Türkiye eğitimdeki yükselişini sürdürüyor

Milli Eğitim Bakanlığından yapılan açıklamaya nazaran, her yıl OECD tarafından ülkelerin eğitim sistemlerine dair kapsamlı mukayeseli dataları sunan ve bu yıl ana teması “öğretmen açığı” olan “Bir Bakışta Eğitim 2026” raporu yayımlandı.

Rapora nazaran Türkiye, OECD üyesi ülkelerde öğretmen açığının artması ve öğretmenlik mesleğine duyulan cazibenin azalmasına karşın bu manada olumlu yönde öne çıkan ülkelerin başında geliyor.

Türkiye, öğretmen ihtiyacının tamamen karşılandığı 2 OECD ülkesinden biri

Türkiye, ilköğretim ve ortaöğretim kademelerinde Güney Kore ile birlikte öğretmen ihtiyacının tamamen karşılandığı 2 OECD ülkesinden biri oldu.

Raporun öne çıkan noktalarından biri de Türkiye’nin OECD ülkelerine kıyasla genç ve dinamik öğretmen kadrosuna sahip olması. Türkiye’de 35 yaşın altındaki öğretmenlerin oranı yüzde 32 iken, OECD ortalaması yüzde 22 olarak gerçekleşti.

Ayrıyeten, raporda yer alan ve Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA) kapsamında okul müdürlerine uygulanan anketlerden elde edilen datalara nazaran, Türkiye’de öğretmen devamsızlığı OECD ortalamasının altında bulunuyor. Öğretmen devamsızlığının öğrencilerin öğrenmesini olumsuz etkilediğini belirten okul müdürlerinin oranı Türkiye’de yüzde 6 olurken bu oran OECD ortalamasında yüzde 27 olarak belirlendi.

Türkiye, son 10 yılda öğretmen maaşlarındaki artış bakımından da OECD ortalamasından yukarıda yer aldı. 2025 yılı bilgilerine nazaran, ilkokul kademesinde misyona yeni başlayan bir öğretmenin satın alma paritesine nazaran brüt maaşı OECD ortalamalarının üzerinde gerçekleşti.

Bununla birlikte 2015-2025 periyodunda, 15 yıllık tecrübeye sahip ortaokul öğretmenlerinin gerçek maaşları Türkiye’de yüzde 31 artarken, OECD ortalamasındaki artış yaklaşık yüzde 6-7 seviyesinde seyretti.

Öğrenme ortamlarında OECD’nin üzerinde iyileşme

2015-2024 arasında Türkiye’de öğretmen başına düşen öğrenci sayısı ortaokul seviyesinde 17’den 14’e, ortaöğretimde ise 14’ten 11’e geriledi. Böylelikle Türkiye, ortaöğretimde 13 olan OECD ortalamasının altına inerken, ortaokul kademesinde ise 13 olan OECD ortalamasıyla yakın seyrediyor.

Sınıf mevcutları açısından da Türkiye son 10 yılda değerli düzgünleşme kaydetti. Buna nazaran, ilkokullarda ortalama sınıf mevcudu Türkiye’de 23, OECD ortalamasında ise 21 öğrenci oldu. Ortaokullarda ise ortalama sınıf mevcudu 2015-2024 devrinde 25’ten 23’e düşerek OECD ortalamasıyla birebir seviyeye geldi.

Kamu kaynaklarından eğitime ayrılan hissede da Türkiye, OECD ortalamasının üzerinde

Kamu harcamaları içinde eğitime ayrılan hisse Türkiye’de yüzde 9,9 ile yüzde 9,8 olan OECD ortalamasının üzerine çıktı.

Eğitim yatırımlarına ayrılan kaynak bakımından OECD ortalamasının üzerinde yer alan Türkiye’de, bina, tesis, ekipman ve öteki yatırımlardan oluşan eğitim yatırımlarının toplam eğitim harcamaları içindeki hissesi yüzde 14 olurken OECD ortalamasında ise yüzde 9 olarak gerçekleşti.

Ortaöğretimin öngörülen müddette tamamlanmasında Türkiye açık ara önde

Rapora nazaran, Türkiye’de öğrencilerin yüzde 92’si ortaöğretimi öngörülen müddette (4 yıl) tamamlıyor.

Bu oran OECD ülkelerinde ise yüzde 75 olarak rapora yansıdı. Ayrıyeten, öngörülen mühletin üzerinden 2 yıl geçmesine karşın ortaöğretimi tamamlamayan yahut eğitime devam etmeyen öğrencilerin oranı Türkiye’de yüzde 1 iken, OECD ortalamasında bu oran yüzde 12 oldu.

Bu sonuçlarla Türkiye, Kanada, İrlanda ve İsviçre üzere ülkelerle birlikte ortaöğretimi vaktinde tamamlama açısından OECD ülkeleri arasında en başarılı ülkeler arasında yer alıyor.

Türkiye, okul öncesi eğitime erişimini en fazla artıran OECD ülkeleri arasında

Türkiye’de 3 yaşından mecburî eğitimin başlangıç yaşına kadar okul öncesi eğitime iştirak oranı, 2015-2024 periyodunda 13 puan artarak OECD ortalamasındaki 4 puanlık artışın üzerinde gelişme gösterdi.

İştirak oranları yaşla birlikte besbelli biçimde yükselerek 3 yaş kümesinde yüzde 15, 4 yaşta yüzde 43,5’e ve 5 yaş kümesinde yüzde 87’ye ulaştı.

Genç bayanların yükseköğretime erişiminde Türkiye, OECD ülkelerinin üzerinde

Türkiye’de 25-34 yaş kümesindeki bayanların yükseköğretim mezuniyet oranı 2015’te yüzde 27 iken 2025’te bu oran yüzde 50’ye yükseldi. Birebir devirde OECD ortalaması yüzde 46’dan yüzde 54’e yükselerek 8 puanlık artış gösterirken Türkiye’de bu yükseliş 23 puan oldu.