İlanda adayların; İşletme, Siyaset Bilimi yahut Yerel Yönetimler kısımlarının birinden lisans mezunu olması ve ayrıyeten en az iki programlama lisanını bildiğini mezun olduğu okuldan alacağı doküman veya Milli Eğitim Bakanlığı onaylı kurs sertifikasıyla belgelemesi istendi.

İşte duyuru tam da bu noktada dikkat çekiyor.

Kadro Çözümleyici, hizmet sınıfı Teknik Hizmetler, adaydan en az iki programlama lisanı bilmesi isteniyor…

Ancak bilgisayar ve bilişim alanında direkt eğitim veren lisans programlarına müracaat imkanı tanınmıyor.

ÇÖZÜMLEYİCİ ALINACAKSA BİLİŞİM MEZUNLARI NEDEN BAŞVURAMIYOR?

Çözümleyici takımı niteliği prestijiyle bilgi süreç, yazılım, sistem tahlili ve programlama süreçleriyle ilişkilendirilen teknik bir takımdır.

Nitekim Eleşkirt Belediyesinin kendisi de kadroyu Teknik Hizmetler Sınıfında duyuru etmiş ve adaylardan iki programlama lisanı bilmelerini istemiştir.

Hal böyleyken;

Bilgisayar Mühendisliği,

Yazılım Mühendisliği,

Bilgisayar Bilimleri,

Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Öğretmenliği,

Yönetim Bilişim Sistemleri

gibi bilgisayar ve bilişim teknolojileriyle direkt yahut yakından alakalı programların sebep müracaat kapsamına alınmadığı açıklanmaya muhtaçtır.

İşletme, Siyaset Bilimi ve Yerel Yönetimler mezunlarının muhakkak kurallarla çözümleyici takımına başvurabilmesinin mevzuat bakımından mümkün olup olmadığı başka bir sorundur.

Bizim dikkat çektiğimiz nokta daha kolay:

Programlama bilgisi aranan teknik bir takıma, bilgisayar ve bilişim alanında direkt üniversite eğitimi almış adayların başvuramaması ne kadar makuldür?

“NASIL OLSA KÜÇÜK BELEDİYE, KİMSE BAŞVURMAZ” ANLAYIŞI ARTIK GEÇERLİ DEĞİL

Belediyelerin işçi duyuruları hazırlanırken üzerinde durulması gereken öteki bir gerçek daha var. Türkiye’de kamu takımlarına yönelik çok önemli bir talep bulunuyor. Hasebiyle;

“İlçe küçük…”

“Uzak bir belediye…”

“Nasıl olsa çok fazla müracaat olmaz…”

şeklinde bir yaklaşımla işçi duyurularının gereksiz biçimde dar tutulması hakikat değildir.

Bugün Türkiye’nin rastgele bir ilçesinde açılan tek kişilik kamu takımına dahi ülkenin farklı kentlerinden müracaat yapılabiliyor. Bu sebeple bilhassa KPSS ile yapılan kamu çalışanı alımlarında mümkün olan en geniş ve nitelikli aday havuzunun oluşturulması değer taşıyor.

Kamu takımı hangi kentte yahut ilçede bulunursa bulunsun eşitlik, liyakat ve rekabet unsurları birebir şekilde uygulanmalıdır.

ELEŞKİRT BELEDİYESİ İLANI YENİDEN DEĞERLENDİRMELİ

Eleşkirt Belediyesinin müracaat süreci devam ederken kelam konusu duyurusu tekrar değerlendirmesi yerinde olacaktır. Şayet belediyenin muhtaçlığı sahiden bilgi süreç ve programlama süreçlerinde vazife yapacak bir Çözümleyici ise, bilgisayar ve bilişim alanında direkt eğitim veren uygun lisans programlarının da müracaat kapsamına alınması değerlendirilmelidir.

Böylelikle hem belediye daha geniş bir aday havuzuna ulaşır hem de yıllarca direkt bu alanda eğitim alan gençlere kamu takımı için rekabet etme imkanı sağlanır.

Kamu işçisi duyurularında temel yaklaşım;

“Bu duyuruya kimi başvurabilir hale getirelim?” değil, “Bu işi en yeterli yapabilecek adaylara nasıl ulaşabiliriz?” olmalıdır.

Eleşkirt Belediyesinin Çözümleyici duyurusu da bu bakış açısıyla gözden geçirilmeli ve teknik takıma teknik/bilişim alanlarından mezun adayların da başvurabileceği daha kapsayıcı bir düzenleme yapılmalıdır.

Projenin alandaki en kıymetli aktörlerinden biri ise PIKTES kapsamında misyon yapan öğretmenler ve rehber danışmanlar oldu. Proje kapsamında vazife yapan eğitim çalışanları, sadece ders vermekle kalmadı; farklı lisan, kültür ve göç tecrübesine sahip öğrencilerin Türk eğitim sistemine ahenk sağlamasında kıymetli sorumluluklar üstlendi.

Yaklaşık 10 yıllık hizmet, hala proje statüsü

Politika notunda dikkati çeken temel meselelerin başında PIKTES öğretmenlerinin istihdam statüsü geliyor. Öğretmenler, uzun yıllardır Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda eğitim hizmeti vermelerine karşın 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında belli vadeli iş kontratlarıyla misyon yapıyor.

MEB’in 2025 yılında TBMM’ye verdiği resmi yanıtta da PIKTES kapsamında misyon yapan Türkçe ve Arapça öğreticileri ile rehber danışmanların 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında çalıştığı ve istihdam müddetlerinin proje müddetiyle temaslı olduğu belirtiliyor.

