Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan , Kazakistan’a resmi ziyaret gerçekleştirdi.
İki günlük ziyaret dönüşünde Cumhurbaşkanı Erdoğan, uçakta gazetecilerin sorularını yanıtladı. Erdoğan, Ankara’daki kritik NATO Tepesi, CHP’den AK Parti’ye geçen liderler, 15 yaş altına toplumsal medya sonu ve yeni anayasa konusunda dikkat çeken bildiriler verdi.
Uçakta yer alan NTV takımından Burcu Kaya, canlı yayında Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın iletilerini aktardı.
SORU: Bugüne kadar Türk dünyası konusunda en fazla çalışmalar yapan ve somut sonuçlar elde eden başkansınız. Önümüzdeki devri “Türk Yüzyılı” olarak tanımladınız. Bu kapsamda bundan sonraki süreçte, Türk devletleriyle münasebetlerde gerçekleşmesini istediğiniz en değerli vizyonunuz, maksadınız nedir?
Öncelikle biz, Türk dünyası ile bağlara her vakit biliyorsunuz kıymet veren bir iktidar olduk. Türk Devletleri Teşkilatı ile de bunu taçlandırmanın gururunu yaşıyoruz. “Aile meclisimiz” olarak gördüğümüz teşkilatımız bünyesinde her türlü iş birliğini ele alıyor, bütün fırsatları değerlendirmeye çalışıyoruz. Daima birlikte ilerleme ve daima birlikte kalkınmaya inanıyoruz. Tüm platformlarda Türk dünyasının, bölgemizin huzur, istikrar ve güvenliği için daha aktif bir rol alabileceğini söylüyoruz. Ayrıyeten biz, Türk dünyası çalışmalarına verdiğimiz değere binaen, partimizde Türk dünyasından sorumlu bir başkanlık kurduk ve Türkiye’de birinci “Türk Dünyası Vizyon Belgesi”ni hazırladık. Herkes biliyor ki; Türk dünyasının ekonomik, kültürel, stratejik açılardan potansiyeli çok yüksektir. Biz, bu potansiyeli harekete geçirmek, diplomasi, güç, ticaret, ulaştırma, güvenlik, savunma başta olmak üzere, her alanda daha ileri atılımlar yapmak için uğraş gösteriyoruz. Ecdadımız, geçmişte nasıl Türk’ün gücünü dünyada barış ve adalet ile perçinlenmişse, bugün de Türk dünyasının güçlü ve hükümran ülkeleri olarak bunu tekrar tesis edeceğimize inanıyoruz. Bu yıl, Türk Devletleri Teşkilatı’nın Önderler Doruğu, ülkemizin mesken sahipliğinde gerçekleştirilecek. Periyot başkanlığımızda teşkilatın içeride ve dışarıda güçlenmesi için büyük uğraş içinde olacağız. İnşallah bunda rastgele bir sorun yaşayacağımızı düşünmüyorum.
“KISA VADELİ HESAPLAR BIRAKILMALI”
SORU: Önümüzde “Körfez Krizi” olarak tabir edilen, Amerika’nın İran’a yönelik akınları ve Körfez’in ateşe atıldığı bir süreç kelam konusu. Gerek Amerika Birleşik Devletleri nezdinde gerek İran nezdinde güçlü bir ülkeyiz. Siz de güçlü bir başkansınız ve bu ülkelerle güzel bağlarınız var. Bu kriz neden çözülemiyor efendim? Ne yapılmadı da bu hale geldi ya da sizin bakış açınızla bu saatten sonra neler yapılmalı ki; biz ve dünya birebir vakitte bu sorunun üstesinden gelsin?
