Bakanlığın internet sitesinden yapılan duyuruya nazaran, 9 Eylül 2023’te yayımlanarak yürürlüğe giren Ölçme ve Kıymetlendirme Yönetmeliği doğrultusunda ortak yazılı imtihanların planlanması ve uygulanması sürecinde imtihanların kapsamı ve soru dağılımı, bahis soru dağılım tabloları temel alınarak belirleniyor.

Bu yaklaşım, ölçme ve kıymetlendirme uygulamalarında şeffaflığı, kapsam geçerliğini, husus, kazanım, öğrenme çıktısı temelli ölçmeyi ve uygulama birliğini güçlendirmeyi hedefliyor.

Bu çerçevede, ikinci periyot başında vilayet sınıf ve alan zümrelerince Ölçme Kıymetlendirme Merkezi Müdürlüğünün görüşüyle hazırlanacak mevzu soru dağılım tablolarının daha sistematik olması ve örneklerle desteklenmesi gayesiyle, temel ve ortaöğretimdeki farklı sınıf seviyesi ve branşlara yönelik “örnek bahis soru dağılım tabloları” Bakanlıkça erişime açıldı.

Yayımlanan örnek tablolar, imtihanlarda ölçülecek mevzu, kazanım ve öğrenme çıktılarının soru sayılarının ve dağılımlarının istikrarlı biçimde planlanmasına katkı sunarak vilayet, ilçe ve okul seviyesinde yapılacak ortak imtihanlarda hazırlanacak dokümana referans niteliği taşıyor.

Öte yandan, okul genelinde gerçekleştirilecek yazılı imtihanlarda hangi tablonun kullanılacağı, eğitim kurumunda misyonlu sınıf ve alan zümresince belirlenecek, hazırlanacak tüm imtihanlar, seçilen bahis soru dağılım tablosu doğrultusunda uygulanacak.

Sınavların kapsamı, ölçme maksatları ve soru dağılımları, ortak unsurlara dayalı biçimde planlanmış olacak.

KPSS maratonu temmuzda başlıyor

Kamu kurumlarında misyon almak isteyen adayların gireceği Kamu Personel Seçme Sınavı (KPSS) takvimi de netleşti. 2026-KPSS Lisans (Genel Yetenek-Genel Kültür, Eğitim Bilimleri) oturumları 19 Temmuz’da yapılacak. Alan Bilgisi testleri 25-26 Temmuz tarihlerinde, Öğretmenlik Alan Bilgisi Testi (ÖABT) ise 2 Ağustos’ta gerçekleştirilecek. KPSS Ön Lisans ve Ortaöğretim imtihanlarına ait tarihler de takvimde yerini alırken, bu imtihanların eylül ve ekim aylarında yapılması öngörülüyor.

Akademik imtihanlar ve lisan sınavları

Lisansüstü eğitime devam etmek isteyenlerin katılacağı Akademik İşçi ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı (ALES), 2026 yılı içerisinde üç defa düzenlenecek. Yılın birinci ALES oturumu nisan ayında yapılacak. Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavı (YDS) ise ilkbahar ve sonbahar devirlerinde olmak üzere iki sefer gerçekleştirilecek. Ayrıyeten yıl uzunluğu sürecek olan e-YDS takvimi de ÖSYM’nin duyurusunda ayrıntılandırıldı.

Öteki kıymetli sınavlar

Ulusal Savunma Üniversitesi (MSÜ) Askeri Öğrenci Aday Belirleme İmtihanı’nın mart ayı sonunda, Dikey Geçiş İmtihanı’nın (DGS) ise temmuz ayı başında yapılacağı bildirildi.

Adaylar, 2026 yılı imtihan takviminin ayrıntılarına, imtihan müracaat tarihlerine ve sonuçların ilan edileceği günlere ÖSYM’nin “osym.gov.tr” internet adresinden ulaşabilecek.

