Temel Yeterlilik Testi’ne (TYT) 2 milyon 255 bin 76, Alan Yeterlilik Testi’ne (AYT) 1 milyon 473 bin 113, Yabancı Dil Testi’ne (YDT) ise 143 bin 270 aday girdi.

Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanlığınca, 2026-YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu ön bilgi gayesiyle yayımlanmıştı.

Adayların, tercihlerini yapmadan evvel tercih müddetinde ÖSYM’nin internet adresinden yine yayımlanacak kılavuzu dikkatle incelemeleri ve ÖSYM’den yapılan duyuruları takip etmeleri gerekiyor.

Kılavuza nazaran tercihler, 29 Temmuz-10 Ağustos’ta ÖSYM’nin “https://ais.osym.gov.tr” adresinden yapılacak.

2026-YKS yerleştirme sürecine ait merak edilen bahisler 10 soruda derlendi.

1 – Adaylar tercih yaparken nelere dikkat etmeli?

Adaylar, ilgi ve yeteneklerine nazaran istihdam imkanları ve iş gücü piyasasını göz önünde bulundurarak tercihte bulunmalı. Tercih listesi oluşturulurken, adayların en çok istedikleri üniversite ve kısımlara listenin birinci sıralarında yer verilmeli, akabinde muvaffakiyet sıralarına yakın, daha üstte ve daha altta bulunan yükseköğretim programları 2025 yılı yerleştirme muvaffakiyet sıralamaları dikkate alınarak eklenmeli.

2 – Üniversitelerde kaç kontenjan bulunuyor?

Bu yıl yükseköğretim kurumlarında, genel kontenjanların yanı sıra okul birincisi, 34 yaş üstü bayan, şehit yakını, gazi ve gazi yakını kontenjanları da dahil olmak üzere toplam 805 bin 747 kontenjan bulunuyor. Türkiye ve KKTC’deki üniversitelerin bu yıl ön lisans programlarında toplam 371 bin 476, lisans programlarında toplam 407 bin 80, özel yetenek programlarında ise toplam 27 bin 191 kontenjan yer alıyor. Kontenjanın 602 bin 117’si devlet, 184 bin 914’ü vakıf, 18 bin 716’sı ise KKTC’de bulunan üniversiteler için ayrıldı.

3 – 34 yaş üstü bayan, şehit ve gazi eş ve çocukları ve gazi olan adaylara yönelik kılavuzda neler bulunuyor?

Sınavın yapıldığı yılın birinci günü prestijiyle 34 yaşını tamamlamış bayanlar için kılavuzda merkezi yerleştirmeyle öğrenci alan, belirlenen devlet üniversitelerindeki ön lisans ve lisans programlarında kontenjan ayrıldı. Daha evvel rastgele bir lisans programından mezun olanlar, ayrılan kontenjanlardan yararlanamayacak. Daha evvel bir ön lisans programından mezunlar ise yalnızca lisans programlarının ilgili kontenjanlarına yerleştirilebilecek. 34 yaşını tamamlamış bayanlar muvaffakiyet sıralaması koşulu aranan programların dışında Havacılık Elektrik ve Elektroniği, Havacılık Yönetimi, Denizcilik İşletmeleri Yönetimi, Uçak Bakım ve Onarım, Uçak Elektrik ve Elektroniği, Uçak Gövde ve Motor Bakımı, Pilotaj, Sivil Savunma ve İtfaiyecilik programlarına da yerleşemeyecek.

Okul birincileri için 17 bin 862, şehit yakını, gazi ve gazi yakını için 3 bin 673, 34 yaş üstü bayanlar için de 10 bin 363 özel kontenjan tanımlandı.

4 – YKS tercihleri sıralamaya nazaran mi puana nazaran mi yapılmalı, kaç tercihte bulunulabilir?/p>

Adayların puana değil, sıralamalarına nazaran tercihlerde bulunmaları gerekiyor. YKS tercihlerinde, geçen yılın sıralamaları kıymetli faktör olmalı. Adaylar, sağlıklı tercih yapabilmeleri için birçok yeniliklerin eklendiği YÖK ATLAS datalarını de incelemeli. YKS tercih periyodunda adaylar, en fazla 24 tercihte bulunabilecek. Listeyi oluştururken birinci birkaç tercih, puanın kâfi olup olmayacağı telaşına kapılmadan, yalnızca ilgiler göz önünde bulundurularak belirlenmeli, buralara en çok istenen programlar yazılmalı. Fakat kazanılsa bile kaydolmak istenmeyen bir programa tercih listesinde yer verilmemeli. Adayların tercih listelerindeki programların sırasının istek sıralarına uygunluğu denetim edilmeli.

5 – Bu yıl yeni açılan kısımlar neler?

YÖK tarafından açılan 7’si lisans, 9’u ön lisans olmak üzere 16 yeni program birinci defa öğrenci kabul edecek. Bu kısımlar kesimin ve iş gücü piyasasının taleplerine nazaran açıldı. Açılan programlar şöyle: Lisans seviyesinde “Tarih ve Yapay Zeka”, “Felsefe ve Yapay Zeka”, “İşletme ve Yapay Zeka”, “Finansal Teknoloji”, “Biyoteknoloji ve Genetik”, “Paramedik” ve “Balıkçılık Teknolojisi” kısımları birinci kere öğrenci kabul edecek.

