Bakanlıktan yapılan açıklamaya nazaran, 2025’te çalışmalar, “Sağlıklı Türkiye Yüzyılı “vizyonu doğrultusunda “Koruyan, Geliştiren, Üreten Sağlık” modelini temel alarak sürdürüldü.

“Sağlıklı Çocuk, Sağlıklı Gelecek”, “Dumansız Türkiye”, “İdeal Kilonu Öğren, Sağlıklı Yaşa” üzere kampanyalarla, hastalanmadan evvel sıhhati önceleyen bir yaklaşımla toplumda sağlıklı ömür kültürü oluşturmayı hedefleyen Bakanlık, pek çok yeniliği hayata geçirdi.

Koruyucu sıhhat hizmetleri kapsamında, 2025’te, 40-69 yaş ortasındaki 1 milyon 40 bin 885 şahsa mamografi taraması yapıldı. Ulusal Mamografi Raporlama Sistemi sayesinde son bir yılda 25 binden fazla bayanda kanser erken teşhis edildi.

Daha fazla vatandaşın fiyatsız kanser tarama hizmetlerinden haberdar olması için kısa ileti (SMS) ile bilgilendirme uygulaması hayata geçirildi. Bu kapsamda, yaklaşık 15 milyon vatandaş kanser taramalarına davet edildi.

– Çocukluk çağı aşı takvimine yeni aşılar eklendi

Hastalık İdare Platformu’nda (HYP) yer alan “Diyabet, Hipertansiyon, Kardiyovasküler Risk, Obezite, Yaşlı Kıymetlendirme, Koroner Arter Hastalığı, Kronik Böbrek Hastalığı, İnme, Astım, KOAH” modülleri aracılığıyla son bir yıl içinde 69 milyon tarama ve 43,6 milyon izlem yapıldı.

2025’te, Türkiye’de 1998 yılından itibaren uygulanan Hepatit B aşısı ile 2008’den bugüne uygulanan beşli karma aşıyı (Difteri, Tetanos, Boğmaca, Çocuk Felci, Hemofilus İnfluenza Tip B) bir ortaya getiren “Altı Bileşenli Karma Aşı” uygulamasına başlandı. Ayrıyeten, aşılama programına Tetanos-Difteri-Aselüler Boğmaca (TDAB) da eklendi.

– “Günlük verilen ortalama randevu sayısı 1,7 milyonu buldu”

Vatandaşların Sıhhat Bakanlığına bağlı kamu hastaneleri, ağız ve diş sıhhati merkezleri ile aile doktorlarına “muayene randevusu” alabildiği MHRS’den, 2025’te 388 milyon 95 bin 539 randevu alındı. Sistemden günlük verilen ortalama randevu sayısı 1,7 milyonu buldu.

Sistem, 81 vilayette 72 branşta tıpkı güne, 73 vilayette tıpkı günde tüm branşlara randevu verilebilecek hale getirildi. Yapılan düzenleme ve güzelleştirmelerle, randevu bekleyen hasta sayısı 4 milyondan 400 binin altına düştü. Randevu bekleyen vatandaşların oranı ise yüzde 90 azaldı.

Sağlıklı Yaş Alma Merkezleri (YAŞAM), Sağlıklı Hayat Merkezleri (SHM), Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezleri (KETEM) ve Hamile Okullarına vatandaşların MHRS üzerinden randevu alarak da gidebilmesi sağlandı. Ayrıyeten şehit yakınları, gaziler ve gazi yakınlarına MHRS’de randevu önceliği tanındı.

2025’te, MHRS üzerinden randevu talebi oluşturmadan evvel vatandaşların tercihine sunmak üzere “aile tabibine yönlendirme” uygulaması devreye alındı. Ayrıyeten, aile hekimliklerinde akupunktur ve fitoterapi uygulamaları başladı.