LGS ve Bursluluk Sınavı

Ulusal Eğitim Bakanlığınca (MEB), 2026 yılında gerçekleştirilecek merkezi imtihanların uygulama takvime nazaran, 2025-2026 eğitim öğretim yılı sonunda ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin iştirak sağlayacağı LGS kapsamındaki merkezi imtihan, 7 Haziran 2026 Pazar günü gerçekleştirilecek. İmtihanın müracaatlarına ve uygulama sürecine ait detaylı kılavuzun nisan ayı içerisinde yayımlanması bekleniyor.

Yaklaşık 1 milyon öğrencinin ter döktüğü İlköğretim ve Ortaöğretim Kurumları Bursluluk İmtihanı’nın (İOKBS) tarihi de netleşti. 5, 6, 7, 8, hazırlık sınıfı ile 9, 10 ve 11. sınıf öğrencilerinin katılabileceği bursluluk sınavı, 19 Nisan 2026 tarihinde yapılacak.

Yeni müfredatın 2024-2025 eğitim öğretim periyodundan itibaren başlatıldığını anımsatan Yelkenci, bu programların okullarda uygulanmasıyla eş vakitli olarak izleme çalışmalarının da başlatıldığını belirtti.

Birçok vilayette yapılan izleme çalışmalarından gelen datalardan istifade ederek, programın var olan dinamik ve esnek yapısında düzeltmeler yapıldığını aktaran Yelkenci, MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının, Teftiş Konseyi Başkanlığının, Ortaöğretim Genel Müdürlüğünün, Temel Eğitim Genel Müdürlüğünün ve Din Öğretimi Genel Müdürlüğünün birlikte izleme çalışmalarını yürüttüğünü söyledi.

Yürütülen çalışmalardan gelen sonuçların genel olarak aktiflik ders müddetleri ile ölçme ve kıymetlendirme uygulamaları bahislerinde ağırlaştığının altını çizen Yelkenci, yeni müfredatla ilgili düzenlenen öğrenci çalıştaylarında da öğrencilerin kimi noktalarda görüşlerini aldıklarını söz etti.

Müfredatla birlikte ölçme ve kıymetlendirme uygulamalarıyla ilgili karşılaşılan zorluklara değinen Yelkenci, öğretmenlerin bu husustaki gereksinimlerine yönelik önlemleri aldıklarını vurguladı.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin bu yıl kademelerin birinci sınıflarının yanı sıra ilkokul 2, ortaokul 6 ve lise 10’uncu sınıflarda da uygulanmaya devam ettiğini hatırlatan Yelkenci, izleme çalışmalarının sürdüğünü kaydetti.

“ÖSYM’yle soru modellemesi çalışmalarını devam ettiriyoruz”

Yelkenci, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanlığının MEB’in doğal bir paydaşı olduğuna işaret etti.

ÖSYM ile sistemli olarak görüştüklerini aktaran Yelkenci, şöyle konuştu:

“Bu program, marifet temelli bir yaklaşım olduğu için ölçme-değerlendirme mevzularını doğal olarak burada tekrar ele almak gerektiği elbet. Bu noktada geçtiğimiz yıl başlayan temaslarımız sonucunda hazırlıklar devam etti. Ekim ve kasım ayı içinde hazırlık çalıştayları yapıldı ve ÖSYM’yle birlikte yaptığımız bu çalıştaylar sonucunda bir soru modellemesi yapmamız gerektiği ortaya çıktı. Bu soru modellemesi çalışmalarını devam ettiriyoruz. Bu bir süreç, bu süreçte ulaşılan sonuçlar kamuoyuyla yeri geldiğinde paylaşılacak.

Şimdiye kadar nasıl ki ÖSYM, YKS kapsamında düzenlenen imtihanlarda Ulusal Eğitim Bakanlığının müfredatından soru soruyorsa, soru yazma takımı içinde de Ulusal Eğitim Bakanlığında çalışan öğretmenler varsa bundan sonra da o denli olacak. Yalnızca burada çoktan seçmeli imtihanlarda bu işin nasıl yapılacağı konuşulacak. Burada soru modellemesi maharet temelli ve bağlam temelli olarak yapılandırıldıktan sonra ona nazaran hareket edilmiş olacak.”