Şimdi bu krizi doğuran ana etkenlerden biri her fırsatta vurguladığım üzere İsrail’in bitmek bilmeyen kışkırtmalarıdır. Birtakım hayaller ve ütopyalara kapılan İsrail, bu tahriklerle, bölgemizi kendi hevesleri uğruna ateşe atmaktan çekinmediğini tekraren gösterdi. İsrail istiyor ki; bu savaş bölge geneline yayılsın ve bölgemizdeki pus daha da artsın. Öncelikle İsrail’in kışkırtmalarının etkisiz kılınması sonra da gerçek bir barışın inşa edilmesi kural. Türkiye olarak, bu kaosun daha çetrefilli bir tabloya dönüşmeden ortadan kalkması için biz, elimizden gelen uğraşı gösteriyoruz ve göstereceğiz. Biz, bölgenin meselelerinin, bölge ülkeleri tarafından çözülebileceğine inanıyoruz. Daima birlikte huzur, istikrar ve barış için çabalarımızı artırarak, kanlı oyunları bozmalıyız. Şayet bölgede kalıcı bir istikrar isteniyorsa, herkes kısa vadeli hesaplarını bir kenara bırakmalıdır. Ülkeler, milletlerarası şirketlerin, bölge dışı aktörlerin değil, kendi ülkesinin ve vatandaşının hakkını savunmalıdır.
ANKARA’DA NATO ZİRVESİ
SORU: Türkiye yakın bir vakitte Ankara’da NATO Doruğu’na mesken sahipliği yapacak. Bu tepe NATO’nun tartışıldığı bir periyoda denk geliyor. Bu dorukta gündemde daha çok savunma harcamalarının karara bağlanması var ancak daha değerlisi NATO’nun geleceği tahminen burada konuşulacak. Bizim Türkiye olarak NATO’nun geleceğine dair perspektifimiz nedir?
Ankara’da 7-8 Temmuz tarihleri ortasında tertipleyeceğimiz NATO Başkanlar Doruğu, ittifakın tarihinde kritik bir değere sahip. Gerek bölgemizdeki gerek dünyadaki son gelişmeler, Ankara tepesinin değerini biraz daha artırmıştır. Ankara’da İttifak’ın geleceğine ve global güvenlik mimarisinin bundan sonraki formuna yönelik kıymetli kararlar alınmasını bekliyoruz. Bugünkü dünya, NATO’nun kurulduğu günlerdeki o eski dünyanın devamı değil. Yeni bir dünya kuruldu ve bu yeni dünyada da NATO’nun pozisyonu çok daha farklı. Tehditler karmaşıklaştı, riskler çeşitlendi, global sistem aşındı, kısaca dünya çok değişti. NATO içerisinde adaletli yük paylaşımı, samimi iş birliği ve ortak güvenlik anlayışı, ittifakın geleceği için çok çok değerli. Türkiye olarak daha kararlı ve tehditlere karşı daha hazırlıklı bir NATO için, üzerimize düşeni yapmaya hazırız.
SORU: Türkiye her fırsatta Avrupa Birliği’ne tam üye olma vizyonunu ve talebini ortaya koyuyor. Bununla birlikte temel hususlardan biri olan gümrük birliği ve vize konusunda şimdi bir tahlile ulaşılmış değil. Bu hususlarda bir yapısal güzelleşme, olumlu tarafta bir gelişme beklenebilir mi? Öbür taraftan bütün bu süreçlerin sürüncemede kalması, üyelik konusu dahil olmak üzere, Avrupa Birliği içinde kimi ülkelerin Türkiye’yi kendilerine rakip olarak görmesinden mi kaynaklanıyor?