Buna karşılık MEB’in 2024 yılı Öğretmenlik Mesleği Kariyer Basamakları Kılavuzu’nda, Bakanlık tarafından yabancı asıllı öğrencilerin eğitimine yönelik yürütülen projelerde öğretici, öğretmen veya rehber danışman olarak geçirilen sürelerin hizmet mühletine dahil edilmesi dikkat çekiyor. Bu düzenleme, PIKTES kapsamında geçirilen yılların öğretmenlik tecrübesi olarak kabul edilmesi bakımından kıymetli bir adım niteliği taşıyor.

3 bin 80 eğitim çalışanının geleceği belirsiz

Eğitime Bakış Politika Notu’na nazaran, PIKTES’in birinci devirlerinde yaklaşık 6 bin olan öğretici sayısı, yıllar içerisinde kimi öğretmenlerin KPSS yoluyla takımlı öğretmenliğe geçmesi üzere sebeplerle azaldı. Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğünün datalarına nazaran proje kapsamında vazife yapan Türkçe ve Arapça öğreticileri ile rehber danışmanların sayısı 3 bin 80 seviyesinde bulunuyor.
Gelinen noktada problem sırf bir projenin işçi siyaseti olmaktan çıkmış durumda. Yıllardır okullarda vazife yapan, kıymetli bir saha tecrübesi edinen ve eğitim sisteminin yabancı asıllı öğrencilerle ilgili kurumsal kapasitesinin oluşmasına katkı sağlayan binlerce eğitim çalışanının mesleksel geleceğinin kalıcı bir tahlile kavuşturulması gerekiyor.

Aynı okulda, emsal misyonlarda farklı statüler

Politika notunda yer verilen araştırmalar, PIKTES öğretmenlerinin süreksiz çalışma statüsü sebebiyle iş teminatı ve gelecek derdi yaşadıklarını, özlük haklarında çeşitli sıkıntılarla karşılaştıklarını ortaya koyuyor.
Birebir eğitim kurumlarında emsal vazife ve sorumlulukları üstlenen öğretmenler arasında istihdam statüsünden kaynaklanan farklılıkların sürmesi, çalışma barışı açısından da kıymetlendirilmesi gereken bir sorun alanı oluşturuyor.
Üstelik bu öğretmenlerin edindiği tecrübenin sadece kişisel bir mesleksel birikim olmadığına işaret edilen Politika Notu’nda, yabancı öğrencilere Türkçe öğretiminde, kültürlerarası eğitim, toplumsal ahenk, rehberlik ve psikososyal dayanak üzere alanlarda yıllar içerisinde kıymetli bir kurumsal hafızanın oluştuğu vurgulanıyor.

PIKTES’in ulaştığı ölçek, takım muhtaçlığını daha görünür kılıyor

Projenin ulaştığı öğrenci sayısı da öğretmenlerin üstlendiği sorumluluğun boyutunu ortaya koyuyor. Resmi bilgilere nazaran, 2024 yılında 225 bin 346 yabancı öğrenciye Türkçe lisan eğitimi, 202 bin 150 yabancı öğrenciye ruhsal danışmanlık ve rehberlik hizmeti sunuldu. Toplumsal ahenk etkinlikleriyle de 70 bin 619 öğrenci ve veliye ulaşıldı.
Bu tablo, PIKTES öğretmenlerinin süreksiz bir muhtaçlığa yanıt veren çalışandan öte, Türkiye’nin kapsayıcı eğitim siyasetinde yıllar içerisinde uzmanlaşmış bir insan kaynağı haline geldiğini gösteriyor.

PIKTES öğretmenleri takıma geçirilmeli

Eğitim-Bir-Sen olarak yıllardır devam eden belirsizliğin artık kalıcı bir istihdam modeliyle çözülmesi gerektiğini kıymetlendiriyoruz.
Bu kapsamda PIKTES öğretmenlerinin Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde takımlı öğretmen statüsüne geçirilmesi, proje devam ettiği sürece mevcut misyonlarını takımlı olarak sürdürmeleri ve proje sonrasında da edindikleri deneyimin ulusal eğitim sistemi içerisinde kıymetlendirilmesi gerekiyor.
Takım düzenlemesi yapılırken öğretmenlerin bugüne kadar proje kapsamında çalıştıkları mühletlerin de yok sayılmaması ehemmiyet taşıyor. Bu müddetlerin kıdem, hak aylığı, derece ilerlemesi ve başka özlük hakları bakımından korunması, yılların emeğinin karşılığını bulması ve çalışma barışının güçlendirilmesi açısından gerekli görülüyor.

Yalnızca takım değil, sürdürülebilir bir eğitim politikası

Politika Notu’nda takım talebinin yanı sıra PIKTES’in geleceğine ait kapsamlı tekliflere de yer veriliyor. Buna nazaran:
” PIKTES öğretmenleri için iş teminatını sağlayacak kalıcı ve sürdürülebilir bir istihdam modeli oluşturulmalı.
” Uzun yıllar proje kapsamında vazife yapan öğretmenlerin tecrübeleri dikkate alınarak takım düzenlemesi yapılmalı.
” Projede geçirilen hizmet mühletleri ve kazanılmış özlük hakları takıma geçiş sürecinde korunmalı.
” Türkçe öğretiminde farklı yaş ve lisan düzeylerine uygun basılı ve dijital malzemeler artırılmalı.
” Psikososyal takviye sistemleri sırf öğrencileri değil, yoğun ve güç şartlarda misyon yapan öğretmenleri de kapsamalı.
” PIKTES’in yıllar içerisinde oluşturduğu eğitim, toplumsal ahenk ve kurumsal tecrübe MEB’in uzun vadeli kapsayıcı eğitim siyasetlerine aktarılmalı.

