Öğretmen Haber Eğitim Dünyasının Son Gelişmeleri
Sıhhat Bakanlığının Merkezi Tabip Randevu Sistemi’nden (MHRS) bu yıl 388 milyon 95 bin 539 randevu alındı.
Bakanlıktan yapılan açıklamaya nazaran, 2025’te çalışmalar, “Sağlıklı Türkiye Yüzyılı “vizyonu doğrultusunda “Koruyan, Geliştiren, Üreten Sağlık” modelini temel alarak sürdürüldü.
“Sağlıklı Çocuk, Sağlıklı Gelecek”, “Dumansız Türkiye”, “İdeal Kilonu Öğren, Sağlıklı Yaşa” üzere kampanyalarla, hastalanmadan evvel sıhhati önceleyen bir yaklaşımla toplumda sağlıklı ömür kültürü oluşturmayı hedefleyen Bakanlık, pek çok yeniliği hayata geçirdi.
Koruyucu sıhhat hizmetleri kapsamında, 2025’te, 40-69 yaş ortasındaki 1 milyon 40 bin 885 şahsa mamografi taraması yapıldı. Ulusal Mamografi Raporlama Sistemi sayesinde son bir yılda 25 binden fazla bayanda kanser erken teşhis edildi.
Daha fazla vatandaşın fiyatsız kanser tarama hizmetlerinden haberdar olması için kısa ileti (SMS) ile bilgilendirme uygulaması hayata geçirildi. Bu kapsamda, yaklaşık 15 milyon vatandaş kanser taramalarına davet edildi.
– Çocukluk çağı aşı takvimine yeni aşılar eklendi
Hastalık İdare Platformu’nda (HYP) yer alan “Diyabet, Hipertansiyon, Kardiyovasküler Risk, Obezite, Yaşlı Kıymetlendirme, Koroner Arter Hastalığı, Kronik Böbrek Hastalığı, İnme, Astım, KOAH” modülleri aracılığıyla son bir yıl içinde 69 milyon tarama ve 43,6 milyon izlem yapıldı.
2025’te, Türkiye’de 1998 yılından itibaren uygulanan Hepatit B aşısı ile 2008’den bugüne uygulanan beşli karma aşıyı (Difteri, Tetanos, Boğmaca, Çocuk Felci, Hemofilus İnfluenza Tip B) bir ortaya getiren “Altı Bileşenli Karma Aşı” uygulamasına başlandı. Ayrıyeten, aşılama programına Tetanos-Difteri-Aselüler Boğmaca (TDAB) da eklendi.
– “Günlük verilen ortalama randevu sayısı 1,7 milyonu buldu”
Vatandaşların Sıhhat Bakanlığına bağlı kamu hastaneleri, ağız ve diş sıhhati merkezleri ile aile doktorlarına “muayene randevusu” alabildiği MHRS’den, 2025’te 388 milyon 95 bin 539 randevu alındı. Sistemden günlük verilen ortalama randevu sayısı 1,7 milyonu buldu.
Sistem, 81 vilayette 72 branşta tıpkı güne, 73 vilayette tıpkı günde tüm branşlara randevu verilebilecek hale getirildi. Yapılan düzenleme ve güzelleştirmelerle, randevu bekleyen hasta sayısı 4 milyondan 400 binin altına düştü. Randevu bekleyen vatandaşların oranı ise yüzde 90 azaldı.
Sağlıklı Yaş Alma Merkezleri (YAŞAM), Sağlıklı Hayat Merkezleri (SHM), Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezleri (KETEM) ve Hamile Okullarına vatandaşların MHRS üzerinden randevu alarak da gidebilmesi sağlandı. Ayrıyeten şehit yakınları, gaziler ve gazi yakınlarına MHRS’de randevu önceliği tanındı.
2025’te, MHRS üzerinden randevu talebi oluşturmadan evvel vatandaşların tercihine sunmak üzere “aile tabibine yönlendirme” uygulaması devreye alındı. Ayrıyeten, aile hekimliklerinde akupunktur ve fitoterapi uygulamaları başladı.