– Sigara yasağında 30 binden fazla ihlal tespit edildi

Sağlık Bakanlığı ve Milli Eğitim Bakanlığı ortasında imzalanan protokol kapsamında, “Sağlıklı Çocuk Sağlıklı Gelecek Programı” yürütülmeye başladı. Programın başlangıcından bu yana 855 okulda 284 bin 723 öğrenciye ulaşıldı.

“İdeal Kilonu Öğren Sağlıklı Yaşa” kampanyası kapsamında üç ayda Türkiye genelinde 10 milyondan fazla vatandaşın boy-kilo ölçümleri gerçekleştirildi. Çalışmalar sonucunda beden kitle endeksleri hesaplanan vatandaşların yaklaşık yüzde 65’inin fazla kilolu olduğu tespit edilerek, Sağlıklı Ömür Merkezleri’ndeki diyetisyen ve fizikî aktivite danışmanlarına yönlendirildi.

“Dumansız Türkiye” sıhhat irtibatı kampanyası yürütüldü. 81 vilayette çapraz kontrollerle kafe ve restoranlarda sigara yasağına uyulup uyulmadığına dair kontroller yapıldı. 4 milyonu aşkın kontrolde 30 binden fazla ihlal tespit edildi.

Öte yandan Tütünle Çaba Timleri (TİM) 700 bine yakın vatandaşa ulaştı. 277 bin vatandaş ALO 171 Sigara Bırakma İstişare Çizgisine yönlendirildi. Taşınabilir sigara bırakma poliklinikleri ve TİM’ler tarafından 180 binden fazla vatandaşa danışmanlık hizmeti verildi.

“Normal Doğum Aksiyon Planı” ile primer sezaryen oranında 4,1 puanlık, yüzde 12,3’lük düşüş sağlandı.

– Anne dostu hastane sayısı 194’e ulaştı

Anne dostu hastane sayısı 39 yeni hastane ile 194’e yükseldi. Hamile Okullarında 554 bin 824 hamileye eğitim verildi, “Her Hamileye Ebe Uygulaması” kapsamında 377 bin hamileye ulaşıldı.

Annelik Seyahati Taşınabilir Uygulaması ile gebelik, doğum, lohusalık ve 0-2 yaş ortası bebek bakımıyla ilgili bilimsel bilgiler kullanıcıların fiyatsız erişimine sunuldu.

Uygulama taşınabilir marketlerden 76 bin kere indirilerek binlerce anne ve aileye ulaştı.

– Sıhhatte dijitalleşme sürat kazandı

e-Nabız üzerinden hizmet veren “NeyimVar?” uygulaması ile son bir yılda 5,9 milyon kişi randevu aldı, hastalık belirtilerine nazaran hakikat branşa yönlendirildi.

RADIS-Akılcı Görüntüleme Karar Dayanak Sistemi projesi ile gereksiz görüntüleme tetkikleri azaltıldı, maliyetler düşürüldü.

Evde Sıhhat İdare Sistemi’ne (ESYS) e-Rapor entegrasyonu ile tam bağımlı yahut 80 ve üstü yaştaki şahıslara ilişkin 583 bin 493 raporun otomatik olarak yenilenmesi sağlandı.

Dijital organ bağışı düzenlemesiyle, bağışın e-Nabız Sistemi üzerinden yapılması sağlanarak bağış süreçleri kolaylaştırıldı. Uygulamanın hayata geçirildiği ekim ayından itibaren 45 binden fazla vatandaş organını e-Nabız profili üzerinden bağışladı.

– Ulusal teknoloji atağının sıhhatteki yansıması “Üreten Sağlık” oldu

“Üreten Sağlık” modeli kapsamında verilen proje dayanakları ile 41 adet yerli eser geliştirme projesi başlatıldı. Bu kapsamda, ASELSAN ile geliştirilen yerli kalp-akciğer makinesinin birinci testleri muvaffakiyetle tamamlandı. Yerli üretim aygıt, gelecek yıldan itibaren Türkiye’deki hastanelerde kullanılacak.