Yılların emeği, süreksiz statüde bırakılmamalı

PIKTES öğretmenlerinin takım talebi, sadece bir istihdam talebi olarak görülmemeli. Yaklaşık on yıldır Türk eğitim sisteminin değerli bir gereksinimini karşılayan, yüz binlerce öğrencinin eğitim ve ahenk sürecinde vazife üstlenen eğitim çalışanlarının deneyimlerinin korunması birebir vakitte kamu faydası ve eğitim sisteminin kurumsal kapasitesinin devamlılığı açısından ehemmiyet taşıyor.
Yıllardır tıpkı okullarda, birebir öğrenciler için, eğitim sisteminin gereksinim duyduğu vazifeleri yerine getiren PIKTES öğretmenlerinin mesleksel geleceklerinin proje mühletlerine bağlı kalmaması gerekiyor.
Eğitim-Bir-Sen olarak, PIKTES öğretmenlerinin yılların emeğini ve deneyimini koruyacak bir düzenleme yapılmasını, öğretmenlerin kazanılmış haklarıyla birlikte takıma geçirilmesini istiyoruz.

RAPORUN TAMAMINA ULAŞMAK İÇİN

Toplumun her bölümünün eğitimle direkt temas halinde olduğunu hatırlatan Tekin, “80 milyona yakın teklifin çıktığı, herkesin kendi perspektifinden baktığı son derece güç bir bakanlık yürütüyoruz. Vatandaşlarımızın duası ve öğretmenlerimizin fedakarlığıyla çalışmalarımızı sürdürüyoruz” dedi.

“Asgari Ücret Altında Çalıştırılan Öğretmen Varsa Derhal Soruşturma Açarız”

Özel okul öğretmenlerinin maaş ve çalışma şartlarına ait soruyu yanıtlayan Bakan Tekin, elektronik sistemdeki somut dataları paylaştı. Kayıtlı 12 bin 500 özel okul bulunduğunu belirten Tekin, şu sözleri kullandı:

“Bakanlık olarak hiçbir öğretmenimizin hak ettiği fiyatın altında çalıştırılmasına müsaade etmeyiz. Sistemimizdeki resmi bilgilere nazaran özel okullarda çalışan öğretmen arkadaşlarımızın ortalama maaşı 40 bin lira civarında görünüyor. Şayet taban fiyatın altında yahut insani olmayan şartlarda çalıştırılan bir arkadaşımız varsa bugün çabucak bize başvursun. O okulla ilgili derhal soruşturma açar, gereğini yaparız. Merdiven altı, kayıtsız yapılara zati müsaade etmiyoruz.”

“Okullarda Temizlik ve Güvenlik Artık Kadrolu Olmayacak, Hizmet Satın Alınacak”

Okullardaki paklık ve güvenlik çalışanı muhtaçlığına ait sürece de açıklık getiren Bakan Tekin, geçmişte taşerondan takıma geçen çalışanla ilgili yaşanan deneyimlere değindi. Mevcutta 55 bin takımlı ve 70 bin TYP kapsamında çalışan işçiyle 120 binin üzerinde bir istihdam sağlandığını kaydeden Tekin, kalıcı tahlil için izlenecek yolu şöyle anlattı:

“Kadrolu devlet memuru statüsündeki işçiyle bu sorunu büsbütün çözemiyoruz. Bu sebeple 2027 bütçesinde, takımlı alım yapmak yerine daha evvel olduğu üzere okullarımızda temizlik ve güvenlik hizmeti satın alma sürecini başlatıyoruz. Yeni bir takım ihdas etme çalışmamız yok; hizmet alımı tekniğiyle süreci çok daha sağlıklı ve efektif bir yapıya kavuşturacağız.”

Yönetici Kadroları Arasındaki Tazminat Ayrımı Yargıda

10 Temmuz 2026 tarihli ve 33307 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 11516 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar’da değişikliğe gidilmişti. Yapılan bu değişiklik ile MEB’deki kimi yönetici takımlarına ek özel hizmet tazminatı ödenmesi kararlaştırıldı.

Ancak ilgili düzenlemede, bu tazminattan yararlanabilmek için geçmişte sırf “eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfına ilişkin takımlarda bulunmuş olma” ve “öğretmen takım ve konumlarında geçen sürelerin” temel alınması kuralı getirildi. TEÇ-SEN, birebir idari sorumluluğu paylaşan öğretmen dışı kökenli yöneticilerin kapsam dışı bırakılmasına karşı yürütmenin durdurulması ve iptali talebiyle dava açtı.

“Aynı Unvanda Görev Yapanlar Arasında Ayrım Yapılamaz”

Konuya ait sendikadan yapılan açıklamada, tıpkı misyonu yapan, birebir yetki ve sorumluluğu taşıyan yöneticilerin kökenlerine nazaran ayrıştırılmasının hukuka karşıt olduğu belirtildi. Açıklamada şu tabirlere yer verildi:

“Şube Müdürlüğü Öğretmenlik Değil, İdari Yöneticilik Görevidir”

MEB Personeli Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Yönetmeliği kapsamında şube müdürlüğü takımlarına sırf öğretmenlerin değil; şef, mühendis, mimar, tekniker, çözümleyici, programcı ve sayman üzere birçok idari ve teknik çalışanın de gerekli imtihanları kazanarak atanabildiği hatırlatıldı.

Şube müdürlüğü, ilçe müdürlüğü ve il müdür yardımcılığı üzere durumların direkt eğitim hizmetlerinin sevk ve yönetimini sağlayan “idari yöneticilik” takımları olduğuna dikkat çekilerek, bu ortak takımlardaki mali hakların yalnızca öğretmenlik geçmişine nazaran belirlenmesinin kamu vicdanını yaraladığı vurgulandı.