– Sigara yasağında 30 binden fazla ihlal tespit edildi
Sağlık Bakanlığı ve Milli Eğitim Bakanlığı ortasında imzalanan protokol kapsamında, “Sağlıklı Çocuk Sağlıklı Gelecek Programı” yürütülmeye başladı. Programın başlangıcından bu yana 855 okulda 284 bin 723 öğrenciye ulaşıldı.
“İdeal Kilonu Öğren Sağlıklı Yaşa” kampanyası kapsamında üç ayda Türkiye genelinde 10 milyondan fazla vatandaşın boy-kilo ölçümleri gerçekleştirildi. Çalışmalar sonucunda beden kitle endeksleri hesaplanan vatandaşların yaklaşık yüzde 65’inin fazla kilolu olduğu tespit edilerek, Sağlıklı Ömür Merkezleri’ndeki diyetisyen ve fizikî aktivite danışmanlarına yönlendirildi.
“Dumansız Türkiye” sıhhat irtibatı kampanyası yürütüldü. 81 vilayette çapraz kontrollerle kafe ve restoranlarda sigara yasağına uyulup uyulmadığına dair kontroller yapıldı. 4 milyonu aşkın kontrolde 30 binden fazla ihlal tespit edildi.
Öte yandan Tütünle Çaba Timleri (TİM) 700 bine yakın vatandaşa ulaştı. 277 bin vatandaş ALO 171 Sigara Bırakma İstişare Çizgisine yönlendirildi. Taşınabilir sigara bırakma poliklinikleri ve TİM’ler tarafından 180 binden fazla vatandaşa danışmanlık hizmeti verildi.
“Normal Doğum Aksiyon Planı” ile primer sezaryen oranında 4,1 puanlık, yüzde 12,3’lük düşüş sağlandı.
– Anne dostu hastane sayısı 194’e ulaştı
Anne dostu hastane sayısı 39 yeni hastane ile 194’e yükseldi. Hamile Okullarında 554 bin 824 hamileye eğitim verildi, “Her Hamileye Ebe Uygulaması” kapsamında 377 bin hamileye ulaşıldı.
Annelik Seyahati Taşınabilir Uygulaması ile gebelik, doğum, lohusalık ve 0-2 yaş ortası bebek bakımıyla ilgili bilimsel bilgiler kullanıcıların fiyatsız erişimine sunuldu.
Uygulama taşınabilir marketlerden 76 bin kere indirilerek binlerce anne ve aileye ulaştı.
– Sıhhatte dijitalleşme sürat kazandı
e-Nabız üzerinden hizmet veren “NeyimVar?” uygulaması ile son bir yılda 5,9 milyon kişi randevu aldı, hastalık belirtilerine nazaran hakikat branşa yönlendirildi.
RADIS-Akılcı Görüntüleme Karar Dayanak Sistemi projesi ile gereksiz görüntüleme tetkikleri azaltıldı, maliyetler düşürüldü.
Evde Sıhhat İdare Sistemi’ne (ESYS) e-Rapor entegrasyonu ile tam bağımlı yahut 80 ve üstü yaştaki şahıslara ilişkin 583 bin 493 raporun otomatik olarak yenilenmesi sağlandı.
Dijital organ bağışı düzenlemesiyle, bağışın e-Nabız Sistemi üzerinden yapılması sağlanarak bağış süreçleri kolaylaştırıldı. Uygulamanın hayata geçirildiği ekim ayından itibaren 45 binden fazla vatandaş organını e-Nabız profili üzerinden bağışladı.
– Ulusal teknoloji atağının sıhhatteki yansıması “Üreten Sağlık” oldu
“Üreten Sağlık” modeli kapsamında verilen proje dayanakları ile 41 adet yerli eser geliştirme projesi başlatıldı. Bu kapsamda, ASELSAN ile geliştirilen yerli kalp-akciğer makinesinin birinci testleri muvaffakiyetle tamamlandı. Yerli üretim aygıt, gelecek yıldan itibaren Türkiye’deki hastanelerde kullanılacak.