Glikoz düzeylerinin 24 saat boyunca anlık izlenmesini sağlayan Yerli Daima Glikoz İzleme Aygıtı’nın ise üretimi tamamlanarak klinik çalışmalarına başlandı. Türkiye Sıhhat Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) Biyoteknoloji Enstitüsü ile Kanser Enstitüsü’nün ortak projesiyle CAR-T hücre tedavisi Türkiye’de yerli imkanlarla geliştirildi.

ASELSAN işbirliğiyle Taşınabilir Dijital Röntgen Aygıtı geliştirildi ve kamu hastanelerinde aygıtların kullanımına başlandı. ASELSAN işbirliğiyle geliştirilen yerli otomatik şok aygıtı Otomatik Eksternal Defibrilatör (OED) dağıtımına başlandı.

Türk Tıp Dünyası Kurultayı’nda TÜSEB-Biosys işbirliğiyle geliştirilen Mesken Tipi Mekanik Ventilatör ‘Bioxy’nin birinci sefer tanıtımı yapıldı. Aşıdan biyoteknolojiye, teşhis kitlerinden yapay zeka dayanaklı tıbbi aygıtlara kadar sıhhat teknolojileri alanında AR-GE ve ÜR-GE gayeli 1924 proje Türkiye Sıhhat Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) tarafından desteklendi.

“Üreten Sağlık” modelinin en kıymetli adımlarından biri olan “Fikirden Esere Portalı” hayata geçirildi.

– SMA ilacı ve yerli aşıların üretimi

Türkiye Sıhhat Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) ile Polifarma İlaç ortasında SMA ilacının yerli üretimine ait protokol imzalandı. İlacın seri üretimine 2026 yılında geçilmesi hedefleniyor. Kuduz ve Kırım Kongo aşılarının büsbütün yerli üretimi için yürütülen laboratuvar çalışmalarının son basamağına gelindi.

Sağlık Bakanlığı 2025 yılında ilaç, tıbbi aygıt, kozmetik, biyosidal eserler (vücutla temas eden) ile sıhhat beyanıyla yapılan satış ve tanıtımlara ait kontrollerini aralıksız sürdürdü.

İnternet ve toplumsal medya mecralarında yapılan ilaç satış ve tanıtımlarına yönelik kontroller sonucunda, 1418 internet sitesinin erişime kapatılması sağlandı. Tekrar tıpkı mecralarda, sıhhat beyanı kullanılarak yapılan eser satış ve tanıtımlarına yönelik kontrollerde 3 bin 407 internet sitesi erişime engellendi. Mevzuata muhalif satış ve tanıtımlara yönelik olarak idari para cezaları uygulandı.

– Sıhhatte dijital kontrol devri başladı

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun talimatıyla, tüm sıhhat kuruluşlarında dijital kontroller başlatıldı.

Sağlık hizmeti sunumunda karşılaşılan gerek finansal gerekse insan sıhhati açısından riskli olabilecek durumları yapay zeka dayanaklı data tahlil tekniğiyle tespit ederek önleyen, Risk Asıllı Kontrol Sistemi’nin (REDES) muvaffakiyet oranı yüzde 90’ın üzerine çıktı. Acil sıhhat hizmetleri ülke genelinde tüm kırsal bölgeleri kapsayacak formda yaygınlaştırıldı, acil sıhhat hizmetleri istasyon sayısı 3 bin 574’e çıkarıldı.

Türkiye’de, 2025’te hasta ve yaralıların yaklaşık 6,5 milyonu kara ambulanslarıyla, 3 bin 206’sı deniz ambulanslarıyla, 50 bin 684’ü hava ambulanslarıyla hastanelere nakledildi.

2025’te Türkiye genelinde 60 yeni ikinci ve üçüncü basamak sıhhat tesisinin imali tamamlandı. 302 yeni Aile Sıhhati Merkezi ve 71 Sağlıklı Hayat Merkezi açıldı.