TEÇ-SEN Hangi Maddelerin İptalini İstedi?

TEÇ-SEN tarafından açılan “duruşmalı” davada, 11516 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile getirilen düzenlemedeki şu ibarelerin öncelikle yürütmesinin durdurulması ve akabinde iptal edilmesi talep edildi:

• “Eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfına ilişkin takımlarda bulunmuş olanlardan” ibaresi,

• Kararın ilgili not kısmının (a) ve (b) bentlerinde yer alan “öğretmen takım ve durumları ile yukarıda sayılan kadrolardaki” ibareleri.

I. BAŞVURANIN ARGÜMAN VE TALEPLERİ

1. Başvuran özetle; 2013 yılında özel eğitim öğretmeni olarak 657 sayılı Kanun kapsamında vazife yapmakta iken ferdî sebeplerle istifa etmek zorunda kaldığını, istifa sürecinde rastgele bir disiplin soruşturması, ceza yahut olumsuz sicil kaydı bulunmadığını; yaklaşık 10 yıl fiili kamu hizmeti yapmış ve özel eğitim üzere kritik bir alanda tecrübe kazanmış bir öğretmen olarak mesleğine geri dönmek istediğini, Milli Eğitim Bakanlığı ve

İstanbul Vilayet Ulusal Eğitim Müdürlüğü’ne müteaddit müracaatlarda bulunduğunu, lakin Bakanlık tarafından “açıktan öğretmen ataması yapılmadığı” gerekçesiyle talebinin reddedildiğini; CİMER müracaatına ise 15.01.2026 tarih ve sayılı yazı ile “daha evvel yanıt verilmiştir, eklenecek konu bulunmamaktadır” halinde içeriksiz ve gerekçesiz bir cevap verildiğini belirterek; müracaatının gerekçeli süreç, eşitlik, ölçülülük ve hakkaniyet unsurları açısından incelenmesini ve Bakanlığa tavsiye kararı verilmesini talep etmiştir.

II. YÖNETİMİN MÜRACAATA AİT AÇIKLAMALARI

2.1. Başvuranın, İstanbul ili Üsküdar ilçesi Üsküdar Özel Eğitim Meslek Okulunda zihin engelliler sınıf öğretmeni olarak misyon yapmakta iken, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 94’üncü hususu kapsamında bir aylık yasal bekleme müddetine uymadan 02.09.2013 tarihinde vazifesinden çekildiği (istifa ettiği) 2.2. İlgilinin 09.01.2026 tarihli dilekçesi ile tekrar vazifeye dönme talebinde bulunduğu, fakat 657 sayılı

Kanun’un 92’nci hususu uyarınca memurluktan kendi isteğiyle çekilenlerin yine atanmalarının, yönetimin takdir yetkisi kapsamında olduğu; mevzuattaki “atanabilirler” tabirinin yönetime bu bahiste bir mecburilik yüklemediği,

2.3. Ulusal Eğitim Bakanlığına Bağlı Öğretmenlerin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği kararları mucibince; tekrar atama süreçlerinin Bakanlığa tahsis edilen toplam atama müsaadesi kontenjanının en fazla %1’i ile sonlu olduğu ve bu atamaların makul periyotlarda yayımlanan duyurular doğrultusunda elektronik ortamda, hizmet mühleti üstünlüğüne nazaran yapıldığı,

2.4. Bakanlık bünyesinde öğretmen istihdam politikasının 2016 yılından itibaren değiştiği, alımların 657 sayılı Kanun’un 4/B hususu kapsamında “sözleşmeli” olarak gerçekleştirildiği; ayrıyeten 16.01.2025 tarihinde yürürlüğe giren yeni yönetmelik ile istihdam sürecinin “Öğretmen Akademisi” ile ilişkilendirildiği,

2.5. Binlerce adayın kuvvetli imtihan süreçlerinden geçerek kontratlı olarak atandığı ve üç yıl fiilen çalıştıktan sonra takıma geçebildiği mevcut sistemde, kendi iradesiyle takımından ayrılan başvuranın direkt açıktan atanma talebinin, Anayasa’nın “eşitlik” unsuruna ve kamu faydasına karşıtlık teşkil edeceği,

2.6. Başvuranın ferdi ve devir dışı atama talebinin karşılanmasına imkan bulunmadığı, lakin Bakanlıkça yayımlanacak resmi duyuruları takip ederek kaideleri taşıması halinde müracaat yapabileceği, tesis edilen sürecin mevzuata ve hukuka uygun olduğu açıklamalarına yer verilmiştir

III. İLGİLİ MEVZUAT

5. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Memurluktan çekilenlerin tekrar atanmaları” başlıklı 92 nci hususunda; “İki kezden fazla olmamak üzere memurluktan kendi istekleriyle çekilenlerden yahut bu Kanun kararlarına nazaran çekilmiş sayılanlardan tekrar memurluğa dönmek isteyenler, ayrıldıkları sınıfta boş takım bulunmak ve bu sınıfın niteliklerini taşımak koşuluyla ayrıldıkları tarihte almakta oldukları aylık derecesine eşit bir derecenin birebir kademesine yahut 71 inci husus kararlarına uyulmak suretiyle öteki bir sınıfta eşit derecedeki takımlara atanabilirler.”

6. 09.01.2026 tarihli ve 33132 sayılı Resmi Gazete ‘de Yayımlanan Ulusal Eğitim Bakanlığına Bağlı Öğretmenlerin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin; 6.1. “Amaç ve kapsam” başlıklı 1inci unsurunda; “1) Bu Yönetmeliğin emeli, Ulusal Eğitim Bakanlığına bağlı resmi eğitim kurumlarının öğretmen kadrolarına yapılacak atamalar ile takımlı öğretmenlerin yer değiştirmelerine ait adap ve asılları düzenlemektir. (2) Bu Yönetmelik, Ulusal Eğitim Bakanlığına bağlı resmi eğitim kurumlarına takımlı öğretmen olarak atanacaklar ile bu eğitim kurumlarında misyon yapan öğretmenleri kapsar.”

