Türk Lisan Kurumunca (TDK) “2025 Türk Lisanına Hizmet Mükafatları Töreni” Atatürk Kültür, Lisan ve Tarih Yüksek Kurumunun Atatürk Konferans Salonu’nda düzenlendi.
Program, Ankara Müzik ve Hoş Sanatlar Üniversitesi Öğretim Vazifelisi İhtilal Aycan idaresindeki “Azerbaycan Mugam Geleneği Temsilcileri Topluluğu” ve “Türk Eli Topluluğu”nun konseriyle başladı.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Türkçeye harcanan her emeğin, milletin yarınlarına bırakılan en değerli miraslardan biri olduğunu, lisana hizmetin birden fazla vakit görünmeyen, pahası ölçülemeyen bir emek olduğunu söyledi.
Türk Lisanının Kaşgarlı Mahmud’dan Yunus Emre’ye, Ali Şir Nevai’den pek çok bilgeye uzanan kadim bir seyahatle bugüne ulaştığını hatırlatan Ersoy, Türk Lisan Kurumunun Cumhuriyet’in Kurucusu Büyük Lider Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün öncülüğünde, Türkçenin sadeleşmesi ve bilimsel gelişimi için tarihi bir rol üstlendiğini tabir etti.
“Türkçeye gösterdiğimiz itina kültürümüze ve geleceğimize gösterdiğimiz özendir”
Bu mirası geleceğe taşımada herkesin sorumluluğu olduğuna işaret eden Ersoy, şunları kaydetti:
“Bugün de tıpkı sorumluluk, öğretmenlerimizin, muharrirlerimizin, akademisyenlerimizin, araştırmacılarımızın ve lisanı ihtimamla kullanan her bir vatandaşımızın omuzlarındadır. Zira Türkçeye gösterdiğimiz itina, aslında kimliğimize, kültürümüze ve geleceğimize gösterdiğimiz itinadır. Bu yüzdendir ki, Türkçeye ihtimam gösteren her öğretmen bir nesli, her muharrir bir kanıyı, her lisan bilimci bir kavramı, her öğrenci bir umudu büyütmektedir. Bu anlayışla Türk Dil Kurumu, lisanımızın gelişmesine, yanlışsız kullanımının yaygınlaşmasına ve bilimsel ve kültürel alanda saygınlığının artırılmasına katkıda bulunan kişi ve kurumları ‘Türk Lisanına Hizmet Ödülleri’ ile onurlandırmaktadır.”
Bu yıl “Türk Lisanına Hizmet Ödülü”ne layık görülen isimlerin, lisanın farklı alanlarına sundukları özgün katkılarla öne çıktığını belirten Ersoy, ödül alan isimleri kutlayarak, Türkçeye gösterdikleri özverili çalışmalar için şükranlarını sundu.
“Artık dünya tarafından resmi biçimde teyit edildi”
Ersoy, UNESCO’nun “15 Aralık” tarihini “Dünya Türk Lisanı Ailesi Günü” olarak ilan etmesinin kıymetli bir gelişme olduğunu söyledi.
Bu kararın, Türk lisanının ve Türk lisanlarının ortak bir kültürel miras olarak memleketler arası seviyede kabul edilmesini sağladığını lisana getiren Ersoy, bu adımın Türkiye Cumhuriyeti ile başka Türk devletlerinin ortak iradesiyle yürütülen güçlü bir diplomatik muvaffakiyet olduğunun altını çizdi.
Bakan Ersoy, şunları ifade etti:
“Türk lisanlarının, kadim medeniyetimizin temel ögelerinden biri olduğu artık dünya tarafından da resmi biçimde teyit edilmiştir. UNESCO’nun bu kararı, 1893 yılında Orhun Yazıtlarını bilim dünyasına kazandıran Vilhelm Thomsen’in o büyük keşfine atıfla 15 Aralık tarihine manalı bir vurgu yapmaktadır. Bu tarih, Türkçenin esaslı geçmişinin ve tarihî sürekliliğinin sembolüdür. Kararın Türk dünyasının kadim kültür merkezlerinden Semerkant’ta açıklanmış olması ise bu adımın kültürel bütünlüğümüzle ne kadar uyumlu olduğunun güçlü bir göstergesidir.”
“Dilini koruyan, öz benliğini yaşatır”
Ersoy, lisanın bir milletin hem hafızası hem de kalbi olduğunu belirterek, kanıların, hislerin, kültürün ve tarih şuurunun lisan aracılığıyla geleceğe taşındığını aktardı.
Türkçe’nin korunması, geliştirilmesi ve ihtimamla kullanılması için emek veren herkesin, milletin kültürel köprüsünü inşa eden mimarlar olduğunu vurgulayan Ersoy, bu eforlara katkı sunanlara teşekkür etti.
