Uzmanlar uyardı: Siber zorbalık çocukların odasına kadar girdi

İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğü ve İstanbul Kültür Üniversitesi (İKÜ) Eğitim Fakültesi tarafından ‘Siber Zorbalık ve Öteki Çevrim İçi Tehlikeler: Okullar İçin Tedbire Eğitimi’ isimli panel düzenlendi.

Panel, üniversitenin Bakırköy Yerleşkesi Akıngüç Oditoryumu ve Sanat Merkezi’nde gerçekleştirildi. Uzmanlar eğitim programında siber zorbalık, çevrim içi riskler ve okullarda önleyici yaklaşımlar ele alındı.

Programın açılışının akabinde Ohio Üniversitesi’nden Prof. Dr. Christine Bhat, ‘Siber Zorbalık ve Öteki Çevrim içi Tehlikeler: Okullar için Tedbire Eğitimi’ başlıklı sunum yaptı. Tercüman ve moderatörlüğünü Dr. Öğr. Üyesi Bilge Sulak Akyüz ile Dr. Öğr. Üyesi İbrahim Akmeşe üstlendi. Bhat, bilhassa öğrencilerin dijital ortamlarda karşılaşabileceği riskler, siber zorbalığın tesirleri ve okullarda uygulanabilecek önleyici stratejiler hakkında bilgi verdi.

PROF. DR. YÜKSEKTEPE: ÇOCUKLARIN DİJİTAL DÜNYADA DAHA FAZLA KORUNMAYA MUHTAÇLIĞI VAR

Programın açılış konuşmasını yapan İstanbul Kültür Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Fadime Üney Yüksektepe, dijital dünyanın çocuklar için hem fırsatlar hem de riskler barındırdığına dikkat çekerek, “Siber zorbalık ve çevrim içi tehditler bunların başında geliyor. Bağlantı elbette bir muhtaçlık. Lakin hiç olmadığımız kadar çok bildiri, çok farklı kanallardan ve farklı göndericilerden gün içinde hayatımızın içinde yer alıyor. Bu irtibat süreci, biz yetişkinlerin dünyasında bile denetim edilmesi güç bir akışa dönüşmüş durumda. Bu noktada çocukların bu süreçte daha fazla korunmaya muhtaçlıkları var. Burada ise en büyük sorumluluk aileler kadar biz eğitimcilere de düşüyor. Biz bilgilendikçe, okullar rehberliğinde güçlendikçe onlara daha sakin ve emniyetli alanlar açabileceğiz. İstanbul Kültür Üniversitesi olarak üstlendiğimiz bu sorumluluk bizim için güçlü bir mirasın devamıdır. Kültür, çocukların korunması ve geliştirilmesini üst bedel olarak benimsemiş bir eğitim kurumunun markasıdır” diye konuştu.

PROF.DR.ALİM KAYA: SİBER ZORBALIK SANAL ORTAMDA DAHA ACIMASIZ OLABİLİYOR

Son yıllarda okullarda zorbalığın kıymetli başlıklardan biri haline geldiğini aktaran İKÜ Eğitim Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Alim Kaya ise “Siber zorbalık ise bunun bir alt başlığı olarak çağımızın gelişmeleriyle hayli uyumlu bir bahis. Zira artık hayatın büyük bir kısmı yalnızca gerçek ve fizikî ortamlarda değil, birebir vakitte sanal ve dijital ortamlarda da geçiyor. Hasebiyle bu yalnızca bir teknoloji problemi olmanın ötesinde. Teknoloji artık hayatımızın bir yeri haline geldi ve bütün ilgiler, hayat büyük ölçüde bu ortamda akıyor. Bu nedenle fizikî gerçeklikte karşı karşıya olduğumuz zorbalık probleminin sanal ortama taşınması da kaçınılmaz bir durum. Bu noktada siber zorbalık çok daha acımasız da olabiliyor. Zira beşerler sanal ortamlarda, fizikî ortamlara nazaran daha gözü pek davranabiliyorlar. Bu nedenle çocukların ve gençlerin ruh sıhhatinin korunması büyük değer taşıyor. Bu cins sıkıntılar artık meskenlerin içine, hatta odalara kadar girmiş durumda. Münasebetiyle bu bizim için çok değerli bir başlık” sözlerini kullandı.