Yıllar evvel çocuğunun spor yaparken sakatlanmasının akabinde hastanede kemiğinde tümör tespit edildiğini anlatan Gülenç, o vakit yaşadığı çaresizlik hissinin zihninden hiç gitmediğini belirtti.

Gülenç, Türk Kızılaya uzun müddettir nizamlı kan bağışında bulunduğunu, daha sonra da kök hücre bağışçısı olmaya karar verdiğini tabir etti.

Bağışçı olmasının akabinde bekleme sürecinde, ders sırasında telefonla eşleşme haberini aldığını belirten Gülenç, “Dersin sonunda öğrencilerimle sohbet ettiğim sırada bir telefon geldi açtım. O inanılmaz haberi aldım, dersin bitmesine son 5 dakika kala öğrendim. Öğrencilerim de evvel korktu, ben ağlamaya başlamıştım.” dedi.

Gülenç, hastanın bir çocuk olduğunu öğrendiğinde kendi yaşadıklarının aklına geldiğini lisana getirerek, “Hastanın bir çocuk ve kız çocuğu olduğunu öğrendim. Ailesini ve kendisini düşündüm. Kendi çocuğum çok şükür sağlıklı şu an lakin o vakit yalnız başıma ağladığım anlar aklıma geldi.” diye konuştu.

– “Kan bağışı ve donör olma konusunda elimden gelen dayanağı sağlıyorum”

Bağış sonrası takip sürecini öğrencileriyle yürüttüğünü tabir eden Gülenç, bu sürecin hem sınıfta hem de kendi hayatında unutulmaz bir yere sahip olduğunu söyledi.

Gülenç, hasta ve donörün görüşmeleri konusunda yasal bir süreç olduğunu belirterek, “Öğrencilerimle bir arada bu süreci yürüttük gün saydık. 95’inci gün ise oturduk bir arada Bakanlığa mail attık. Bakanlıktan dönen maili tekrar bir arada açtık. Onun âlâ olduğunu ve tedavisinin devam ettiğini öğrendik. 2027 yılı sonunda birbirimizi tanıyacağız. Yüzlerce öğrencim var hepsi çok değerli. Öğrencilerim de donörü olduğum çocuğu kendi kardeşleri üzere görüyor. Her sınıfa gittiğimde haber olup olmadığını soruyorlar.” diye konuştu.

Kök hücre bağışı konusunda hiç tereddüt etmediğini vurgulayan Gülenç, “Haberi aldığım akşam yalnız otururken şükrettim. Yıkanırsınız ya, arınırsınız güya o denli bir histi. Umarım öğrencilerimle bir arada gideriz kavuşmaya da. Din kültürü öğretmeniyim, bu bahiste soruları da oluyor. Kendilerince beyin fırtınası yapıyorlar. Ben de çok yönlendiriyorum. Kan bağışı ve donör olma konusunda elimden gelen takviyesi sağlıyorum.” dedi.

– Kök hücre bağışı, hastalar için yaşamsal ehemmiyet taşıyor

Türk Kızılay Kök Hücre Bankacılığı Yöneticisi Levent Sağdur ise kemik iliği nakli bekleyen hastalar için kök hücre bağışının hayati değer taşıdığını belirterek, bu hususta daha fazla hassas olunması davetinde bulundu.

Kök hücrelerin vakitle tükenen bir yapı olmadığını, sürecin kan bağışıyla misal formda ilerlediğini söz eden Sağdur, “Bu kök hücreler eşleşme sağlanan hastamıza nakledildiğinde büyük oranda şifa getirme ihtimali yüksek. Çocuk hastalarımız da oluyor, lösemi hastalarımız da oluyor. Bağışlar onların hayata tutunmasına aracılık ediyor. Bu tedavi için diğer bir kaynak yok.” dedi.