6.2. “Yeniden atama ve kurumlar ortası tekrar atama” başlıklı 6 ncı unsurunda; “(1) Bakanlık takımlarında eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfına dahil öğretmen ünvanlı kadrolarda ilgili mevzuatına nazaran adaylıkları kaldırılmış olanlar ile hazırlık eğitimini muvaffakiyetle tamamladıktan sonra eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfında misyon yapmış olanlardan a) Devlet memurluğundan ayrılanlar, ilgili atama kararnamelerinde belirtilen alana takımlı öğretmen olarak atanmak üzere yine atama, b) Kamu kurum ve kuruluşlarında vazife yapmakta olanlar, ilgili atama kararnamelerinde belirtilen alana takımlı öğretmen olarak atanmak üzere kurumlar ortası tekrar atama, kapsamında müracaatta bulunabilir.

(2) Bu unsur kapsamında gerçekleştirilecek atamalar, Bakanlığa tahsis edilen atama müsaadesiyle sonlu olmak kaydıyla öğretmenlik mesleğinde geçen hizmet müddeti fazla olandan başlamak üzere ve müracaatta belirtilen

tercihler de dikkate alınarak alanında öğretmen ihtiyacı bulunan eğitim kurumuna yapılır. Hizmet müddetinin eşitliği halinde öbür unvanlarda Devlet memuru olarak geçen hizmet müddeti fazla olanın ataması yapılır. Eşitliğin devam etmesi halinde atama, bilgisayar kurası yoluyla belirlenir.” Düzenlemeleri bulunmaktadır.

V. KIYMETLENDİRME VE MÜNASEBET

9. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Memurluktan çekilenlerin tekrar atanmaları” başlıklı 92’nci hususunda, memurluktan kendi isteğiyle çekilenlerin tekrar memuriyete atanabilecekleri karar altına alınmış olup, kelam konusu düzenlemede yer alan “atanabilirler” sözünün yönetime bu hususta takdir yetkisi tanıdığı, ilgililer bakımından mutlak bir atanma hakkı doğurmadığı anlaşılmaktadır.

10. Öbür yandan, öğretmen atamalarına ilişkin usul ve temellerin düzenlendiği Ulusal Eğitim Bakanlığına Bağlı Öğretmenlerin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinde, tekrar atama ve kurumlar ortası tekrar atama kapsamında yapılacak atamaların Bakanlığa tahsis edilen atama müsaadesi ile hudutlu olduğu, bu atamaların makul devirlerde yayımlanan duyurular çerçevesinde ve hizmet mühleti üstünlüğüne nazaran gerçekleştirildiği düzenlenmiştir. Bu çerçevede, tekrar atama kapsamında yapılacak atamaların hudutlu kontenjan dahilinde ve

belirli yordamlar çerçevesinde gerçekleştirilmesi öngörülmüş olup, ferdi ve periyot dışı talepler doğrultusunda atama yapılmasına yönelik bir mecburilik bulunmadığı anlaşılmaktadır.

11. Öte yandan, Ulusal Eğitim Bakanlığı tarafından öğretmen istihdamına ilişkin olarak son yıllarda uygulanan siyasetler kapsamında, öğretmen alımlarının ağırlıklı olarak 657 sayılı Kanun’un 4/B hususu uyarınca kontratlı öğretmenlik statüsünde gerçekleştirildiği, ayrıyeten yürürlüğe giren yeni düzenlemeler ile öğretmen istihdam sürecinin farklı yordam ve temellere bağlandığı görülmektedir.

12. Somut olay bakımından yapılan değerlendirmede; 2002 ila 2013 yılları ortasında öğretmen olarak görev yapan başvuranın kendi isteğiyle vazifesinden ayrıldığı, ortadan geçen mühlet sonrasında tekrar öğretmen olarak atanma talebinde bulunduğu, lakin kelam konusu talebin yürürlükteki mevzuat çerçevesinde belirlenen atama tarzları ve kontenjan sınırlamaları kapsamında değerlendirildiği anlaşılmıştır.

13. Başvuran tarafından her ne kadar mesleksel tecrübesi, hizmet müddeti ve rastgele bir disiplin cezasının bulunmadığı konuları ileri sürülmüş ise de, kamu hizmetine alınmada ve yine atamalarda temel olanın sırf ferdi durumlar değil, birebir vakitte kamu faydası, hizmet gerekleri ve belirlenen istihdam siyasetleri olduğu açıktır.

14. Bu bağlamda, mevcut atama sisteminde öğretmen alımlarının merkezi sınav ve yerleştirme süreçleri temel alınarak yürütüldüğü dikkate alındığında, yönetimin istifa sonrası yine atanma taleplerini ferdî müracaatlar üzerinden değil, muhakkak yordam ve temeller çerçevesinde değerlendirmesinin, mevzuatla kendisine tanınan takdir yetkisi kapsamında kaldığı anlaşılmaktadır.

15. Sonuç olarak Kurumumuzca yapılan kıymetlendirme sonucunda; başvuranın tekrar öğretmen olarak atanma talebinin, ilgili mevzuat kararları, mevcut atama sistemi ve kontenjan sınırlamaları birlikte değerlendirildiğinde İdarece başvuranın talebinin reddedilmesine ait süreçte hukuka ve hakkaniyete karşıtlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

VII. KARAR

-Yukarıda açıklanan münasebet ve belge kapsamına nazaran; BAŞVURUNUN REDDİNE,

-Kararın BAŞVURANA ve MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA tebliğine,

-Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisince karar verildi.