Ön lisans seviyesinde “Yapay Zeka Destekli Web Tasarımı ve Kodlama”, “Yapay Zeka Destekli Tasarım ve Animasyon”, “Dijital Oyun Teknolojileri”, “Mobil Güvenlik Teknolojileri”, “İlaç Üretim Teknolojisi”, “Patlayıcı ve Enerjetik Malzemeler Teknikerliği”, “Hayvancılık Teknolojileri ve İşletmeciliği”, “Laboratuvar Hayvanları” ve “Balıkçılık Teknolojisi” kısmı açıldı.

YÖK, açıköğretim programlarına da 2 yeni kısım ekledi. Bu kapsamda “Yapay Zeka Destekli Kodlama” ile “Veri Görselleştirme ve Bilgi Tasarımı” programları açık öğretimden birinci sefer öğrenci kabul edecek. Her iki kısma de 250’şer kontenjan tanımlandı.

Ayrıca, yapay zeka ve bilişim alanında son üç yılda 81 yeni program açıldı. 171 üniversitedeki toplam program sayısı 785’e ulaştı. Yapay zeka ve bilişim temelli ön lisans programlarının kontenjanı 1610’dan 6 bin 828’e çıkarılarak dört kattan fazla artırıldı. Yapay zeka ve siber güvenlik alanlarındaki eğitim kapasitesi yaklaşık yedi katına ulaştı. Yapay zeka ve bilişim temelli lisans programlarının kontenjanı 2 bin 355’ten 4 bin 420’ye yükseltildi. Dal gereksinimlerine yönelik açılan 25 ön lisans programının kontenjanı 5 bin 280’den 7 bin 270’e çıkarıldı. Lisansüstü seviyede 33 farklı başlık altında 182 yeni program açıldı.

6 – Kılavuzdaki program tablolarında yer alan “TYÇ” ne manaya geliyor?

Kılavuzda yer alan Türkiye Yeterlilikler Çerçevesi (TYÇ) logosu, diplomaların yurt dışında daha süratli tanınmasına ve istihdam imkanlarını artırmasına imkan sağlarken, yükseköğretim staj yeterliliklerinin ve yurt dışında geçirilen tahsil periyotlarının kazanımlarının karşılıklı direkt tanınmasında, yatay ve dikey öğrenci hareketliliğinde de kolaylık sağlıyor.

7 – Başarı sıralaması uygulaması devam edecek mi?

Evet. Birtakım kısımlar için muvaffakiyet sıralaması uygulamasına bu yıl da devam ediliyor. Bu kapsamda tıp, diş hekimliği, eczacılık, hukuk, mimarlık, mühendislik ve öğretmenlik programlarını tercih edebilmek için gerekli olan en düşük muvaffakiyet sırası koşulu uygulaması sürüyor. Bu yıl hukuk programlarına yerleştirme süreçlerinde EA en düşük 100 bininci, mühendislik programlarına yerleştirme süreçlerinde SAY en düşük 300 bininci, mimarlık programlarına yerleştirme süreçlerinde SAY en düşük 250 bininci, tıp programlarına yerleştirme süreçlerinde SAY en düşük 50 bininci, öğretmenlik programlarına yerleştirme süreçlerinde ilgili puan çeşidinde en düşük 300 bininci, eczacılık programlarına yerleştirme süreçlerinde SAY en düşük 100 bininci, , diş hekimliği programlarına yerleştirme süreçlerinde SAY en düşük 80 bininci olmak gerekecek.

8 – YKS tercihleri için danışmanlık nasıl alınır?

Milli Eğitim Bakanlığı, adaylara üniversiteye yerleştirme sürecinde dayanak olması gayesiyle rehber öğretmen ve psikolojik danışmanlar aracılığıyla sunacağı “tercih danışmanlığı” hizmeti verecek. Tercih danışmanlığı üniteleri, eğitim kurumları ile rehberlik ve araştırma merkezlerinde oluşturulacak. Bu süreçte adayların kendine uygun tercihler yapması, fırsatları değerlendirmesi, sorumluluk alarak karar vermesi, çok yönlü gelişimle bir arada sağlıklı bireyler olarak toplumda ömrünü sürdürmesi bahislerinde öğrencilere ve ailelerine kılavuzluk edilecek. Ayrıyeten üniversiteler, tercih yapacak öğrenciler için tercih fuarları düzenliyor.

9 – Üniversite kayıtları ne vakit yapılacak?

Kılavuza nazaran, YKS sonuçlarına nazaran bir programa kayıt hakkı kazanan adaylar, kayıt süreçlerini 24-28 Ağustos’ta yapacak, elektronik kayıtlar ise 24-26 Ağustos’ta yapılacak.

10 – Ek yerleştirme nasıl yapılacak?

