Öğretmen Haber Eğitim Dünyasının Son Gelişmeleri
Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü tarafından 2026/67 genelge hakkında yapılan açıkla ise şunlardır.
“Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 42’nci unsuru ve 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu 17’nci hususuna nazaran ülkemizdeki eğitim ve öğretim faaliyetleri Devletin nezaret ve kontrolü altında yürütülmesi gerekmekte olup; resmi, özel ya da istekli her türlü kuruluşun eğitimle ilgili faaliyetleri Bakanlığımızın kontrolüne tabidir. 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu 2’nci unsurunda özel öğretim kurum çeşitleri ve bu kurumlar tarafından verilebilecek eğitim faaliyetleri belirlenmiş, 3’üncü unsurunda gerçek ve hukuksal şahıslar tarafından Kanun kapsamında belirtilen faaliyetlerin Kanuna nazaran yetkili makamlardan kurum açma müsaadesi alınmadan yapılamayacağı, her ne isim altında olursa olsun eğitim ve öğretim sunmak hedefiyle yürütülen faaliyetlerin Bakanlığın müsaade ve kontrolüne tabi olduğu karar altına alınmıştır.
Yetkili makamlardan kurum açma müsaadesi almadan yapılan eğitim ve öğretim faaliyetleri müsaadesiz faaliyet olarak isimlendirilmektedir. Kelam konusu faaliyetleri yürüten yerlerle ilgili devletin ulusal güvenliğine tehdit oluşturmaları, kayıt dışı olması, birçok ekonomik ve toplumsal sorunları beraberinde getirmesi hasebiyle bu tıp merdiven altı yerlerin tespiti ve ortadan kaldırılması değerli bir mecburilik haline gelmektedir. Bu gayeyle Bakanlığımız, mevcut uğraş uygulamalarına ek olarak Genel Müdürlüğün internet sayfasında “İzinsiz Eğitim Faaliyeti İhbarı” linki oluşturmak suretiyle kapsamlı bir çaba başlatmıştır.
Ayrıca 2015 ve 2023 yılında yayımlanan genelgeye ek olarak;
Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliğinde yapılan değişiklikle; yurt dışı eğitim danışmanlığı hizmeti Yönetmelik kapsamına alınmış ve faaliyetin yol ve asılları Bakanlığımızca belirlenmiş; çocuk aktiflik ve oyun meskeni tıpkı Yönetmelikte sayılan kurum tipleri ortasına eklenmiştir. Bakanlığımızca yapılan incelemeler sonucunda Yönetmelikte kurum çeşidi olarak sayılmamış isimler altında, içerik itibariyle eğitim ve öğretim faaliyeti yürütüldüğü tarafında tespitler yapılmıştır. Bakanlığımızın kontrol ve nezaret vazifesi mucibince müsaadesiz eğitim, öğretim ve barınma faaliyetlerine ait incelemeler sistemli olarak yürütülmekte, gerekli görülen hallerde mevzuatta güncelleme çalışmaları yapılmakta ve mevzuat kararlarının ihlaline sebebiyet veren durumların tespitinde idari yaptırımlar uygulanmaktadır.
Daha evvel Anayasa Mahkemesince verilen Belediyelerin anaokulu açamayacaklarına ait karar gereği, okul öncesi periyottaki çocuklara eğitim vermek emeliyle yerler açamayacakları yahut farklı isimler altında eğitim hizmetini sunamayacakları açıktır. Lakin buna karşın bilhassa belediyeler başta olmak üzere gerçek ve hukuksal bireyler tarafından okul öncesi ve ilköğretim çağındaki çocuklara yönelik farklı isimler altında eğitim hizmetinin Bakanlığımızdan müsaade alınmaksızın verildiği anlaşılmaktadır. Ayrıyeten gerçek/tüzel şahıslarca ilgili düzenlemelere karşın yurt dışı eğitim danışmanlığı hizmetinin Bakanlığımızca belirlenen yöntem ve temellere uyulmaksızın yürütüldüğü görülmektedir.