O da var. Lakin biz Avrupa Birliği’ne tam üyelik vizyonumuzu birilerine rakip olmak yahut çelme takmak için ortaya koymadık. Biz, samimi bir halde Avrupa Birliği’nin kesimi olarak hem ülkemizi hem Birliği kuvvetlendirmek istiyoruz. Fakat Avrupa Birliği maalesef bunun farkında değil. Avrupa Birliği bunun farkında değil diye, biz ideallerimizden vazgeçemeyiz. Şunu çok açık, net söyleyeyim, yıllardır bu vizyonumuzu kararlılıkla savunuyoruz, dengeli adımlar atıyoruz. Bugüne kadar Türkiye’ye karşı vakit zaman ikircikli, vakit zaman düpedüz ayrımcı birtakım uygulamalara imza atılmış olmasına karşın, üyelik teklifimize yeniden sadık bir biçimde bağlıyız. Türkiye, içinde yer aldığı yapılara yük olan değil, yük alan bir ülkedir. Bizim içinde yer aldığımız her platform, yükselen bir kıymettir. Şunu da açık söyleyeyim, vakit zaman birlik içinden ülkemize yönelik çok şanssız ve sığ sözler duyuyoruz. Bu tavrın, dünyanın her alanda kabuk değiştirdiği günümüzde, Avrupa Birliği’ne ziyan verdiğini muhataplarımıza anlatıyoruz. Türkiye, Avrupa Birliği için büyük bir fırsattır ve Birlik bunu kıymetlendirmek konusunda tarihi bir karar vermek durumundadır. Avrupa, daha evvel de söz ettiğim üzere, bir yol ayrımına gelmiştir ve bu yol ayrımında durumu çok daha dikkatli değerlendirmelidir.
F-35 PROGRAMINA DÖNÜŞEBİLİR Mİ?”
SORU: Türkiye’nin F-35 programına geri dönüşü konusunda yeni bir gelişme var mı? Bununla birlikte ulusal ve yerli savaş uçağımız KAAN’a da ilginin ağır olduğunu görüyoruz. En son İspanya’nın da KAAN ile ilgilendiğine yönelik haberler çıkmıştı. Üretim ve ihracat konusunda hangi basamaktayız?
F-35 konusunda taleplerimiz ortada. Arkadaşlarımız Amerikalı muhataplarıyla temaslarını sürdürüyor. Müspet bir sonuç almayı umuyoruz. KAAN projemiz ise her geçen gün ilerliyor. Süreç tamamlandığında bu alanda artık yeni bir kıssa başlayacak. KAAN bizim için bir birinci adımdır. Daha uygunlarını, daha güçlülerini de yaparız, yapacağız. Bundan kimsenin kuşkusu olmasın. Yalnızca KAAN değil, birçok savunma sanayi eserimiz dünyanın ilgisini çekme muvaffakiyetini gösteriyor. İstanbul’da düzenlenen SAHA-2026’da savunma sanayi alanındaki gücümüz ve etkinliğimiz ortaya konuldu. 150 binden fazla ziyaretçi orada ülkemizin bu alanda geldiği seviyeyi ve somut sonuçları gördü. 200’den fazla yeni eser tanıtıldı ve bu ortada 8 milyar dolarlık iş hacmine ulaşıldı. Sayılar hem ulaştığımız seviyeyi ortaya koyuyor hem de amaçlarımız konusunda bizleri daha çok gayretlendiriyor.
“TERÖRSÜZ TÜRKİYE’DE KARARLIYIZ”
SORU: Terörsüz Türkiye bağlamında bir soru soracağım. Ağustos 2024’te Ahlat’ta iç cepheyi tahkim etme noktasında mesajınızla başlayan ve farklı merhalelerden geçip Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde de ezici sonuçla kabul edilen bir raporla, epey umut var eden bir etaba geldik. Bundan sonraki evre bağlamında sürecin seyri bilhassa çıkarılabilecek kaideli ve vadeli bir çerçeve yasanın zamanlaması, örneğin meclis tatile girmeden bu mümkün olabilir mi? Silah bırakma sürecindeki gelgitler, bunların hepsini bir bütün olarak değerlendirdiğinizde önümüzde nasıl bir yol haritası var? Bizi neler bekliyor?
