Gün kapsamında okuryazarlığın temel bir insan hakları sıkıntısı olduğunu vurgulayan UNESCO, karşılıklı anlayışı, toplumsal ahengi ve barışı teşvik etmek için okuryazarlığın değerine dikkati çekiyor.

Türkiye’de de okuryazarlık oranlarının artırılmasına yönelik yetişkinleri merkeze alan çalışmalar yürütülüyor.

Ulusal Eğitim Bakanlığından alınan bilgiye nazaran, halk eğitim merkezlerinde rutin olarak yürütülen yetişkin okuma yazma çalışmaları 5 Şubat 2018’de yayımlanan Okuryazarlık Seferberliği Genelgesi ile sürat kazandı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve eşi Emine Erdoğan’ın himayesinde başlatılan Okuryazarlık Seferberliği ile okuma yazma bilmeyen vatandaşların okuryazar hale getirilmesi ve ilkokul seviyesinde tahsil görmelerini sağlayacak İkinci Kademe Yetişkin Okuma Yazma Kurslarına yönlendirilmesi hedeflendi.

Kursiyerlerin Türkçeyi düzgün konuşur hale getirilmeleri, temel aritmetik ve yurttaşlık bilgisini öğrenmeleri, günlük hayatla ilgili temel bilgi, maharet ve davranışları kazanmaları da amaçlanıyor.

Bu yıl 100 bin bayan kurslara katıldı

Okuryazarlık Seferberliği kapsamında, 2018’den itibaren açılan kurslara 1 milyon 965 bin 802 kişi katılırken, bu kursiyerlerden 1 milyon 17 bin 631’i kursu muvaffakiyetle tamamlayarak okuma yazma kurslarından doküman almaya hak kazandı.

Bu bireylerden 744 bin 303’ü “Yetişkinler 1. Kademe Okuma Yazma Öğretimi ve Temel Eğitimi” ile okuryazarlık evrakı, 273 bin 328’i de “Yetişkinler 2. Kademe Temel Eğitimi” muvaffakiyet evrakını alarak ilkokul eğitim düzeyine ulaştı.

Yetişkin okuma yazma kurslarına son bir yılda 100 bin 3’ü bayan, 41 bin 526’sı erkek olmak üzere 141 bin 529 kursiyer katıldı.

Seferberliğin başladığı 2018’de Türkiye’de 15 yaş üstü okuma yazma bilmeyen bayan sayısı 1 milyon 872 bin 141 olarak tespit edildi. 2018’den bu yana 471 bin 734 bayanın okuma yazma öğrenmesiyle, bu sayı 1 milyon 400 bin 407’ye geriledi.

Seferberliğin başlamasından bir yıl evvel Türkiye’de 2 milyon 330 bin 640 olan 15 yaş üstü okuma yazma bilmeyenlerin sayısı, seferberliğin başlatıldığı 2018’de 2 milyon 197 bin 257’ye düştü.

Seferberlik sürecinde MEB tarafından 65 kısım okuma yazma ders görüntüsü çekildi, 3 okuma yazma öğretim programı ve 6 okuma yazma eğitim malzemesi geliştirilerek kursiyerlere fiyatsız dağıtıldı.

UNESCO datalarına nazaran, okuryazarlık oranındaki artışa karşın dünya genelinde 739 milyon yetişkin hala okuma yazma bilmiyor ve bu bireylerin üçte ikisi bayanlardan oluşuyor.

Türkiye’de de okuryazarlık oranlarının artırılmasına yönelik yetişkinleri merkeze alan çalışmalar yürütülüyor.

– Okuryazarlık Seferberliği ile çalışmalar sürat kazandı

AA muhabirinin Ulusal Eğitim Bakanlığından aldığı bilgiye nazaran, halk eğitim merkezlerinde rutin olarak yürütülen yetişkin okuma yazma çalışmaları 5 Şubat 2018’de yayımlanan Okuryazarlık Seferberliği Genelgesi ile sürat kazandı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve eşi Emine Erdoğan’ın himayesinde başlatılan Okuryazarlık Seferberliği ile okuma yazma bilmeyen vatandaşların okuryazar hale getirilmesi ve ilkokul seviyesinde tahsil görmelerini sağlayacak İkinci Kademe Yetişkin Okuma Yazma Kurslarına yönlendirilmesi amaçlandı.

Ayrıca kursiyerlerin, Türkçeyi uygun konuşur hale getirilmeleri, temel aritmetik ve yurttaşlık bilgisini öğrenmeleri, günlük hayatla ilgili temel bilgi, maharet ve davranışları kazanmaları da hedeflendi.

– 978 bin 73 kişi “Okuryazarlık Belgesi” aldı

Okuryazarlık Seferberliği’ne vatandaşlar da ağır ilgi gösterdi. 2018’den bugüne kadar açılan kurslara 1 milyon 867 bin 859 kişi katılırken, bu kursiyerlerden 978 bin 73’ü kursu muvaffakiyetle tamamlayarak “Okuryazarlık Belgesi” almaya hak kazandı.

Bu şahıslardan 253 bin 56’sı “Yetişkinler İkinci Kademe Eğitimi Muvaffakiyet Belgesi”ni de alarak ilkokul eğitim düzeyine ulaştı.

– Okuma yazma bilmeyenlerin sayısı her yıl azalıyor

Seferberlik sayesinde, ülkedeki okuma yazma bilmeyenlerin sayısı da düşüş eğilimine girdi.

Projenin başlamasından bir yıl evvel, 2017’de, Türkiye’de 15 yaş üstü okuma yazma bilmeyenlerin sayısı, 2 milyon 330 bin 640 olarak tespit edildi.

Bu sayı, “Okuryazarlık Seferberliği”nin başlatıldığı 2018’de 2 milyon 197 bin 257’ye ve 2019’da 2 milyon 24 bin 637’ye geriledi.

Okuryazar olmayanların sayısı, 2020’de 1 milyon 914 bin 511 iken, bu sayı, 2024’te 1 milyon 388 bin 353’ü bayan, 201 bin 641’i erkek olmak üzere 1 milyon 589 bin 994 olarak kayıtlara geçti.