Sağdur, kök hücre bağışçısı olmak isteyen vatandaşların, tüm vilayetlerde bulunan Türk Kızılay kan bağışı grupları, bölge kan merkezleri ve kan bağış merkezlerine başvurabileceğini belirterek, şu bilgileri verdi:

“Başvuru yapan vatandaşlarımız süreç hakkında bilgilendiriliyor ve birinci etapta bir tüp kan alınıyor. Bu numuneden doku tiplemesi yapılıyor. Doku tiplemesi tamamlandıktan sonra adaylar bilgi tabanına kaydediliyor ve bir eşleşme olup olmayacağına dair bekleme süreci başlıyor. Bir hastaya kök hücre gerektiğinde, Sağlık Bakanlığı veri tabanında karşılaştırma yapılıyor. Eşleşme olduğunda Türk Kızılayı bağışçıya ulaşıyor, bağışçı onay verirse kök hücre ‘aferez’ formülüyle toplanıyor.”

– “1 milyon 210 bin bağışçı adayından oluşan bir data tabanına ulaştık”

Türkiye’de kök hücre bankacılığının 2014 yılında TÜRKÖK çatısı altında, Sağlık Bakanlığı işbirliğiyle kurulduğunu hatırlatan Sağdur, “2014’ten bu yana 1 milyon 210 bin bağışçı adayından oluşan bir bilgi tabanına ulaştık. Bu mühlet içinde 7 bin 800 kök hücre nakli gerçekleştirildi. Bu yıl ise 1065 nakil yapıldı. Ülkemizde kök hücre bulunabiliyor ve hastalarımız sıhhatine kavuşabiliyor, bu çok sevindirici bir gelişme.” dedi.

Kök hücre bilgi tabanında bayan bağışçı sayısının daha yüksek olduğunu belirten Sağdur, son periyotta bilhassa 18-35 yaş ortası gençleri bağışçı olmaya teşvik ettiklerini lisana getirdi.

Kamışlı Köyü Ortaokulu öğrencisi 11 yaşındaki Aktan, geçen yıl rahatsızlanarak ailesi tarafından Yüksekova Devlet Hastanesine kaldırıldı. Burada yapılan müdahalenin akabinde Aktan’ın daha donanımlı bir hastaneye sevk edilmesine karar verildi.

Bunun üzerine ailesi tarafından Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Cebeci Çocuk Hastanesi ile İbni Sina Hastanesine götürülen Aktan’ın denetimlerinde amansız hastalığa yakalandığı belirlendi.

Uzun mühlet tedavi gören Aktan’ı bu süreçte yalnız bırakmayan öğretmenleri, eğitiminden geri kalmaması için uzaktan eğitimle desteklemeye çalıştı.

Hastalığı yenerek sıhhatine kavuşan ve 13 ay uzak kaldığı okuluna dönen Aktan için okul yönetiminin takviyesiyle karşılama merasimi düzenlendi.

Öğrencilerin oluşturduğu kortejin ortasından alkışlar eşliğinde okulun bahçesine gelen Aktan, burada öğretmenleri ve arkadaşları tarafından pasta ve çiçeklerle karşılandı.

– “Benim için sıkıntı bir dönemdi”

Karşılama merasiminde duygusal anlar yaşayan Aktan, AA muhabirine, sıhhatine ve uzun müddet başka kaldığı okuluna kavuşmanın memnunluğunu yaşadığını söyledi.

Ankara’daki tedavi sürecinin tamamlandığını belirten Aktan, hazırladıkları karşılama merasiminden ötürü öğretmenlerine ve arkadaşlarına teşekkür etti.

Uzun ve şiddetli bir devirden geçtiğini lisana getiren Aktan, “Benim için çok sıkıntı bir periyottu. Annem ve babam daima yanımdaydı. Öğretmenlerim de beni hiç yalnız bırakmadı, uzaktan derslerle takviye oldu. Arkadaşlarımı çok özlemiştim, okula geldiğimde beni çiçeklerle karşıladılar. Pasta kestik, çok memnun oldum.” dedi.