Yükseköğretim programlarına kayıt süreçleri tamamlandıktan sonra boş kalan kontenjanlar üniversitelerce ÖSYM’ye bildirilecek. Yükseköğretim programlarının 2026-YKS sonuçlarına nazaran yapılan genel yerleştirme sonunda boş kalan yahut kaydolmama sebebiyle dolmayan kontenjanlarına ÖSYM tarafından merkezi olarak ek yerleştirme yapılacak. Merkezi yerleştirmede bir yükseköğretim programına yerleştirilen adaylar, ek yerleştirme için başvuramayacak.

Yükseköğretim Kurumları Sınavı (2025-YKS) sonuçlarının açıklanmasının akabinde üniversite adayları, tarımda ve sıhhatte dijitalleşme, yeşil marifetler ve sanayi alanlarında bu yıl birinci kere açılan yükseköğretim programlarını da tercih edebilecek.

Bu yıl 21-22 Haziran‘da düzenlenen 2025-YKS‘ye 2 milyon 560 bin 649 aday başvurdu. Temel Yeterlilik Testi’ne (TYT) 2 milyon 351 bin 641, Alan Yeterlilik Testi’ne (AYT) 1 milyon 549 bin 940, Yabancı Lisan Testi’ne (YDT) ise 156 bin 40 aday girdi.

Tercih Süreci ve Kılavuz

Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanlığınca, 2025-YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu ön bilgi maksadıyla yayımlandı. Adayların, tercihlerini yapmadan evvel tercih müddetinde ÖSYM’nin internet adresinden yine yayımlanacak kılavuzu dikkatle incelemeleri ve ÖSYM’den yapılan duyuruları takip etmeleri gerekiyor.

Kılavuza nazaran tercihler, 1-13 Ağustos‘ta ÖSYM’nin “https://ais.osym.gov.tr” adresinden yapılacak.

2025-YKS Yerleştirme Sürecine Ait Merak Edilenler

Adaylar Tercih Yaparken Nelere Dikkat Etmeli?

• Adaylar, ilgi ve yeteneklerine nazaran istihdam imkanları ve iş gücü piyasasını göz önünde bulundurarak tercihte bulunmalı.
• Tercih listesi oluşturulurken istenen üniversite ve kısımlar tercih listesinin birinci sıralarına yazılmalı.
• Sıralamalarına yakın olan, üstünde ve altında yer alan yükseköğretim programları, 2024 yılında oluşan kısım yerleştirme sıralamaları dikkate alınmalı.

Üniversitelerde Kaç Kontenjan Bulunuyor?

Bu yıl yükseköğretim kurumlarında genel kontenjanların yanı sıra okul birincisi, depremzede aday, 34 yaş üstü kadın, şehit yakını, gazi ve gazi yakını kontenjanları da dahil olmak üzere toplam 909 bin 190 kontenjan bulunuyor.

34 Yaş Üstü Bayan, Depremzede, Şehit ile Gazi Eş ve Çocukları ile Gazi Olan Adaylara Yönelik Kılavuzda Neler Bulunuyor?

• 6 Şubat sarsıntılarından etkilenen illerde ikamet eden adaylar için merkezi yerleştirmeyle öğrenci alan programlarda özel kontenjan ayrılması uygulamasına devam edildi.
• Depremzede adaylar, 34 yaşını tamamlamış kadınlar, şehit eş ve çocukları, gazi eş ve çocukları ile gazi olan adaylar genel kontenjan (öncelikle) ve öteki kontenjanlar göz önünde tutularak merkezi yerleştirmeyle yerleştirme puanlarının elverdiği en üst tercihlerine yerleştirilecek.
• Ayrılan kontenjanların sonlu olması sebebiyle tercihlerinin tümünü çok istenen programlar ortasından yapanların, puanlarının yüksek olmaması durumunda hiçbir programa yerleşememe ihtimali bulunuyor.
• Sınavın yapıldığı yılın birinci günü prestijiyle 34 yaşını tamamlamış kadınlar için belirlenen devlet üniversitelerindeki ön lisans ve lisans programlarında (başarı sıralaması kuralı aranan programlar hariç) kontenjan ayrıldı.
• Daha evvel rastgele bir lisans programından mezun olanlar, ayrılan kontenjanlardan yararlanamayacak. Daha evvel bir ön lisans programından mezunlar ise yalnızca lisans programlarının ilgili kontenjanlarına yerleştirilebilecek.

YKS Tercihleri Sıralamaya Nazaran mi Puanla mı Yapılmalı? Kaç Tercihte Bulunulabilir?

• Adayların puana değil, sıralamalarına nazaran tercihlerde bulunmaları gerekiyor.
• YÖK ATLAS bilgilerine de göz atılmalı.
• Adaylar en fazla 24 tercihte bulunabilecek.
• Kazanılsa bile kaydolmak istenmeyen bir programa tercih listesinde yer verilmemeli.
• Adayların tercih listelerindeki programların sırasının istek sıralarına uygunluğu denetim edilmeli.

Bu Yıl Yeni Açılan Kısımlar Neler?