“Uzman görüşleriyle daima geliştirmeye devam edeceğiz”

Yelkenci, milletlerarası izleme araştırmaları olan PISA ve TIMSS’in de marifet temelli ve bağlam üzerinden sorulardan oluşan imtihanlar olduğuna dikkati çekti.

LGS kapsamındaki merkezi imtihanda da bağlam temelli soruların bulunduğunu aktaran Yelkenci, öğrenci ve öğretmenlerin bu biçim imtihanlara yabancı olmadıklarını belirtti.

Yeni müfredatın büsbütün marifet temelli olması münasebetiyle bu marifetleri çoktan seçmeli imtihanda hakikat ölçebilmenin en tesirli usulünü aradıklarını ve bunun hakikat soru modellemesiyle olacağını vurgulayan Yelkenci, “Çalıştaylarda ortaya çıkan soru modellemelerinden, üç marifet üzerinden oluşan modellemeyle birlikte 24-28 Kasım’da birincisi, 1-5 Aralık’ta ikincisi olmak üzere iki pilotlama çalışması yaptık. Bu pilotlama çalışmasının sonuçlarını de 15-19 Aralık’ta Mersin’de yapılacak kıymetlendirme çalıştayında tam olarak ortaya koyacağız.” dedi.

Çalıştaylarda öncelikli olarak kişisel bağlam yazımı akabinde da ferdî soru yazılımı yapıldığını, daha sonra oluşturulan kümelerin yazılan soru modellerini değerlendirdiklerini kaydeden Yelkenci, bunun sonucunda da alan uzmanları, ölçme ve kıymetlendirme uzmanları ile program uzmanlarının yaptığı değerlendirmelerle bir modellemenin ortaya çıktığını söz etti.

Soruların ayırt ediciliği ve zahmet derecesine ait güvenirliği noktasında bütün tahlillerin yapılacağının altını çizen Yelkenci, “Bu husus tahlilleriyle birlikte uzman görüşleriyle daima geliştirmeye devam edeceğiz. En sonunda ‘budur’ denecek, yanlışsız soru modellemesiyle bilhassa çoktan seçmeli imtihanlara yönelik süreci geliştirmiş olacağız.” diye konuştu.

“Becerileri ölçen soru tiplerine geçmiş olacağız”

Pilotlama çalışmalarının hem temel eğitim hem de ortaöğretimde gerçekleştirildiğini, bunun LGS ve YKS kapsamında yapıldığı manasına geldiğini aktaran Yelkenci, “Nihayetinde Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli öğretim programlarının uygulandığı dersleri gören öğrencilerimizin buna uygun imtihana girmeleri gerekiyor. O da nedir? Maharet temelli imtihan. Yani bağlam üzerinden hünerlerin ölçüldüğü imtihanlar manasına geliyor.” dedi.

Yeni müfredatla başlayan öğrencilerin birinci sefer 2028’de YKS ve LGS’ye gireceğine işaret eden Yelkenci, şunları söyledi:

“Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında bağlam üzerinden maharetleri ölçtüğümüz soru tipleri esasen bu müfredattaki maharetleri ölçmek üzere yaptığımız bir çalışma. Hem LGS’de hem de YKS’de bu soru modeli üzerinden imtihanlar yapılacak. Münasebetiyle 2028-YKS ve LGS dedik, zira yeni modeldeki çocuklarımız o vakit mezun olacak ve imtihana girecekler. Münasebetiyle bu soru tipleriyle karşılaşacaklar. Burada da hiç kaygı etmesinler. Bununla ilgili örnek soruları OGM Gereç, EBA ve MEBİ’de paylaşacağız. Örnek imtihanları orada yapacağız ve buna aslında öğrencilerimizi hazırlamış olacağız.

