledik. Bu kapsamda konseyimizin sekretarya hizmetlerinden sorumlu Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığımızın yanı sıra çalışma grupları bazında Adalet Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı ve İrtibat Başkanlığı, ilgili bütün kamu kurumlarının iştirakiyle hareket planının oluşturulmasına yönelik ayrıntılı çalışmalar gerçekleştirdiler. Çalışma gruplarımızda aksiyon planımız üzerinde yapılan faaliyetler titizlikle sürdürülmektedir” diye konuştu.

‘YENİ ÇALIŞMA MODELLERİ GÜNDEMİMİZDE’

Aradan geçen bir yıllık süreçte nüfus yapısının korunmasına yönelik somut birçok adım atıldığını aktaran Cevdet Yılmaz, “Bu çerçevede, gençlerimizin aile kurmalarını kolaylaştırmak emeliyle hayata geçirilen projemiz, ülke geneline yaygınlaştırıldı ve dayanak meblağları artırıldı. 2026 yılı Ocak ayı prestijiyle 18-25 yaş aralığındaki gençlerimiz için 250 bin lira, 26-29 yaş aralığında olan gençlerimiz için 200 bin lira olacak biçimde dayanaklarımızın ölçüsü artırıldı. Kısa bir mühlet evvel başlattığımız 500 bin konutluk Yüzyılın Konut Projesi kapsamında gençlerimiz ile üç ve daha fazla çocuk sahibi ailelere konut sahibi olabilmeleri için özel imkan tanıdık. Proje kapsamında 18-30 yaş ortası gençlerimize yüzde 20, üç ve daha fazla çocuk sahibi ailelere yüzde 10 kontenjan ayrılmış durumda. 2025 yılında yaptığımız düzenleme ile tek seferlik doğum yardımı ödeme meblağını 5 bin TL’ye yükselttik. İkinci çocuklar için her ay 1500 TL, üçüncü ve sonraki çocuklar için her ay 5 bin TL meblağ belirledik. İkinci ve üçüncü çocuk için olan yardımlar çocuklar eğitim çağına gelinceye kadar devam ettiriliyor. Annelerin ve babaların iş ve aile hayat istikrarını sağlayarak çocuk bakımlarını kolaylaştıracak adımları atmaya devam ediyoruz. Devlet Memurlarının Yarı Vakitli Çalışma Hakkının Kullanımına Ait Yönetmelik, geçtiğimiz yıl yayımlandı. Bayanların iş ve aile hayatını birlikte sürdürmesine imkan veren yeni çalışma modelleri gündemimizde olmaya devam ediyor. Birebir vakitte, kamu kurumlarımızdan başlamak üzere ülke genelinde kreşlerin yaygınlaştırılması için kapsamlı çalışmalar sürdürüyoruz. Bu kapsamda Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliğinden kamu kurum ve kuruluşlarına gönderilen resmi yazıyla, kreş ve gündüz çocuk bakımevlerinin kapasitelerinin artırılması ve yenilerinin faaliyete geçirilmesine yönelik çalışmalar önceliklendirilmiştir. Çocuklarımız için inançlı ve nitelikli bakım ortamlarının yaygınlaştırılmasını en öncelikli gayelerimizden biri olarak görüyoruz” sözlerini kullandı.

‘ÖNÜMÜZDEKİ 10 YIL KRİTİK BİR DÖNEM’

Yılmaz, demografik değişimlerin tüm ülkeleri derinden etkilediğini, global ölçekli bir sorun haline geldiğini belirterek, “Ülkemizin güçlü aile ve güçlü nüfus odağında benimsediği kararlı yaklaşımın değerini daha net bir formda görebiliyoruz. Keza, aile ve demografik yapıda yaşanan değişimler toplumsal güvenlik sistemlerinden bakım hizmetlerine kadar pek çok alana direkt etki etmektedir. Öbür taraftan, günümüzde karşı karşıya olduğumuz dijital ve global risklere karşı çocukları, gençleri, aile kurumunu ve nüfus yapısını fakat bütüncül bir yaklaşımla ve çok boyutlu bir siyaset setiyle koruyabiliriz. Bu açıdan bakıldığında, nüfus politikalarımızda uzun devirli ve kapsamlı stratejiler ile hareket edilmesinin son derece değerli olduğunun altını çizmek isterim. Sayın Cumhurbaşkanımız tarafından 2026-2035 devrini kapsayan yılların ‘Aile ve Nüfus 10 Yılı’ olarak ilan edilmesi de bu stratejik yaklaşımın açık bir sözüdür. Böylelikle önümüzdeki 10 yıl, toplumun temeli olan aile kurumunun daha da güçlendirilmesi, dinamik ve genç nüfus yapımızın korunması istikametinde kalıcı adımların atılacağı kritik bir devir olacaktır. Aile kurumunu ve nüfus yapısını daha tesirli bir halde müdafaamızı sağlayacak yasal ve kurumsal düzenlemeleri hayata geçirerek, ülkemizin geleceği için güçlü aile ve güçlü nüfus odağında sağlam temeller atmaya devam edeceğiz. Temel emelimiz; toplumumuzun yapı taşı olan aile kurumunu, genç ve dinamik nüfusumuzu bütüncül bir anlayışla müdafaa altına almak ve geliştirmektir. Gençlerimizin aile kurma kararlarından ebeveynlerimizin çocuk büyütme süreçlerine kadar her etapta ailelerimizin yanındayız. Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığımızın öncülüğünde bu politikalarımızı memleketler arası alanda da güçlü bir formda gündeme taşıyoruz” dedi.