Bilişim, yapay zeka, yeşil dönüşüm, sıhhat ve tarımda dijital dönüşüm alanlarında muhtaçlık duyulan insan kaynağının karşılanması maksadıyla açılan 3’ü lisans, 24’ü ön lisans olmak üzere toplam 27 program tercih kılavuzunda birinci defa yer alıyor.

Yeni açılan kısımlar yalnızca çağın değil, dalın ve iş gücü piyasasının taleplerine nazaran tasarlandı.

• Tarımda dijitalleşme: “Hassas Tarım ve Ziraî Robotlar”, “Tarım Makineleri ve Teknolojileri Mühendisliği” (lisans), “Dijital Tarım Teknolojileri”, “Akıllı Sera Teknolojileri”, “Akıllı Tarım ve Besin Yönetimi”, “Uzaktan Algılama ve Coğrafik Bilgi Sistemleri” (ön lisans)
• Yeşil maharetler: “Doğa Muhafaza ve Biyoçeşitlilik Yönetimi” (lisans), “Akıllı Altyapılar Teknikerliği”, “Çevre Sıhhati ve Çevresel Risk İdaresi Teknikerliği”, “Çevresel Ölçüm ve İzleme Sistemleri Teknikerliği”, “Hidrojen ve Güç Depolama Teknikerliği”, “Karbon İdaresi Teknikerliği”, “Su ve Atık İdaresi Teknikerliği”, “Yenilenebilir Güç Teknikerliği”, “Yeşil ve Ekolojik Bina Teknikerliği” (ön lisans)
• Sağlık: “Dijital Sıhhat Sistemleri Teknikerliği”, “Tele-Sağlık Teknikerliği”, “Tıbbi Bilgi Sürece Teknikerliği” (ön lisans)
• Sanayi: “Elektrik Makineleri Bakım ve Onarımı”, “Fiber Tekne İmalatı ve Kompozit Kalıp Teknolojileri”, “Havacılık Elektroniği Teknolojileri”, “Hidrolik ve Pnömatik Teknikerliği”, “Karayolu Yük Taşıtı Sürücülüğü”, “Talaşlı Üretim Teknikerliği”, “Optoelektronik ve Elektro Optik Teknolojileri”, “Ofis Teknolojileri ve Data Yönetimi”, “Yapı Yüzeyi Tasarım Teknikerliği” (ön lisans)

Ayrıca, 2023’ten itibaren 20 üniversitede yapay zeka, büyük bilgi, siber güvenlik üzere 17 farklı tıpta toplam 72 yeni lisans ve ön lisans programı açılmıştı. Geçen sene bu programların tamamının doluluk oranı yüzde 100’e ulaşmıştı. Bu yıl bu cinsten programların uygulanacağı üniversite sayısı da 80’in üzerine çıkarıldı.

Lisans Programları Tablolarındaki “TYÇ” Ne Manaya Geliyor?

Kılavuzda yer alan Türkiye Yeterlilikler Çerçevesi (TYÇ) logosu, diplomaların yurt dışında daha süratli tanınmasına ve istihdam imkanlarını artırmasına imkan sağlarken, yükseköğretim staj yeterliliklerinin ve yurt dışında geçirilen tahsil devirlerinin kazanımlarının karşılıklı direkt tanınmasında, yatay ve dikey öğrenci hareketliliğinde de kolaylık sağlıyor.

Başarı Sıralaması Uygulaması Devam Edecek mi?

Evet. Birtakım kısımlar için muvaffakiyet sıralaması uygulamasına bu yıl da devam ediliyor.

Bu kapsamda tıp, diş hekimliği, eczacılık, hukuk, mimarlık, mühendislik ve öğretmenlik programlarını tercih edebilmek için gerekli olan en düşük muvaffakiyet sırası şartı uygulaması sürüyor.

Bu yıl hukuk programlarına yerleştirme süreçlerinde EA en düşük 100 bininci, mühendislik programlarına yerleştirme süreçlerinde SAY en düşük 300 bininci, mimarlık programlarına yerleştirme süreçlerinde SAY en düşük 250 bininci, tıp programlarına yerleştirme süreçlerinde SAY en düşük 50 bininci, öğretmenlik programlarına yerleştirme süreçlerinde ilgili puan çeşidinde en düşük 300 bininci, eczacılık programlarına yerleştirme süreçlerinde SAY en düşük 100 bininci, diş hekimliği programlarına yerleştirme süreçlerinde ise SAY en düşük 80 bininci olmak gerekecek.

YKS Tercihleri İçin Danışmanlık Nasıl Alınır?

Milli Eğitim Bakanlığı, adaylara üniversiteye yerleştirme sürecinde dayanak olması gayesiyle rehber öğretmen ve psikolojik danışmanlar aracılığıyla sunacağı “tercih danışmanlığı” hizmeti verecek. Tercih danışmanlığı üniteleri eğitim kurumları ile rehberlik ve araştırma merkezlerinde oluşturulacak.

Bu süreçte adayların kendine uygun tercihler yapması, fırsatları değerlendirmesi, sorumluluk alarak karar vermesi, çok istikametli gelişimle birlikte sağlıklı bireyler olarak toplumda hayatını sürdürmesi hususlarında öğrencilere ve ailelerine kılavuzluk edilecek.