PBAhmet KANDEMİR/B/P

Bununla birlikte, 12/10/2013 tarihli ve 28793 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Milli Eğitim Bakanlığı Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Suretiyle Atanması Hakkında Yönetmeliği”nin 5’inci hususunun ikinci fıkrasında, mühendis unvanlı kadro unvan değişikliğine tabi takımlar ortasında sayılmış olup; 7’nci unsurunda ise, mühendis unvanlı kadroya atanabilmek için, unvan değişikliği imtihanında başarılı olma şartının yanında, mesleğin gerektirdiği alanda yüksek öğretim mezun olmak kuralına yer verilmiştir. Tıpkı Yönetmeliğin, 22’nci unsurunun ikinci fıkrasında, “Bakanlıkta yahut öteki kamu kurum ve kuruluşlarında daha evvel asaleten bulunulan misyonlara geçişler hariç olmak üzere, unvan değişikliğine tabi takımlara geçişler ile unvan değişikliğine tabi takımlar ortasındaki geçişler, atanacak takım için düzenlenen unvan değişikliği sınavı sonucuna nazaran yapılır.” kararı bulunmaktadır.

Mülga DPB görüşleri çerçevesinde, örnek olayda ulusal eğitim uzman yardımcısı olarak atanan ve hala bu takımda misyon yapan işçinin, Vilayet Ulusal Eğitim Müdürlüğünde münhal bulunan mühendis unvanlı kadroya genel kararlara nazaran atanmasının, yardımcılık dönemi sonunda öngörülen yeterlilik sınavı ve/veya tez kademelerinde başarılı olduktan sonra Genel Yönetmelik kapsamında yer almayan ulusal eğitim uzmanı olarak atanması ve mühendis unvanını öğrenimle ihraz etmiş olması kaydıyla mümkün bulunduğu kıymetlendirilmektedir.

Benzer durumunun öbür merkez meslek meslekler içinde genel yönetmelik yanında özel kurumsal düzenleme ve içtihatların ayrıyeten dikkate alınması gerekmektedir.

Mevzuat ve Değerlendirmeler:

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu Husus 93 kararı;

Emeklilerin tekrar hizmete alınması:

T.C. Emekli Sandığı Kanunu kararlarına nazaran emekli olanlardan (5434 sayılı Kanunun 104 üncü hususuna nazaran emeklilikle ilgili misyonlara tekrar atanamayacaklar hariç) sınıfında yazılı nitelikleri taşımakta bulunanlar kanunun 92 nci hususu kararlarına nazaran kurumlarda boş takım bulunmak şartiyle tekrar memurluğa alınabilirler.”

5335 sayılı Kanun Husus 30 kararı;

“Cumhurbaşkanı tarafından atanan yahut görevlendirilenler, Türkiye Büyük Millet Meclisince yapılan seçimler sonucunda vazife verilenler ile yükseköğretim kurumlarının öğretim üyeliklerine ve Sıhhat Bakanlığının tabip ve uzman tabip takımlarına yapılacak atamalar hariç olmak üzere, rastgele bir toplumsal güvenlik kurumundan emeklilik yahut yaşlılık aylığı alanlar, genel bütçeye dahil dairelerin, katma bütçeli yönetimlerin, döner sermayelerin, kefalet sandıklarının, toplumsal güvenlik kurumlarının ve bütçeden yardım alan kuruluşların takımlarına açıktan atanamazlar. Başka kanunların bu fıkraya alışılmamış kararları uygulanmaz.

Herhangi bir toplumsal güvenlik kurumundan emeklilik yahut yaşlılık aylığı alanlar bu aylıkları kesilmeksizin; genel bütçeye dahil daireler, katma bütçeli yönetimler, döner sermayeler, fonlar, belediyeler, vilayet özel yönetimleri, belediyeler ve vilayet özel yönetimleri tarafından kurulan birlik ve işletmeler, toplumsal güvenlik kurumları, bütçeden yardım alan kuruluşlar ile özel kanunla kurulmuş öteki kamu kurum, heyet, üst konsey ve kuruluşları, kamu iktisadi teşebbüsleri ve bunların bağlı iştirakleri ile kuruluş ve işletmelerinde ve sermayesinin %50’sinden fazlası kamuya ilişkin olan öteki iştiraklerde rastgele bir takım, konum yahut vazifede çalıştırılamaz ve misyon yapamazlar…”

Hükümlerin Yorumu:

657 sayılı Kanun Husus 93 kararında emeklilerin de tekrar takımlı vazifelere dönebilecekleri belirlenmekle birlikte, 5335 sayılı Kanun Unsur 30 kararı ile emeklilerin takıma atanmalara kısıtlama getirilmiştir.

5335 sayılı Kanunun üste alınan birinci fıkrası ile emekli de olsa kuralsız olarak tekrar vazifeye başlanılabilecek olan misyonlar belirtilmiş,

İkinci fıkrası ile de emekli yahut yaşlılık aylıkları kesilip misyon yapılabilecek olan durumlar belirtilmiştir.

Ayrıca, 1 Ekim 2008 tarihinden evvel memur olanlar 5434 kapsamında memur şahıslardır ve bu durumda olan emeklilerin tekrar memurluğa atanma halinde emekli aylıklarının kesilmesi gerektiği tarafında 5434 sayılı Kanun Husus 99 kararı de bulunur. Bu karar de şu biçimdedir.