Burada bir baş karışıklığı olmasın. Bu, imtihan sistemi yahut imtihan modeli değişikliği değil. Yani kazanımları ve bilgiyi ölçen imtihan sorularından, bilginin kullanılmasını sağlayan yanlışsız soru modellemesiyle hünerleri ölçen soru tiplerine geçmiş olacağız. İmtihan modeli, yapısı, geçiş sistemiyle ilgili şu anda bir değişiklik kelam konusu değil.”

“Yüzde 100 tesirli formda uygulanması için elimizden gelen çalışmaları yapıyoruz”

Ulusal Eğitim Bakan Yardımcısı Yelkenci, öğretmenlerin yeni soru modeline adapte olma sürecine de değindi.

En başta sınıf içi ölçme ve kıymetlendirme uygulamalarında maharet temelli ölçme ve değerlendirmenin yapılmasıyla ilgili önlemler aldıklarını belirten Yelkenci, “Yüzde 100 tesirli biçimde uygulanması için elimizden gelen çalışmaları yapıyoruz. Yükseköğretime geçişte, ortaöğretime geçişte yapılan imtihanlar öğrencinin gündemine yaklaşık 2,5-3 yıl sonra geleceği için bu bir önlem. Şimdiden hazırlığımızı yapmamız gerekiyor.” diye konuştu.

Gerçek soru modellemeleriyle geçiş imtihanları çoktan seçmeli olmaya devam edecek

Yelkenci, Ulusal Eğitim Akademisine yeni alınacak öğretmenlere “Eğitimde Ölçme ve Kıymetlendirme Prosedür ve Teknikleri” ve “Sınıf İçi Ölçme ve Kıymetlendirme Uygulamaları” olarak iki dersin verileceğini ve yeni atanacak öğretmenlerin bu formda eğitim sistemine dahil olacaklarını kaydetti.

Yeni soru modellemesiyle yapılacak imtihanlarda evvelden olduğu üzere yalnızca müfredatta yer alan hususlardan sorular sorulacağını belirten Yelkenci, hakikat soru modellemeleriyle geçiş imtihanlarında çoktan seçmeli soruların sorulmaya devam edeceğini vurguladı.

Yelkenci, öğrenci ve velilere yardımcı kaynak konusunda ihtarlarda da bulunarak, kimi kitaplarda “Türkiye Yüzyılı Maarif Modeline uygundur” yazısının yer aldığını lakin bunun gerçeği yansıtmadığını, öğrencilerin bakanlığın platformlarında yer alan örnek sorulardan yararlanabileceğini tabir etti.

Yeni müfredatın 2024-2025 eğitim öğretim devrinden itibaren başlatıldığını anımsatan Yelkenci, bu programların okullarda uygulanmasıyla eş vakitli olarak izleme çalışmalarının da başlatıldığını belirtti.

Birçok vilayette yapılan izleme çalışmalarından gelen datalardan istifade ederek, programın var olan dinamik ve esnek yapısında düzeltmeler yapıldığını aktaran Yelkenci, MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının, Teftiş Heyeti Başkanlığının, Ortaöğretim Genel Müdürlüğünün, Temel Eğitim Genel Müdürlüğünün ve Din Öğretimi Genel Müdürlüğünün birlikte izleme çalışmalarını yürüttüğünü söyledi.

Yürütülen çalışmalardan gelen sonuçların genel olarak aktiflik ders müddetleri ile ölçme ve kıymetlendirme uygulamaları hususlarında ağırlaştığının altını çizen Yelkenci, yeni müfredatla ilgili düzenlenen öğrenci çalıştaylarında da öğrencilerin birtakım noktalarda görüşlerini aldıklarını söz etti.

Müfredatla birlikte ölçme ve kıymetlendirme uygulamalarıyla ilgili karşılaşılan zorluklara değinen Yelkenci, öğretmenlerin bu husustaki gereksinimlerine yönelik önlemleri aldıklarını vurguladı.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin bu yıl kademelerin birinci sınıflarının yanı sıra ilkokul 2, ortaokul 6 ve lise 10’uncu sınıflarda da uygulanmaya devam ettiğini hatırlatan Yelkenci, izleme çalışmalarının sürdüğünü kaydetti.