– “Mavinin azmi öğrencilerimize de örnek olacak”

Okul müdürü Ferdi Diri ise öğrencilerinden Mavi Aktan’ın yine ortalarına katılmasından büyük memnunluk duyduklarını tabir etti.

Onun için manalı bir karşılama programı hazırlamak istediklerini anlatan Canlı, şunları kaydetti:

“Mavi kızımız tedavisini tamamlayarak tekrar ortamıza döndü. Bu süreçte öğretmen arkadaşlarımızla uzaktan eğitimle kendisine dayanak olduk. Azimli, çalışkan bir öğrenci. Dönüşü bizi çok sevindirdi. Okulda arkadaşları ve öğretmenleriyle bir karşılama merasimi düzenledik, çiçek verdik, pasta kestik. Mavi’nin azmi, hastalık süreci geçiren öteki öğrencilerimize de örnek olacak.”

Anne Filiz Aktan ise kızının tedavi sürecinde büyük bir uğraş verdiklerini belirterek, “13 ay boyunca daima bu günü hayal ettik. Kızım okuluna döndü, öğretmenlerimizin ve arkadaşlarının yaptığı karşılama bizi çok duygulandırdı. Okul idaresi ve öğretmenler, Mavi’nin sene kaybı yaşamaması için ellerinden geleni yaptı. Allah tüm hasta çocuklara da bu memnunluğu yaşatsın.” diye konuştu.

Aktan’ın sınıf arkadaşı Zeynep Nizam de “Mavi çok güçlü bir süreç yaşadı lakin artık yine ortamızda. Onu çok özlemiştik. Tekrar birlikte ders işliyoruz, çok memnunuz.” dedi.

Yürüyebilmek için 5 yıl fizik tedavi gören Aracı, bu süreçte org çalmayı öğrenip müzik öğretmeninin yardımı ve ailesinin dayanağıyla hayata tutundu.

“Müzik bana uygun geldi” diyen Aracı, bu alanda ilerlemeye karar verdi.

Trakya Üniversitesi Hoş Sanatlar Eğitimi Kısmı Müzik Eğitimi Kısmından mezun olan Aracı, 2022 yılı EKPSS’de müzik alanında Türkiye birincisi oldu.

Tekirdağ’daki Fevzi Çakmak Ortaokulu’nda müzik öğretmeni olarak vazife yapan 24 yaşındaki Aracı, öğrencileriyle çocuk ruhlu bir bağ kurduğunu tabir ediyor.

– “Müzikle hastalığım sayesinde tanıştım”

Aracı, AA muhabirine, öğretmenliği çok sevdiğini ve öğrencilerle çok güzel anlaştığını söyledi.

Hastalığı sırasında müziğe olan yeteneği keşfetmesinin hayata yine tutunmasına vesile olduğunu tabir eden Aracı, “Müzikle hastalığım sayesinde tanıştım. Öğretmenlerim meskene ders vermeye geliyordu. Org dersi almaya başladıktan sonra müzikten çok keyif aldığımı ve müziğin bana yeterli geldiğini anladım. Bu yüzden müzik alanında ilerlemeye karar verdim.” diye konuştu.

Müziğin uygunlaştırıcı gücü olduğunu lisana getiren Aracı, mesleğine aşık biri olduğunu kaydetti.

– “Mesleğimi ve öğrencilerimi çok seviyorum”

– “Ümidinizi yitirmeyin”

Melis Aracı, çocukluğundan bu yana yaşama umutla baktığını söyledi.

Kendisi üzere pürüzü olan insanların hayata küsmemesi gerektiğine dikkati çeken Aracı, şöyle konuştu:

“Hayatta hiçbir şey imkansız değildir. Her şey inanınca ve isteyince olabilir. Öncelikle benim üzere hasta olan herkese örnek olsun. Asla ümitlerini yitirmesinler. Her şeyin bir devası var ve hayal ettikleri üzere olabilir. Yalnızca sabrederek, inanmak gerekiyor.”