“Emekli, ismi malullük, görev malullüğü, dul yahut yetim aylığı, son hizmet artırımı alanlardan; hiçbir koşula bağlı olmaksızın emeklilik hakkı tanınan görevlere tayin edilenlerin, aylıklarının tamamı, bu görevlere tayinleri tarihini takip eden ay başından itibaren kesilir…”

Ayrıca, bu kapsama, yani emekli iken memur takımında misyona başlama bahsiyle ilgili mahalli yönetimlerin girmediğini de değerlendirmekteyiz.

Bu minvalde kıymetlendirmemiz şöyle olacaktır:

Emekliler genel itibariyle Cumhurbaşkanlığı kararnameli vazifelere ve mahalli yönetimler (belediyelere) emekli aylıkları kesilmek suretiyle başlayabilir lakin merkezi yönetimlere direkt başlamalarının mümkün olmadığını söyleyebiliriz.

“Öğretmenlik mesleğinde kariyer” başlıklı 20.maddesindeki,

“(1) Öğretmenlik mesleği; öğretmen, uzman öğretmen ve başöğretmen olmak üzere üç meslek basamağından oluşur.

(2) Öğretmenlerden; öğretmenlikte en az on yıl hizmeti olan, kademe ilerlemesinin durdurulması cezası bulunmayan ve Akademi tarafından uzman öğretmenlik için düzenlenen eğitimi tamamlayanlara uzman öğretmen ünvanı verilir.

(3) Uzman öğretmenlerden; uzman öğretmenlikte en az on yıl hizmeti olan, kademe ilerlemesinin durdurulması cezası bulunmayan ve Akademi tarafından başöğretmenlik için düzenlenen eğitimi tamamlayanlara başöğretmen ünvanı verilir.

(4) Kademe ilerlemesinin durdurulması cezası almış olanlar, cezaları özlük evrakından silindikten sonra uzman öğretmen veya başöğretmen ünvanı için müracaatta bulunabilir.

(5) Öğretmen ünvanından, bu göreve atanmanın atamaya yetkili amir tarafından onaylandığı tarihten, uzman öğretmen veya başöğretmen ünvanından ise uzman öğretmen/başöğretmen sertifikasının düzenlendiği tarihten itibaren yararlanılır.

(6) Uzman öğretmen veya başöğretmen ünvanı alanlara her unvan için farklı ayrı olmak üzere bir derece verilir.

(7) Öğretmenlik mesleği meslek basamaklarında ilerlemede müracaat, sertifikaların düzenlenmesi ile uygulamaya ait öteki konular Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.” kararlarına nazaran eğitim öğretim sınıfında misyon yapmakta olan öğretmenler uzman öğretmen ile başöğretmen olabilmekte ve bu unvanlarına karşılık tazminat alabilmektedirler.

Fakat genel idari hizmetler sınıfı takımından olan şube müdürleri uzman yahut başöğretmen tazimatını alamamaktadırlar.

Bu durumdaki şube müdürleri, şube müdürlüğünden istifa ederek branşına ve durumuna uygun boş normu olan bir okula öğretmen olarak atanmasını sağlamakta ardından misyona başladıktan çabucak sonra Ulusal Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları Yönetici Ve Öğretmenlerinin Norm Takımlarına Ait Yönetmeliğinin “Boş takım tahsisi ve kullanımı” başlıklı 29. unsuru 1. fıkrası (e) bendindeki, “(1) Bakanlığa tahsis edilmiş bulunan özgür öğretmen kadro sayısının, bu Yönetmelik kararları uyarınca ülke genelinde belirlenen yönetici ve öğretmen norm kadro sayısından fazla olması halinde, fazla durumdaki boş takımlar vilayet ulusal eğitim müdürlüklerine aktarılır. Bu takımlar; e) Takımları direkt merkez teşkilatına bağlı eğitim kurumlarında bulunan yönetici ve öğretmenler ile yöneticilik vazifesi verilenler hariç olmak üzere, Bakanlığın merkez ve taşra teşkilatında altı aydan fazla periyodik görevlendirilen öğretmenlerin, görevlendirilmelerinden evvel atanmalarında, kullanılmak üzere Bakan onayı ile il ve ilçe ulusal eğitim müdürlüklerine aktarılır.” kararlarına nazaran 6 ayda bir onay alınarak istifa ettiği yere süreksiz görevlendirme yaptırarak şube müdürlüğü vazifesine devam etmektedir.

Yetkililerin şube müdürlerinin de buyruğu altında bulunan öğretmenler üzere uzman yahut başöğretmen tazimatını alabilmeleri için gerekli yasal değişiklikleri yapması yerinde bir uygulama olacaktır.

Ahmet KANDEMİR

İhtiyaç ve Norm Takım Fazlası Tespitleri: Eğitim kurumlarının gereksinim ve norm takım fazlası durumları, bağlı bulundukları il/ilçe ulusal eğitim müdürlükleri tarafından 18 Aralık 2025 – 19 Ocak 2026 tarihleri ortasında e-Personel modülüne işlenecek.

Başvuru ve İtirazlar: İhtiyaç ve norm takım fazlası tespitlerine itirazlar 20-22 Ocak 2026 tarihleri ortasında alınacak.

Nihai Karar: Kesinleşen muhtaçlık ve norm takım fazlası bilgileri, 23 Ocak 2026’da MEBBİS sistemine yansıtılacak.

Fazla Öğretmenlerin Belirlenme Sıralaması

Norm takım fazlası öğretmenlerin hizmet puanına nazaran sıralanarak belirlenmesine ait kriterler de netleştirildi. Buna nazaran, norm fazlası bir alanda birden fazla takımlı öğretmen olması durumunda, sırasıyla; ataması iptal edilenler, eğitim kurumunda norm takım fazlası doğanlar, birinci atama yoluyla o kuruma atananlar, kontratlı öğretmenlikten takıma geçenler ve hizmet puanı en düşük olanlar dikkate alınacak.