“ÖSYM’yle soru modellemesi çalışmalarını devam ettiriyoruz”

Yelkenci, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanlığının MEB’in doğal bir paydaşı olduğuna işaret etti.

ÖSYM ile nizamlı olarak görüştüklerini aktaran Yelkenci, şöyle konuştu:

“Bu program, marifet temelli bir yaklaşım olduğu için ölçme-değerlendirme bahislerini doğal olarak burada tekrar ele almak gerektiği elbet. Bu noktada geçtiğimiz yıl başlayan temaslarımız sonucunda hazırlıklar devam etti. Ekim ve kasım ayı içinde hazırlık çalıştayları yapıldı ve ÖSYM’yle birlikte yaptığımız bu çalıştaylar sonucunda bir soru modellemesi yapmamız gerektiği ortaya çıktı. Bu soru modellemesi çalışmalarını devam ettiriyoruz. Bu bir süreç, bu süreçte ulaşılan sonuçlar kamuoyuyla yeri geldiğinde paylaşılacak.

Şimdiye kadar nasıl ki ÖSYM, YKS kapsamında düzenlenen imtihanlarda Ulusal Eğitim Bakanlığının müfredatından soru soruyorsa, soru yazma takımı içinde de Ulusal Eğitim Bakanlığında çalışan öğretmenler varsa bundan sonra da o denli olacak. Yalnızca burada çoktan seçmeli imtihanlarda bu işin nasıl yapılacağı konuşulacak. Burada soru modellemesi marifet temelli ve bağlam temelli olarak yapılandırıldıktan sonra ona nazaran hareket edilmiş olacak.”

“Uzman görüşleriyle daima geliştirmeye devam edeceğiz”

Yelkenci, milletlerarası izleme araştırmaları olan PISA ve TIMSS’in de marifet temelli ve bağlam üzerinden sorulardan oluşan imtihanlar olduğuna dikkati çekti.

LGS kapsamındaki merkezi imtihanda da bağlam temelli soruların bulunduğunu aktaran Yelkenci, öğrenci ve öğretmenlerin bu stil imtihanlara yabancı olmadıklarını belirtti.

Yeni müfredatın büsbütün marifet temelli olması hasebiyle bu marifetleri çoktan seçmeli imtihanda yanlışsız ölçebilmenin en tesirli usulünü aradıklarını ve bunun gerçek soru modellemesiyle olacağını vurgulayan Yelkenci, “Çalıştaylarda ortaya çıkan soru modellemelerinden, üç maharet üzerinden oluşan modellemeyle bir arada 24-28 Kasım’da birincisi, 1-5 Aralık’ta ikincisi olmak üzere iki pilotlama çalışması yaptık. Bu pilotlama çalışmasının sonuçlarını de 15-19 Aralık’ta Mersin’de yapılacak kıymetlendirme çalıştayında tam olarak ortaya koyacağız.” dedi.

Çalıştaylarda öncelikli olarak ferdî bağlam yazımı akabinde da kişisel soru yazılımı yapıldığını, daha sonra oluşturulan kümelerin yazılan soru modellerini değerlendirdiklerini kaydeden Yelkenci, bunun sonucunda da alan uzmanları, ölçme ve kıymetlendirme uzmanları ile program uzmanlarının yaptığı değerlendirmelerle bir modellemenin ortaya çıktığını söz etti.

Soruların ayırt ediciliği ve zahmet derecesine ait güvenirliği noktasında bütün tahlillerin yapılacağının altını çizen Yelkenci, “Bu unsur tahlilleriyle bir arada uzman görüşleriyle daima geliştirmeye devam edeceğiz. En sonunda ‘budur’ denecek, yanlışsız soru modellemesiyle bilhassa çoktan seçmeli imtihanlara yönelik süreci geliştirmiş olacağız.” diye konuştu.