Türk Lisan Kurumunun lisanın, bilim, sanat, bağlantı ve teknoloji üzere geniş alanlarda güçlenmesi ismine çalışmalarını kararlılıkla sürdürdüğünü vurgulayan Ersoy, Türkçe’nin günlük hayatta ve toplumsal medyada itinayla kullanılmasının değerine değindi.
Ersoy, “Dilini koruyan, öz benliğini yaşatır, lisanına paha veren ise milletinin onuruna ve geleceğine sahip çıkar” dedi.
“Bu merasim, kurumumuzun kararlılığının ve vefa anlayışının doğal bir sonucudur”
Türk Dil Kurumu Lideri Prof. Dr. Osman Mert de her yıl verilen Türk Lisanına Hizmet Ödülleri’nin yalnızca bir teşekkür olmadığını, vefa mükafatı olarak da değerlendirildiğini söyledi.
Mert, şunları kaydetti:
“Bugün ödül takdim edeceğimiz isimler, sadece akademik muvaffakiyet öyküleri yazmadılar. Onlar, Türkçeyi her yerde ve her vakit yaşatmak için emek verdiler, bu ülkenin kültür kalelerinde birer muhabbet ve irfan neferi oldular. Türk Dil Kurumu, bilimi, sanatı, teknolojiyi ve lisanı hayatın her alanında hakim kılma kararlılığını sürdürürken, bu değerli isimler en güçlü destekçilerimiz oldu. Bugün gerçekleştirdiğimiz bu merasim, kurumumuzun kararlılığının ve vefa anlayışının doğal bir sonucudur.”
Türk Lisan Kurumunun bugün 4. Milletlerarası İsim Bilimi Bilgi Şöleni’ne de konut sahipliği yapacağını aktaran Mert, yurt içinden ve dışından isim bilimi alanında çalışan çok değerli akademisyenleri konuk ettiklerini lisana getirdi.
Toplantıda, 16 oturumda sunulacak 68 bildiriyle 634 araştırmacıyı bir ortaya getirdiklerini belirten Mert, isim bilimi alanında yapılacak tartışmaların, kültür ve hafızanın hareket alanlarını derinlemesine inceleyeceğine yürekten inandığını kaydetti.
“2025 Türk Lisanına Hizmet Ödülleri”
Konuşmaların akabinde Kültür ve Turizm Bakanı Ersoy, “2025 Türk Lisanına Hizmet Ödülleri”ne layık görülenlere plaketlerini takdim etti.
Türkçenin yanlışsız ve anlaşılır biçimde geniş kitlelere ulaştırılmasındaki uzun soluklu başarısı münasebetiyle TRT Türkiye’nin Sesi Radyosu mükafata layık görüldü. Mükafatı Türkiye’nin Sesi Radyosu ismine TRT Dış Yayınlar Dairesi Başkanı Onur Çekici aldı.
Lisanı estetik ve duru bir anlatımla topluma aktaran çalışmaları nedeniyle Başspiker Şener Mete, Türk lisanı araştırmalarına memleketler arası seviyede kıymetli katkılar sağlayan Prof. Dr. Ergin Jable, Türk lehçeleri, lisan tarihi ve mukayeseli lisan çalışmaları alanında öncü çalışmalara imza atan Prof. Dr. Henryk Jankowski, terminoloji alanındaki öncü çalışmalarıyla Türkçenin bilim lisanı kimliğine taraf veren Prof. Dr. Aydın Köksal, Türkçenin dijitalleşmesi, ses teknolojileri ve lisan bilgilerinin işlenmesine yönelik birikiminin yanı sıra TÜBA Mühendislik Tabirleri Sözlüğünün editörü olarak terminoloji alanına özel katkılar sunan Prof. Dr. Bülent Sankur ile halk bilimi, kültür tarihi ve edebiyat araştırmalarıyla Türkçenin kültürel zenginliğine kıymetli izler sunan Prof. Dr. Hacı Ömer Karpuz “2025 Yılı Türk Lisanına Hizmet Ödülü”nü almaya bedel görüldü.
Programa Atatürk Kültür, Lisan ve Tarih Yüksek Kurumu Lideri, Büyükelçi Prof. Dr. Derya Örs, Türk Tarih Kurumu Lideri Prof. Dr. Yüksel Özgen, Atatürk Kültür Merkezi Lideri Doç. Dr. Zeki Eraslan, Atatürk Araştırma Merkezi Lideri Prof. Dr. Ahmet Kılınç da katıldı.
Öğretmen Haber Eğitim Dünyasının Son Gelişmeleri