Glikoz düzeylerinin 24 saat boyunca anlık izlenmesini sağlayan Yerli Daima Glikoz İzleme Aygıtı’nın ise üretimi tamamlanarak klinik çalışmalarına başlandı. Türkiye Sıhhat Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) Biyoteknoloji Enstitüsü ile Kanser Enstitüsü’nün ortak projesiyle CAR-T hücre tedavisi Türkiye’de yerli imkanlarla geliştirildi.
ASELSAN işbirliğiyle Taşınabilir Dijital Röntgen Aygıtı geliştirildi ve kamu hastanelerinde aygıtların kullanımına başlandı. ASELSAN işbirliğiyle geliştirilen yerli otomatik şok aygıtı Otomatik Eksternal Defibrilatör (OED) dağıtımına başlandı.
Türk Tıp Dünyası Kurultayı’nda TÜSEB-Biosys işbirliğiyle geliştirilen Mesken Tipi Mekanik Ventilatör ‘Bioxy’nin birinci sefer tanıtımı yapıldı. Aşıdan biyoteknolojiye, teşhis kitlerinden yapay zeka dayanaklı tıbbi aygıtlara kadar sıhhat teknolojileri alanında AR-GE ve ÜR-GE gayeli 1924 proje Türkiye Sıhhat Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) tarafından desteklendi.
“Üreten Sağlık” modelinin en kıymetli adımlarından biri olan “Fikirden Esere Portalı” hayata geçirildi.
– SMA ilacı ve yerli aşıların üretimi
Türkiye Sıhhat Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) ile Polifarma İlaç ortasında SMA ilacının yerli üretimine ait protokol imzalandı. İlacın seri üretimine 2026 yılında geçilmesi hedefleniyor. Kuduz ve Kırım Kongo aşılarının büsbütün yerli üretimi için yürütülen laboratuvar çalışmalarının son basamağına gelindi.
Sağlık Bakanlığı 2025 yılında ilaç, tıbbi aygıt, kozmetik, biyosidal eserler (vücutla temas eden) ile sıhhat beyanıyla yapılan satış ve tanıtımlara ait kontrollerini aralıksız sürdürdü.
İnternet ve toplumsal medya mecralarında yapılan ilaç satış ve tanıtımlarına yönelik kontroller sonucunda, 1418 internet sitesinin erişime kapatılması sağlandı. Tekrar tıpkı mecralarda, sıhhat beyanı kullanılarak yapılan eser satış ve tanıtımlarına yönelik kontrollerde 3 bin 407 internet sitesi erişime engellendi. Mevzuata muhalif satış ve tanıtımlara yönelik olarak idari para cezaları uygulandı.
– Sıhhatte dijital kontrol devri başladı
Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun talimatıyla, tüm sıhhat kuruluşlarında dijital kontroller başlatıldı.
Sağlık hizmeti sunumunda karşılaşılan gerek finansal gerekse insan sıhhati açısından riskli olabilecek durumları yapay zeka dayanaklı data tahlil tekniğiyle tespit ederek önleyen, Risk Asıllı Kontrol Sistemi’nin (REDES) muvaffakiyet oranı yüzde 90’ın üzerine çıktı. Acil sıhhat hizmetleri ülke genelinde tüm kırsal bölgeleri kapsayacak formda yaygınlaştırıldı, acil sıhhat hizmetleri istasyon sayısı 3 bin 574’e çıkarıldı.
Türkiye’de, 2025’te hasta ve yaralıların yaklaşık 6,5 milyonu kara ambulanslarıyla, 3 bin 206’sı deniz ambulanslarıyla, 50 bin 684’ü hava ambulanslarıyla hastanelere nakledildi.
2025’te Türkiye genelinde 60 yeni ikinci ve üçüncü basamak sıhhat tesisinin imali tamamlandı. 302 yeni Aile Sıhhati Merkezi ve 71 Sağlıklı Hayat Merkezi açıldı.