‘AİLE KURMAYI DESTEKLEMEK HAYATİ BİR ZORUNLULUKTUR’

Türkiye’nin 86 milyonu aşan nüfusu ile Avrupa’da 1’inci olduğunu söyleyen Cevdet Yılmaz, devamında şöyle konuştu:

“Demografik bir yol ayrımındayız. 2017’de 2,08 olan doğurganlık süratimiz, 2024 prestijiyle dünya ortalaması olan 2,25’in çok altında, 1,48 seviyesindedir. Bu düşüş süratiyle, dünyada son 10 yılda doğurganlık suratı en fazla azalan 5’inci ülke pozisyonundayız. Gelinen bu nokta; Sayın Cumhurbaşkanımızın 20 yıl evvel yaptığı ‘en az 3 çocuk’ davetinin ne derece hayati bir erken ikaz ve stratejik bir öngörü olduğunu bugün çok daha net göstermektedir. Öbür taraftan, 2024 yılı prestijiyle ülkemizin yaşlı nüfus oranı 10,6 ile tarihi olarak en yüksek düzeye ulaşırken, kimi vilayetlerimizde bu oran yüzde 20’nin üzerine çıkmaktadır. Toplam doğurganlık suratının 3 çocuk ve üzerinde olduğu vilayet sayısı 2017 yılında 10 iken, 2024 yılında bu seviyesi yakalayan tek ilimiz Şanlıurfa olmuştur. 2017 yılında toplam doğurganlık suratı 57 vilayette nüfusun kendini yenileme oranı olan 2,1’in altında iken; 2024 yılında bu sayı 71’e yükselmiştir. Bilhassa, kırsal bölgelerde genç nüfus kaybının da tesiriyle yaşlılık oranları ülke ortalamasına nazaran çok daha yüksektir. Mevcut senaryo devam ettiği takdirde projeksiyonlar yakın bir gelecekte nüfusumuzun kıymetli bir kısmının 65 yaş ve üzeri bireylerden oluşacağına işaret ediyor. Genç nüfus oranının azalması ve yaşlı nüfus oranının artması toplumsal güvenlik ve bakım sistemimiz dahil pek çok alanı direkt etkileyecek bir sıkıntıdır. Öteki taraftan, yaşlanmadan zenginleşme amacı olan ülkemizin kalkınma seyahati açısından bu bahis merkezi bir noktadadır. Bağımlı nüfus toplamının, çalışma çağı nüfusunun yarısından az olduğu periyodu söz eden ‘demografik fırsat penceresi’ kavramı bu açıdan büyük ehemmiyet taşımaktadır. Mevcut eğilimler devam ederse, doğurganlık suratındaki keskin düşüş, bu pencerenin beklenen 2035 yılından çok daha evvel kapanmasına neden olabilir. Bu kapsamda, doğurganlığı ve aile kurmayı desteklemek, nüfus dinamizmimizi kaybetmeden ekonomik sıçramamızı gerçekleştirmek bizim için hayati bir zorunluluktur. Bu durum, tıpkı vakitte, yaşlılık ve etkin yaşlanma alanlarında çok daha güçlü siyasetlere duyulan gereksinimi açıkça ortaya koymaktadır. Bu bağlamda, nüfus politikalarımızı Sayın Cumhurbaşkanımızın ifadeleriyle ‘varoluşsal bir mesele’ olarak görmeye devam ediyoruz. Aileyi merkeze alan bütüncül bir yaklaşımla ve tüm kurumlarımızın müşterek eforuyla, bu süreci tam bir seferberlik ruhu içerisinde yürütmeye kararlıyız.”