Ayrıca üniversiteler, tercih yapacak öğrenciler için tercih fuarları düzenleyecek.

Üniversite Kayıtları Ne Vakit Yapılacak?

YKS sonuçlarına nazaran bir programa kayıt hakkı kazanan adaylar, kayıt süreçlerini 1-5 Eylül’de, elektronik kayıtlarını ise 1-3 Eylül’de yapacak.

Ek Yerleştirme Nasıl Yapılacak?

Yükseköğretim programlarına kayıt süreçleri tamamlandıktan sonra boş kalan kontenjanlar üniversitelerce ÖSYM’ye bildirilecek. Yükseköğretim programlarının 2025-YKS sonuçlarına nazaran yapılan genel yerleştirme sonunda boş kalan yahut kaydolmama nedeniyle dolmayan kontenjanlarına ÖSYM tarafından merkezi olarak ek yerleştirme yapılacak. Merkezi yerleştirmede bir yükseköğretim programına yerleştirilen adaylar ek yerleştirme için başvuramayacak.

Daha evvel de ele aldığımız https://www.memurlar.net/haber/1139419/yer-degistirme-bekleyen-ve-norm-fazlasi-ogretmenler-icin-yaz-sicak-gececek.html karşılaşılacak sıkıntılarla ilgili durum maalesef ortaya çıkmaya başlamıştır.

Sıra tayini uygulamasına nazaran son sıra çalıştırma 11 Ağustos 2025. Öğretmenlerin emeklilik süreçlerinin 15 Ağustos maaşıyla tamamlanması nedeniyle bugüne kadar çalışan sıramatikte emeklilikten boşalacak takımlar kullanılamadığı üzere 11 Ağustos’taki sıramatik çalıştırmasında da tıpkı durum kelam konusu olacak.

Bu nedenle öğretmenler 11 Ağustos’taki sıra çalıştırma sürecinin 16 Ağustos sonrasına alınmasını ya da 16 Ağustos sonrasında bir sefer daha sıra çalıştırılmasını istiyorlar.

MEB’in bu noktada alacağı tedbir hizmet puanı üstünlüğüne nazaran atamanın gereği olacaktır.

Maksut BALMUK

Öğretmen Yazar

Öncelikle takvimi inceleyecek olursak:

Takvime nazaran;

– mazerete bağlı vilayet içi yer değiştirme 16 Temmuz 2025’de yapılacak

– 6 Ağustos 2025’de mazerete bağlı vilayetler ortası yer değiştirme yapılacak

– 11 Ağustos 2025’de ise sıra çalıştırılacak

– 27 Ağustos 2025’de ise norm fazlası atamaları yapılacak,

https://www.memurlar.net/common/news/documents/1123323/03160945_2025yiliogretmenyerdegistirmetakvimi.pdfÖncelikle vilayet içi mazeret kümesi mağdur olacak

Bu kümedeki öğretmenler geçmiş yıllarda vilayetler ortası mazeret kümesi ile yarışmakta idi. Böylelikle vilayet içinde ya da dışında yapılan müracaatta puan üstünlüğüne nazaran atama yapılmaktaydı. Bu küme öğretmenler için boş takım neredeyse kalmamıştır. Sıralı okullar da bu öğretmenlere açılmayacaktır. Vilayetler ortasına bağlı boşalacak okulları da tercih edemeyeceklerdir zira geçmiş yıllarda olduğu üzere vilayet içi ve vilayetler ortası birlikte yapılmayacaktır.

Sıralı okulların açılmaması ise yönetmeliğe terstir zira yönetmelik mazeret tayinlerinde tüm boş takımların açılmasını söylüyor.

Yönetmelik 59.madde:

“MADDE 59 – (1) Mazerete bağlı yer değiştirmelerde, öğretmenlerin mazeretlerinin karşılanabilmesi bakımından öğretmen ihtiyacı bulunan eğitim kurumlarının tamamına vilayet ulusal eğitim müdürlüklerince elektronik müracaat sayfasında yer verilir.”

Hükmüne karşıt bir durum kelam hususudur.

Vilayet içi yer değiştirme duyurusunda ise sıralı okullar hiçbir atama devrine açılmaz diyor sıra bitene kadar.

Duyuru F/3 unsuru.

https://www.memurlar.net/common/news/documents/1134871/06174340_il_ici_istege_bagli_yer_degistirme_duyurusu_2025.pdf

Burada MEB’in hakkını yemeyelim yönetici görevlendirme nedeniyle boşalacak takım kullanılabilecektir. MEB takvimini bu halde belirlemiştir. Ama 14 Temmuzdan sonra emekli olacakların takımları kullanılamayacaktır. (ki çoklukla 15 Temmuz hatta 15 Ağustos maaşı sonrası emekli olur öğretmenler)

İller ortası mazeret kümesi için

Bu küme öğretmenler için de; vilayet içi mazerete bağlı yer değiştirmeye tabi öğretmenlerin yaşayacağı sıraya bağlı ve 5 Ağustos sonrası emekli olacakların takımlarının bu küme için kullanılamaması sorunu devam edecektir.