Öğretmenlere Değerli Uyarılar

Öğretmenlerin MEBBİS kontrat ve misyon kayıtlarındaki hizmet puanı ile norm takım fazlası bilgilerini denetim etmeleri istendi. Ayrıyeten, atama ve yer değiştirme süreçlerine ait açıklamaların Bakanlıkça ileride yayımlanacak duyurularda yapılacağı ve engelli öğretmenlerin taleplerini engellilik bilgilerini denetim ederek dikkate alınacağı belirtildi.

1- Mevcut yöneticiler dahil tüm yöneticiler yönetici yetiştirme programına nazaran görevlendirilecekler.
2- Mevcut yönetmelikte de “Eğitim İdaresi Sertifika Programı” vardı lakin hiç uygulanamadı. Bu sefer yasal bir alt yapı kelam konusu olduğundan uygulamaya geçecek üzere.
3- Mevut tüm yöneticilerden 4-8 yılını dolduranlar sertifika programına alınacak.
4- Birinci sefer yönetici olacaklar için yazılı imtihan var. Vilayetteki boş kontenjanın 1,5 katı kadar aday imtihan puanı üstünlüğüne nazaran sertifika programına alınacak.
5- İlk sefer yönetici olacaklar için atamalar sertifika programı sonunda yapılacak imtihanın puan üstünlüğüne nazaran yapılacak. Atamalarda imtihan puanının tesirinin olmaması sıkıntılı duruyor.
6- Sertifikalar 4 yıl geçerli olacak. Bu nokta biraz problemli duruyor. a) Mevcut yöneticilerin 4 yılda bir sertifika programına alınmaları mantıksız üzere duruyor.
b) Sertifikalar 4 yıl geçerli lakin puanını az bulanlar için örneğin bir yıl sonra tekrar programa katılabilmeleri istikametinde bir karar yok.
c) Eğitim İdaresi alanında yüksek lisans, doktora yapanların bu program noktasında olumlu ayrımlarının olmaması da tekrar düşünülmesi gereken bir nokta.

7- Yine yöneticilik başvurusu yapacak olanların (4-8 yılını dolduran mevcut yöneticiler) yeni misyon yerleri ise sertifika programı puanı ile EK Kıymetlendirme Formu puanının aritmetik ortalamasına nazaran yeni vazife yerleri belirlenecek.
8- Eğitim İdaresi Sertifika Programı uygulamaya konuluncaya kadar sertifikasız uygulama yapılmasına ait süreksiz husus geçerli olacak.
9- Yöneticilikten ayrılanların tekrar atanmaları da sertifika puanı ile ek kıymetlendirme formuna nazaran yapılacak. Sertifika programına boş takımın 1,5 katı aday alınacak.
10- Yöneticilikten ayrılma hususu mevcut yönetmelikteki üzere devam ediyor ve bu unsur de sıkıntılı duruyor.

Mevcut yönetmeliğe nazaran yöneticilikten ayrılanlar öncelikle yönetici olmadan evvelki okullarına, burada boşluk yoksa evvelki ilçesindeki boş bir takıma, orada da boşluk yoksa vilayetteki boş bir takıma öğretmen olarak atanmaktadırlar. Bu uygulamanın münasebeti: geçmişte hoş boş bir takım bulan yönetici yöneticilikten ayrılıp o boş takıma geçebilmesi noktasındaki suistimallerdi.

Evet bu istikamette suistimallere çokça rastlandı hatta adamını bulan hoş takımlara atandı tartışmaları yaşandı. Ama bunun engellemenin yolu yeni uygulama olmamalı. Zira öğretmen çok uzak bir ilçeye yönetici olmuş. Yöneticiliğe başladıktan sonra ev, çocukların okulu, eşin misyon yeri üzere bir çok değişiklik yapmış ve nihayetinde yöneticiliği bir münasebet ile bırakmak istiyorsa eski vazife yerine göndermek üzere bir cezalandırma akılcı bir uygulama üzere durmamaktadır.

Bunun için öteki yollar seçilebilir.

a) Yöneticiliğinin birinci yılında ayrılıyorsa kural uygulaması olabilir.
b) Yöneticilikten ayrılmalar istediği vakit değil de eğitim öğretim süreci de göz önüne alınarak Kasım- Nisan orta tatilleri, yarıyıl tatili ve yaz periyodu ile sonlandırılabilir. Böylelikle okullar eğitim öğretim devam ederken yöneticisiz kalmamış olur. Bu devirlerde vilayet genelinde boş takımlar ilan edilir, istifa edeceklerin bu boş takımlara başvurusu alınarak öğretmenlik hizmet puanı üstünlüğüne nazaran atamaları yapılabilir. Mevcut uygulamadan farklı yolların belirlenmesi pekala mümkün olup mevcut uygulamanın yarattığı sıkıntılar kesinlikle göz önün alınmalıdır.

Yönetici yetiştirme programları kapsamında birinci uygulamayı 1998 yılında çıkarılan yönetmelikte görmüştük. 2004 yılında bu uygulamadan vazgeçilmişti. 1998’deki uygulamanın o periyoda nazaran akılcı, bir çok ayrıntısı düşünülmüş, uygulanabilir ve verimli olduğunu, objektif bir yaklaşım içerdiğini söyleyebiliriz.

Yönetmelik taslağı genel manada bu içeriklere sahip olup taslak kademesinde olduğu için doğal ki değişiklikler olacaktır. Bir gerçeklik var ki MEB’in çalışmayı bir an evvel tamamlayıp uygulamaya geçmesi zorunluluktur.

Maksut BALMUK
Öğretmen, Yazar