“Terörsüz Türkiye” 86 milyonun birlik, beraberlik ve ebedi kardeşliğini perçinleyecek bir amacın ismidir. Cumhur İttifakı olarak, hedef birliği içinde bu gayeye ulaşmak için sağlam, basiretli ve yavuz adımlar atıyoruz. Geride bıraktığımız 18 ayda hem kayda kıymet uzaklık aldık hem de TUSAŞ saldırısı üzere gizli-açık pek çok badire atlattık. Bunlara karşın yolumuzdan dönmedik. Meclis kurulumuz, uzlaşı temelinde bir yol haritası ortaya koydu. Yapan ve tahlil odaklı bir yaklaşımla yol haritasının hayata geçirilmesi gerekiyor. Sorumluluk hissiyle hareket edilmesi, bu noktada çok çok kıymetlidir. Silah bırakmanın ivmelenmesi için İstihbarat Teşkilatımız çalışıyor. Şurası bir gerçek ki; birinci günden beri sürecin başarısı için dua edenler, efor gösterenler olduğu üzere, bundan rahatsız olanlar da var. Süreç bugüne kadar, kendi doğal zahmetleriyle bir arada, bunlara karşın de ilerledi. Biz kararlıyız, “Terörsüz Türkiye”yi istemeyenleri sevindirmeyeceğiz. Kararlıyız, bunlara fırsat vermeyeceğiz. Niyetimiz hayırdır, yolumuz güzeldir. Allah’ın müsaadesiyle akıbetimiz de güzel olacaktır. “Terörsüz Türkiye” maksadına, bütün mahzurları vakar içinde aşarak kesinlikle ulaşacağız. Cumhur İttifakı olarak bunu dayanışma ve eşgüdüm içinde, maşeri vicdanın rehberliğinde ve milletin çizdiği rotada yürüyerek gerçekleştireceğiz.
CHP’DEN AK PARTİ’YE GEÇEN BAŞKANLAR
SORU: Sayın Cumhurbaşkanım, CHP bugünlerde yolsuzluk davalarının yanı sıra ihanet suçlamaları, koltuk hengameleri ve iç hesaplaşmalarla da gündemde. 17 belediye başkanı doğrudan AK Parti’ye katıldı, bu kaostan kaçarak. Bu belediye liderleri inançlı bir biçimde siyaset yapabilecekleri ortamın, tabanın AK Parti’de olduğunu, geleceğin, istikbalin AK Parti’de olduğunu, düşündüklerini söylüyorlar. Münasebetlerini bu formda açıklıyorlar. Siz, CHP içerisinde yaşanan ve tabana da yayılan bu kaosu, krizi nasıl yorumluyorsunuz? Bu bir itimat krizi midir? Güvenlik krizi midir? Size nazaran nedir?
Biz millete hizmet etmek gayesiyle bir ortaya gelmiş, siyasetin kalitesini artırmaya odaklanmış bir hareketiz. Bizim yüksek kıymetlerimiz ve millete hizmet aşkımızı paylaşanlarla, tarihi yürüyüşümüze devam ediyoruz. Bundan asla vazgeçmeyecek ve kimseye fırsat vermeyeceğiz. CHP yöneticilerince tehdit edilen, baskı gören, hakarete maruz kalan birtakım arkadaşlar, huzuru AK Parti’de bulmuş ve ortamıza katılmışlardır. CHP idaresinin partiyi ne hale getirdiğini bilhassa en iyi o parti içinde bir devir yer alanlar bilir. CHP’yi, yolsuzluğu, hırsızlığı, rüşveti savurma merkezi haline getirenlerin, içerideki çürümeyi derinleştirmesi, siyasetin prestiji açısından da çok çok üzücü. Bizi, CHP içindeki koltuk savaşları, birbirlerini suçlama yarışı ve iftira olimpiyatları ilgilendirmiyor. Biz yolumuza bakıyoruz. Milletimize hak ettiği hizmetleri vermeye çaba gösteriyoruz. AK Parti’ye katılan belediye liderlerimizin birinci açıklamaları “Biz hizmet etmek istiyoruz. Bu CHP’de mümkün değil. CHP’nin iç hengameleri içinde belediyecilik yapamaz hale geldik” tarafında oldu. Yani bundan sonra da yeniden tıpkı halde ortamıza katılacak olan arkadaşlar olabilir.
SORU: Önümüz yaz ayları, gurbetçi vatandaşlarımızın Türkiye’ye tatil için gelecekleri vakitler yaklaşıyor. Muhalefet, gurbetçilerle ilgili berbat bir lisan kullanıyor. Bazen sokakta onların morallerini bozacak, Türkiye’ye geldiklerine pişman edecek duruma sokuyor onları. Bu mevzu hakkındaki değerlendirmelerinizi rica ediyorum.