‘LİTERATÜR ORTAOKUL PERİYODUNDA DAHA YAYGIN OLDUĞUNU GÖSTERİYOR’

Prof. Dr. Kaya, siber zorbalığın bazen daha sert sonuçlar doğurabildiğini belirterek “Literatür, ortaokul periyodunda bu çeşit olayların çok daha yaygın olduğunu gösteriyor. Aslında okullarımızın her birinde bu bahisle ilgili krize müdahale takımları ve çaba üniteleri bulunuyor. Başta okul yöneticilerimiz ve rehber öğretmenlerimiz olmak üzere birçok kişi bu sürecin içinde yer alıyor. Rehber öğretmenlerimiz, bu problemin yalnızca görünen tarafını değil, art yüzünü de bilen ve öğrencilerle daha yakın etkileşim halinde olan bireyler. Hasebiyle onların bu mevzudaki marifetlerini ve bilgilerini artırmak bizim önceliklerimiz ortasında. Şayet bu kapasiteyi artırabilir ve okullarda daha inançlı, ruhsal iklimi daha olumlu bir ortam oluşturabilirsek, bu tıp zorbalıkların da önlenebileceğini düşünüyorum” dedi.

ORD.PROF. POYRAZLI: DAVRANIŞ DEĞİŞİKLİĞİ SİBER ZORBALIĞIN İŞARETİ OLABİLİR’

Teknolojinin gelişmesiyle siber zorbalığın giderek yaygınlaştığını söyleyen Penn State Harrisburg Üniversitesi’nden Ord. Prof. Dr. Şenel Poyrazlı da “Bu hususta bilgi sahibi olduktan sonra gerekli tedbirleri almak ve çocukları korumak büyük kıymet taşıyor. Evvelce zorbalık daha çok birebir ve fizikî ortamlarda gerçekleşirken, bugün teknolojik imkanların artmasıyla siber zorbalık çok daha yaygın hale geldi. Çocuklarımızı ve öğrencilerimizi en yeterli formda koruyabilmek için öncelikle bu bahisteki bilgi seviyemizi artırmamız gerekiyor. Çoklukla anne babalara şu tavsiyede bulunuyorum: Çocuğunuzda bir davranış değişikliği olup olmadığına dikkat edin. Siber zorbalığa maruz kalan çocuklar birden fazla vakit birtakım belirtiler gösterir. Örneğin içine kapanabilir, depresyon eğilimi gösterebilir, iştahları azalabilir. Birtakım çocuklar sessizleşirken kimileri daha agresif davranışlar sergileyebilir. Bu cins davranış değişiklikleri fark edildiğinde ebeveynlerin kesinlikle ‘Ne oldu, neden oldu?’ sorularının cevabını araması gerekir. Elbette her ailede ve her çocukta usul farklı olabilir lakin birçok vakit siber zorbalığa maruz kalan çocuklar davranışlarında besbelli değişiklikler gösterir” diye konuştu.

BHAT: SİBER ZORBALIK YERİNE SİBER NEZAKET YAKLAŞIMI

Siber zorbalık konusuna farklı bir perspektiften yaklaşılması gerektiğini aktaran Ohio Üniversitesi’nden Prof. Dr. Christine Bhat ise “Siber zorbalık yerine siber nezaket kavramından kelam ederek mevzuyu olumlu bir halde yine ele almanız, yani çocukların ve gençlerin ne yapmamaları gerektiğinden çok ne yapmaları gerektiğine odaklanmanız çok kıymetli bir yaklaşım. Bunun yeterli bir paradigma değişimi olduğunu düşünüyorum. Birebir vakitte bunun dijital okuryazarlık fikriyle de çok ilişkili olduğunu düşünüyorum ve dijital okuryazarlık son derece kıymetli. Teknoloji geliştikçe ve büyüdükçe, bizler yani daha yaşlı olanlar birçok vakit gençlere yetişmeye çalışıyoruz. Zira gençler teknolojiyi çok daha sezgisel ve doğal bir biçimde anlayabiliyorlar. Bugün yapmak istediğim şeylerden biri çevrim içi tehlikelerin kimilerini isimlendirmek. Bunların çok sayıda olduğunu söyleyebilirim. Şayet uygun bir tedbire çalışması yapacaksak, bu tehlikelerin farkında olmamız, onları anlamamız ve gençlere nasıl yardımcı olabileceğimizi bilmemiz gerekiyor” tabirlerini kullandı.