Mazeret atamaları için il/ilçe buyruğu uygulaması yapılıp yapılmayacağı ise tekrar muamma olarak duruyor maalesef.

Norm fazlası atamaları

Bu küme öğretmenler de bu yaz birinci kere takvimde yer aldılar. Tüm bu atamalardan sonra kalacak takımlara norm fazlaları atanacak.

Bu nedenlerle bu yaz; norm fazlası ve yaz mazeret tayini bekleyen öğretmenler için geçmiş yıllara nazaran daha sıcak geçecek üzere görünüyor.

Örneğin

– sıra tayini yönetmelikte yoktur ve tüzel alt yapısı eksiktir.

– Mazeret tayinlerine tüm takımların açılmaması ise yönetmeliğe karşıtlık teşkil etmektedir üstte açıkladığımız üzere.

– yaz periyodunda norm fazlası atama yapılması ise yönetmeliğe ilçe kümeleri eklenmeden yapılamaz/yapılmamalıdır.

Sıra tayininin tek ve kesin tahlil olmadığını ise daha evvel ayrıntılı olarak ele almıştık.

https://www.memurlar.net/haber/1131140/ogretmenlerin-yer-degistirmesinde-sira-tayini-cozum-mu.html

Maksut BALMUK

Öğretmen, Yazar

Takvim işlemeye başladı. Süreç aşağıdaki takvime nazaran işleyecek.

Genel Kimler Başvurabilir?

Kural olarak çalıştığı kurumda 30 Eylül 2025 itibariyle en az üç yılını dolduranlar vilayet içinde yer değiştirebilecekler.

1. Birinci, ikinci yahut üçüncü hizmet alanında misyon yapan öğretmenlerden mecburî çalışma yükümlülüğü bulunanlar istemeleri halinde dördüncü, beşinci ve altıncı hizmet alanlarında bulunan eğitim kurumlarıyla sonlu olmak kaydıyla, 2. Birinci, ikinci yahut üçüncü hizmet alanında misyon yapmakta iken mecburî çalışma yükümlülüğünü tamamlamak üzere dördüncü, beşinci ve altıncı hizmet alanlarında bulunan eğitim kurumlarına atanmış öğretmenlerden 30 Eylül 2025 tarihi prestijiyle zarurî çalışma yükümlülüğünü tamamlayacak olanlar; birinci, ikinci yahut üçüncü hizmet alanlarındaki eğitim kurumlarıyla hudutlu olmak kaydıyla,

3. (proje okulu öğretmeni olup mühleti uzatılmayanlar dahil)

4. İkinci misyon kapsamında yönetici olarak vazife yapmakta olanlardan yöneticiliğe devam etmek istemeyenler,

5. Direkt Bakanlık merkez teşkilatına bağlı eğitim kurumlarında vazife yapan öğretmenler, üç yıllık çalışma müddeti koşulu aranmadan yer değiştirme isteğinde bulunabileceklerdir.

Tercihlerde Dikkat Edilecek Hususlar

Öğretmenler en fazla 40 okul tercih edebileceklerdir.

Tercih edecekleri okulda boş takım bulunup bulunmaması değerli değil. Vilayet içi yer değiştirmelerde proje, protokol üzere okullar hariç öteki okulların tamamı sisteme yansıtılacak ve tercih edilebilecek.

Her ne kadar boş takım olmayan yerler de tercihe açık ise de boş takımların öğretmenler için yol gösterici olduğunu söyleyebiliriz.

Öğretmenler; tercih yapacakları okulda boşluk olup olmadığını sistemde (mebbis) görebileceklerdir.

Boş takım olmayan okulların tercihe yansıtılmasının sebebi ise bu okullardan öteki yere giden öğretmen olması halinde oluşacak boşluklara da atama yapılabilmesi içindir.

Şöyle ki: Ahmet öğretmen A okulunda Matematik branşında hiç boş kadro olmadığı halde bu okulu tercih etmiş olsun. A okulundaki Matematik öğretmeni bu atama devrinde diğer bir okula giderse ondan boşalacak takıma Ahmet öğretmen atanabilecektir.

Sıra Tayini Uygulaması

Tercihler yapıldığında sistemde;

– Birinci iki tercihimde yer alan eğitim kurumları için sıra kaydımın oluşturulmasını istiyorum.

– Birinci iki tercihimde yer alan eğitim kurumları için sıra kaydımın oluşturulmasını istemiyorum.

seçeneklerinden kendileri için uygun olanı işaretlemeleri gerekmektedir.

Sıra Tayini

Bu yıl birinci defa uygulanacak sıra tayininde öğretmen ilk iki tercihinde sıraya girebilecek.

Sistem Nasıl İşleyecek, Nelere Dikkat Etmeli?

– Müracaat yapıldıktan sonra okul/ilçe/il onayları takip edilmeli.

– Sistem birinci olarak 20 Mayıs 2025’de çalıştırılacak ve boş olan/boşluk oluşan takımlara hizmet puanına nazaran atama yapılacak.