“Becerileri ölçen soru tiplerine geçmiş olacağız”

Pilotlama çalışmalarının hem temel eğitim hem de ortaöğretimde gerçekleştirildiğini, bunun LGS ve YKS kapsamında yapıldığı manasına geldiğini aktaran Yelkenci, “Nihayetinde Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli öğretim programlarının uygulandığı dersleri gören öğrencilerimizin buna uygun imtihana girmeleri gerekiyor. O da nedir? Maharet temelli imtihan. Yani bağlam üzerinden maharetlerin ölçüldüğü imtihanlar manasına geliyor.” dedi.

Yeni müfredatla başlayan öğrencilerin birinci sefer 2028’de YKS ve LGS’ye gireceğine işaret eden Yelkenci, şunları söyledi:

“Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında bağlam üzerinden hünerleri ölçtüğümüz soru tipleri zati bu müfredattaki hünerleri ölçmek üzere yaptığımız bir çalışma. Hem LGS’de hem de YKS’de bu soru modeli üzerinden imtihanlar yapılacak. Münasebetiyle 2028-YKS ve LGS dedik, zira yeni modeldeki çocuklarımız o vakit mezun olacak ve imtihana girecekler. Münasebetiyle bu soru tipleriyle karşılaşacaklar. Burada da hiç kaygı etmesinler. Bununla ilgili örnek soruları OGM Malzeme, EBA ve MEBİ’de paylaşacağız. Örnek imtihanları orada yapacağız ve buna aslında öğrencilerimizi hazırlamış olacağız.

Burada bir baş karışıklığı olmasın. Bu, imtihan sistemi yahut imtihan modeli değişikliği değil. Yani kazanımları ve bilgiyi ölçen imtihan sorularından, bilginin kullanılmasını sağlayan yanlışsız soru modellemesiyle marifetleri ölçen soru tiplerine geçmiş olacağız. İmtihan modeli, yapısı, geçiş sistemiyle ilgili şu anda bir değişiklik kelam konusu değil.”

“Yüzde 100 tesirli halde uygulanması için elimizden gelen çalışmaları yapıyoruz”

Ulusal Eğitim Bakan Yardımcısı Yelkenci, öğretmenlerin yeni soru modeline adapte olma sürecine de değindi.

En başta sınıf içi ölçme ve kıymetlendirme uygulamalarında maharet temelli ölçme ve değerlendirmenin yapılmasıyla ilgili önlemler aldıklarını belirten Yelkenci, “Yüzde 100 tesirli biçimde uygulanması için elimizden gelen çalışmaları yapıyoruz. Yükseköğretime geçişte, ortaöğretime geçişte yapılan imtihanlar öğrencinin gündemine yaklaşık 2,5-3 yıl sonra geleceği için bu bir önlem. Şimdiden hazırlığımızı yapmamız gerekiyor.” diye konuştu.

Hakikat soru modellemeleriyle geçiş imtihanları çoktan seçmeli olmaya devam edecek

Yelkenci, Ulusal Eğitim Akademisine yeni alınacak öğretmenlere “Eğitimde Ölçme ve Kıymetlendirme Formül ve Teknikleri” ve “Sınıf İçi Ölçme ve Kıymetlendirme Uygulamaları” olarak iki dersin verileceğini ve yeni atanacak öğretmenlerin bu formda eğitim sistemine dahil olacaklarını kaydetti.

Yeni soru modellemesiyle yapılacak imtihanlarda evvelce olduğu üzere yalnızca müfredatta yer alan bahislerden sorular sorulacağını belirten Yelkenci, gerçek soru modellemeleriyle geçiş imtihanlarında çoktan seçmeli soruların sorulmaya devam edeceğini vurguladı.

Yelkenci, öğrenci ve velilere yardımcı kaynak konusunda ikazlarda da bulunarak, birtakım kitaplarda “Türkiye Yüzyılı Maarif Modeline uygundur” yazısının yer aldığını lakin bunun gerçeği yansıtmadığını, öğrencilerin bakanlığın platformlarında yer alan örnek sorulardan yararlanabileceğini tabir etti.