Bunu edep dışı bir formda yapıyorlar. Muhalefetin, yurtdışında yaşayan vatandaşlarımızı amaç alan küçümseyici sözleri asla kabul edilemez. Kim küfür ve hakarette daha düzgünse, mevcut CHP idaresinin lütfuna mazhar oluyor, ön plana çıkıyor. Dün gerisinden ağladıklarına bugün utanmadan küfredebiliyorlar. Dün öve öve bitiremediklerini, bugün tükürük yağmuruna tutabiliyorlar. Yıllarca bir arada oldukları yol arkadaşlarına bunu legal gören bir zihniyetin, vatandaşa neler yapacağını varın, siz hayal edin. Görünen o ki; ana muhalefete karşı ne yaparsanız yapın bu testi su tutmuyor. Berbat. Fakat biz, tüm bunlara karşın partimiz, bütün teşkilatıyla birlikte bunların bu yanlışları karşısında çok daha dik durmak suretiyle yola devam ediyoruz, devam edeceğiz.
15 YAŞ ALTINA TOPLUMSAL MEDYA SINIRI
SORU: Sanal medya bugünlerde en değerli gündem unsurlarının başında geliyor tahminen de. Adeta tabansız bir okyanus üzere buradaki tehlikeler. Çocuklarımız sanal oyunlardan dijital platformlara algoritmaların yönlendirdiği içeriklerde makûs niyetli şahısların tesiri altına girme tehlikesiyle, riskiyle karşı karşıya. 15 yaş altına yönelik yasal bir düzenleme yapıldı. Pekala çocuklarımızı dijital dünyanın görünmeyen tehlikelerinden korumak için öteki hangi önlemler planlanıyor?
Dijital dünya bugün hayatın ayrılmaz bir kesimi haline geldi. Biz de bu gerçeği biliyor ve ona nazaran hareket ediyoruz. Teknolojiyi reddeden değil, teknolojiyi insanlığın hayrına kullanan bir anlayışla düzenlemeler yapıyoruz. Bu mevzuyu çok önemsiyoruz. Zira dijital dünyanın kaotik atmosferi, çocuklarımızı tuzağa düşürmeye çalışan yapılar ve maalesef şahıslarla dolu. Sanal dünyanın görünen ve görünmeyen tehditlerinin ne kadar yıkıcı hale geldiğini daima bir arada biliyoruz. Siber ünitelerimiz sanal devriyeleriyle dijital hatalarla çabaya devam ediyor. Şiddeti özendiren ve bağımlılık oluşturan içeriklerden, sapkın akımlara, sanal zorbalığa kadar bunların hepsine yönelik önlemlerimizi alıyoruz. Yaş doğrulama sistemiyle internet artık 15 yaş altı çocuklarımız için daha inançlı hale gelecek. Bunun kararlarını verdik, veriyoruz. Ailelerin, toplumsal ağ sağlayıcıların ve devletin iş birliği sayesinde bu müdafaa sağlanacak. Dijital okuryazarlığı güçlendirecek faaliyetlerle hem eğitimcilerimiz hem de ailelerimiz, sanal alem konusunda daha şuurlu olacak. Biz çocuklarımızı algoritmaların insafına terk etmiyoruz. Ek önlemler de planlayarak en kısa vakitte hayata geçirilecek. Çocuklarımızı korumak için seferberlik ruhuyla hareket etmeye mecburuz.
“140 BİN GENCİMİZE 11,6 MİLYAR LİRA ÖDEME YAPTIK”
SORU: Mayıs’ın son haftası malum aile haftası. Aile dayanak paketleri gençlerin evlenmesi için teşvik ve krediler ortada. Yeni muştular gelir mi efendim?