– 20 Mayıs’ta ataması yapılan öğretmenin sıra tayini süreci sona erecek ve atandığı okula gidecek.

– 20 Mayıs’ta atanamayan ve başlangıçta sıraya girmek istediğini beyan eden öğretmenler için 18 Haziran 2025’de sıra çalıştırılacak ve birinci iki tercihinde boşluk oluşmuşsa puan üstünlüğüne nazaran atanacak.

– 18 Haziran 2025’de atananların sıra süreci de sona ermiş olacak.

– Sırada olduğu halde 18 Haziran 2025’te de atanamayan öğretmenler için 11 Ağustos 2025’te sıramatik tekrar çalıştırılacak. Boşluk oluşmuşsa atamaları yapılacak.

– 11 Ağustos 2025’ten sonra sıramatik yani sıraya girme sona erecek.

Öğretmenler İçin Tavsiye

1- Her kademede çalışmak istediğiniz kurumları tercih etmeniz değerli.

2- Yerinize atama yapılacağından atama iptali mümkün olmayacaktır.

3- Bilhassa 20 Mayıs’taki atamada boş olan ve oluşan takımlar kullanılacaktır.

4- Sıraya giren öğretmenler için en şanslı devrin 11 Ağustos 2025 olduğunu söyleyebiliriz zira bu tarihte emeklilikten ve yöneticiliğe geçişten kaynaklı boşlukların oluşması kelam konusu.

Maksut BALMUK

Öğretmen, Yazar

Yine düzenleme yapılmadan 2025 yer değiştirme takvimi Ocak ayı başında açıklandı. MEB Yönetici Görevlendirme Ve Öğretmen Yer Değiştirme Takvimleri Açıklandı – Memurlar.Net Yapılan açıklamaya nazaran vilayet içi isteğe bağlı yer değiştirmelerde yıllardır gündeme gelen sıra tayini uygulaması da yerini aldı.

13 Mayıs 2025’de vilayet içi isteğe bağlı birinci küme atamanın yanı sıra 18 Haziran 2025 ve 11 Ağustos 2025 tarihleri ortasında sıra çalıştırılacak.

İki sıra ataması ortasında vilayetler ortası isteğe bağlı ve mazeret tayinleri de yapılacak.

Geçmişte Sıra Tayini Uygulaması Nasıl İşliyordu?

Öğretmenliğe birinci başladığım 1997 yılında ve öncesinde de sıra tayini uygulaması vardı. Bu uygulamaya nazaran öğretmenler vilayet içi yer değişikliği için istedikleri bir elin parmaklarını geçmeyecek sayıda okul tercihinde bulunuyorlardı. Tüm öğretmenlerin tercihleri göz önüne alınarak tercih edilen okullar sıralı okul olarak isimlendirilirdi.

Örneğin çok yüksek (hatta alanında o vilayetteki en yüksek) puanlı Esra öğretmen sırasıyla A,B,C,D okullarını tercih etmiş olsun. Esra öğretmen boş kadro olmadığından yapılan birinci küme atamada hiçbir okula atanamamışsa bu okulların hepsi artık sıralı okul olarak kabul edilirdi. Bir sonraki yıl yapılacak atamaya kadar (yani bir yıl) sıra çalıştırılırdı. Örneğin bu okullardan C okulunda yeni norm açılması, bir öğretmenin yer değiştirmesi, istifa etmesi ya da emekli olması üzere sebeplerle takım boşalması durumunda sıra çalıştırılır ve Esra Öğretmenin ataması C okuluna yapılırdı. Bu durumda Esra öğretmen diğer tercihlerinden çekilmiş olurdu.

Bu okulları tercih eden hiç öğretmen kalmadığında okul sıralı olmaktan çıkardı. Sıralı okullara hiçbir biçimde sıra dışından atama yapılmazdı. Yani bu okullar başka atamalara kapalı olurdu.

Yani, bu durumda vilayetler ortası ya da mazeret atamalarında sıralı okullara atama yapılması mümkün değildi.

Bu sistemin natürel ki olumlu istikametleri var ama olumsuz istikametleri de kelam konusu.

Evet bir yıl içinde oluşacak boşluklarda sıradan atama yapılarak yüksek puanlı öğretmenler korunmaktaydı lakin bu müdafaa tam olmamaktaydı. Üstteki örnekte belirttiğimiz üzere Esra Öğretmen C okuluna atandıktan sonra sıradan çıkmış oluyordu. Yani C okuluna gittikten sonra ilk tercihi olan A okulunda boşluk oluşursa bu okula, bu okul için sırada bekleyen Esra öğretmenden daha düşük puanlı bir öğretmen atanırdı.

Yeni Uygulama Nasıl Olacak?

MEB sıra tayinini gündeme aldı lakin bu uygulamanın üstte bahsettiğimiz biçimde olmayacağı görülmektedir. Zira MEB yıl uzunluğu değil Ağustos ayına kadar sıra çalıştıracak. Bilhassa sıralı atamalar için tercih sayısının bugünkü sistemde olduğu üzere 40 olması mümkün değil. 40 olursa okulların çok büyük bir çoğunluğu sıralı olur ki bu durumda vilayetler ortası isteğe bağlı ve mazerete bağlı vilayet içi/iller ortası atamalara takım kalmaz. Ya da çok az kalır. Yani sistem kitlenir.