Bu doğrultuda;
Mülki yönetim amirlerince görevlendirilen; milli eğitim müdürlüğü, ilgili belediye başkanlığı, defterdarlık, SGK il müdürlüğü, vilayet özel idaresi, emniyet müdürlüğü ve mülki yönetim amirinin uygun gördüğü öbür kurumlardan yetkililerin iştirakiyle oluşturulan izleme ve uyum komiteleri çalışmalarına devam edeceği,
Özel kanun ve bağlı mevzuatlarında bu faaliyetleri yapmaya kamu kurum ve kuruluşlarınca açıkça yetkili kılınanlar hariç olmak üzere; eğitim merkezi, eğitim danışmanlığı, yurt dışı eğitim danışmanlığı, meslek rehberliği, eğitim koçluğu, koçluk merkezi, ödev evi/merkezi, test meskeni, eğitim rehberliği, öğrenci apartı, lisan konuşma bozuklukları merkezi, konuşma terapisi, kekemelik tedavisi, etüt merkezi, matematik kulübü, kitap kafe üzere isimler altında yahut rastgele bir isim belirtmeden faaliyet yürüten yerlerde incelemeler yapılacaktır. Bu incelemelerde yürütülen faaliyetin mahiyetine, hizmet alan ve sunan bireylere, verilen ilanlara ve kullanılan gereçlere bakılarak yürütülen çalışmanın bir eğitim faaliyeti olup olmadığı belirlenecektir. Tutanaklarda bu konulara detaylı bir formda yer verilecektir. Yapılan tespit sonucunda, Bakanlığımız uhdesindeki eğitimlerin müsaadesiz yürütüldüğünün anlaşılması halinde, mevzuat kararları mucibince bu yerleri kuran yahut işletenlere idari para cezası uygulanacak olup, kelam konusu yerlerin faaliyetlerini sürdürmelerine hiçbir biçimde müsaade edilmeyeceği,
Yönetmelikte belirtilen yetkili yönetimler tarafından işyeri açma ve çalışma ruhsatları verilirken tereddüt edilmesi halinde ilgili ulusal eğitim müdürlüklerinden, yürütülecek faaliyetin eğitim, yurtdışı eğitim danışmanlığı ve/veya öğrenci barınma hizmeti kapsamında olup olmadığı sorulacağı,
Aynı yetkili yönetimler ile ulusal eğitim müdürlüklerince; ruhsat verilen işyerlerinde, verilen ruhsata ters eğitim, yurtdışı eğitim danışmanlığı ve/veya öğrenci barınma faaliyetlerinin yürütüldüğünün tespiti halinde, acilen yasal süreç yapılması, gerektiğinde bu yerlerin kapatılarak ruhsatlarının iptal edileceği,
Diğer bakanlıkların kontrol elemanlarınca işyerlerinde yapılan kontrollerde, işyerlerinin eğitim, yurtdışı eğitim danışmanlığı ve/veya öğrenci barınma faaliyetlerini sürdürdüğü tespit edildiğinde yahut bu istikamette bir kanaat oluştuğunda, durum ilgili valiliklere ve yetkili yönetimlere bildirmeleri gerektiği,
Komisyon tarafından tutulan tutanaklar, kuruldaki öteki ünitelerin kendi mevzuatları doğrultusunda idari süreç yapabilmeleri maksadıyla ilgili ünitelere göndermeleri gerektiği,
Belediye zabıtaları ve kolluk güçlerince, işyerlerinin işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının olup olmadığı denetim edilecek ve gerektiğinde ilgili makamlara bilgi vermeleri gerektiği,
hususları kıymet arz etmektedir.
Komisyonlarda ilgili tüm kamu yönetimlerinin yer alması müsaadesiz eğitim ve öğretim ile barınma hizmeti faaliyetleriyle etkin bir çabanın sağlanmasını amaçlamaktadır. Kurul çalışmaları, ilgili kamu yönetimlerinin kendi mevzuatları bağlamında mali ve sigorta kararları başta olmak üzere gerekli yaptırımları takip ve uygulamalarına da imkan sağlamaktadır. Ayrıyeten yasa dışı yapı ve oluşumlarla uğraş edebilmek için kamu yönetimleri ile eşzamanlı çalışmak bir zorunluluktur. Müsaadesiz eğitim faaliyeti yürüten yerlerin varlığı yasa dışı yapı ve oluşumlar için bir fırsata dönüşme riski taşımaktadır. Kaldı ki müsaadesiz eğitim ve öğretim ile öğrenci barınma hizmeti faaliyeti yalnızca Ulusal Eğitim Bakanlığı’nın sorunu olarak bakılmamalı, ilgili tüm devlet kurumlarının öncelikli bir sıkıntısı olarak ele alınmalıdır.”
İşte o genelge;
Ahmet KANDEMİR