Sıra tayini taleplerinde gündeme gelen en büyük mağduriyet konusu; yüksek puanlı öğretmenlerin vilayet içi isteğe bağlı yer değiştirmelerde tercih ettikleri halde atanamadıkları okullara vilayet içi atamalardan sonra yapılan mazeret ya da norm fazlası atamalarında düşük puanlı öğretmenlerin atanması formunda ortaya çıkmaktadır. Bu haklı bir serzeniş ya da mağduriyettir.

Fakat uygulanacak sıra tayini uygulaması üstte altını çizdiğimiz halde işletilirse tekrar altını çizdiğimiz mağduriyetler oluşacaktır. Hatta Ağustos sonundan itibaren sıra ortadan kalkacağı için bu tarihten sonra yapılacak her cins atamada oluşan boşluklara daha düşük puanlı öğretmenler atanabilecektir.

Sorunun Tahlili Nedir?

Sorununun tahlilinde mutlak ve sıfır mağduriyet pek mümkün olmasa da mağduriyetleri minimize etmek mümkündür. Bunun için sorunu sıra tayinindeki yaklaşımla ele almak gerekir. Sıra tayininde, sonradan ortaya çıkacak boşluklara sıradan yüksek puanlı öğretmenlerin atanması amaçlandığına nazaran yaklaşımı bu noktadan ele almamız gerekir.

Peki 2025 takvimindeki Mayıs ile Ağustos devrinde boşluk nasıl oluşur?

1. Norm güncellemesi olursa (ki pek mümkün değil norm güncellemeleri Ekim ve sonrasında yapılıyor.
2. Emeklilik nedeniyle takım boşalması,
3. İstifa/kadro ya da kurum değişimi nedeniyle takım boşalması,
4. Soruşturma sonucu boşalma,
5. Yöneticiliğe geçiş nedeniyle boşalma,

İşte bu gerçekliği ortaya koyarsak azamî yarar için tahlil noktasında baş yorabiliriz.

Önceliğimiz vilayet içi atamalar olduğuna nazaran (ki mantık vilayet içinde boşlukları vilayet içindeki isteklilere verelim, onların da boşalttığı takımları vilayetler ortası ve mazeret atamalarında kullanalım) vilayet içi atamalar öncesinde;

1. İyi bir planlama ile (yeni öğretim yılında açılacak/kapanacak şube sayıları, kayıt durumları hesaplanarak) yeni öğretim yılına ilişkin norm takımlar oluşturulmalıdır. Yani normlar yeni olmalıdır.
2. Yönetici atamaları(yeni ismiyle görevlendirmeleri) öğretmen yer değiştirmelerinden önce tamamlanmalıdır.
3. Emeklilik müracaatları Mayıs ayında alınmaya devam edilmeli, emeklilik başvurusu yapan öğretmenin takımı yer değiştirmelerde kullanılabilmelidir. Emeklilikten vazgeçen olursa takımının dolması halinde boş bir yere atanması formunda düzenleme yapılabilir.

İşte bu tedbirler sonrasında yapılacak vilayet içi atamalar sorunu minimize edebilir.

MEB şayet Mayıs-Ağustos ayları ortasında sıra çalıştırma mantığını ve yayımladığı takvimi sürdürecekse;

• Bu tarihler ortasında yapılacak mazeret ve vilayetler ortası atamalarla ilgili önlemini açıklamalıdır.
• İl içi yer değiştirmelerde tercih sayısını fazla tutabilir lakin sıraya girilecek okul sayısını kısıtlamak zorundadır. (örneğin 20 tercih hakkınız var lakin bunlardan yalnızca birinci 3 tercihiniz sıralı olacak gibi)
• Sıralı atamada, ataması örneğin 3. tercihine yapılan öğretmeni sıradan çıkarmamalı 2. ya da 1.tercihi boşaldığı anda bu okullardaki atanma hakkı korunmalı ya da 3. tercihe atandıktan sonra ben 1 ve 2. tercihlerimden çekiliyorum/çekilmiyorum diye başvurusu alınabilir.
• Mazeret atamalarında tüm takımların ilanı noktasında önlem alınmalıdır.
• İller ortası yer değiştirmelerde de boş takımların tamamı duyuruya çıkarılmalıdır.
• Proje okulu üzere takım gizlemenin, liyakat temelinin dışına çıkmanın formülü niteliğindeki uygulamalar son bulmalı, bu ve imtihanla öğrenci alan kurumlar için de liyakat temelli bir metot geliştirilmelidir.

İşte bu çeşit önlemler alınmadan yapılacak sıra tayinleri sorunun tahliline çok da merhem olmayacaktır.

Geçmişteki sıra atamalarında olmayan teknoloji bugün mevcuttur ve teknolojinin nimetlerinden de yararlanılarak sorunun tahlili yoluna gidilmelidir.

Maksut BALMUK

Öğretmen, Yazar