Aile Haftası vesilesiyle bir kere daha “biz bu kaleyi yıktırmayacağız” diyoruz. Nüfus sıkıntısı Türkiye için hayati bir husus. Nüfusumuzun bilhassa kendini yenileme oranındaki düşüş alarm veriyor. Bunu artırmak, geleceğimiz için çok çok kıymetli. Dijital teknolojilerin olumsuz sonuçlarından biri de malum kişiselleşme ve yalnızlaşmanın yaygın hale gelmesi. Bu durum, toplumda ailenin ve aile kıymetlerinin hak ettiği ilgiyi görmemesi riskini beraberinde getiriyor. Bunlarla uğraş etmek, nüfusumuzu korumak için çeşitli tedbirler almak, devlet olarak bizim asli görevimiz. Bütün bunlarla bir arada, yıllardır bu tehlikeye dikkat çeken bir siyasetçi olarak, haksız tenkitlere maruz kaldık. 3 çocuk ikazımızın ne kadar haklı olduğunu ortaya koyduk. Mevcut tabloda haklılığımız ortaya çıktı. Aile ve Gençlik Fonu bu maksatla kuruldu ve bugüne kadar 205 binin üzerinde gencimiz bundan yararlanmaya hak kazandı. 140 binin üzerinde gencimize toplam 11,6 milyar lira ödeme yaptık. Aile danışmanlığı, aile indirim mutabakatları çocuk sayısına nazaran dayanaklarla gençlerin bundan sonra da yanındayız. Bizim sıkıntımız bu ülkede evlenmedik genç, inşallah tütmedik ocak bırakmamaktır.
ANAYASA MESAJI
SORU: Türkiye’nin yeni bir anayasaya muhtaçlığı olduğunu her fırsatta vurguluyorsunuz. Bu devir değil tahminen ancak önümüzdeki devirde bu manada yeni adımlara şahitlik edebilecek miyiz?
Yeni anayasa konusunu her vakit gündemde tutacak ve milletimize verdiğimiz bu kelamı kesinlikle yerine getireceğiz. Biz, bu bahiste hazırlıklarımızı tamamladık ve milletimizin muhtaçlık duyduğu, talep ettiği konuları belirledik. Sivil siyasetten bahsediyorsak, çağın gerekliliklerine uygun mevzuat düzenlemelerinden bahsediyorsak, bunu gerçekleştirmek için atılacak bütün adımları, yeni anayasa gereksinimiyle birlikte karşılamayı amaç olarak görürüz. Millet, inşallah darbe lekesi taşıyan bir anayasadan kurtulup, yeni, kuşatıcı, özgürlükçü ve sivil bir anayasaya kavuşmak istiyor. Siyaset, milletin taleplerine kulak tıkayamaz. Bu hasreti sonlandırmak siyaset kurumunun elindedir ve yapması gereken en kıymetli bahistir. Yeni anayasa artık bir lüks değil, gereksinim, hatta zorunluluktur. Bu mevzuyu siyaset üstü görüyor ve açık yüreklilikle siyasi partilere davet yapıyoruz. Diyoruz ki; gelin her türlü siyasi önyargıyı bir kenara bırakalım. Toplumun her kısmının “işte benim anayasam” diyebileceği metni birlikte inşa edelim.
Anadolu Ajansı
Erdoğan, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev tarafından Bağımsızlık Sarayı’nda resmi merasimle karşılandı.
TÜRKİYE KAZAKİSTAN ORTASINDA 13 ANLAŞMA
Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev’in huzurunda iki ülke ortasında 13 mutabakat imzalandı.
Erdoğan ve Tokayev’in huzurunda iki ülke ortasında imzalanan öbür mutabakatlar şöyle:
– Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Kazakistan Cumhuriyeti Hükümeti Ortasında Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Muahedesi,
– Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Kazakistan Cumhuriyeti Hükümeti Ortasında Kültür Merkezlerinin Kuruluşu, İşleyişi ve Faaliyetleri Hakkında Mutabakat,
– Türkiye Cumhuriyeti ile Kazakistan Cumhuriyeti Ortasında Türel Mevzularda İsimli Yardımlaşma Muahedesinde Değişiklik Yapılmasına Ait Protokol,
– Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Kazakistan Cumhuriyeti Bilim ve Yüksek Öğretim Bakanlığı Arasında Ortak Burs Programına Ait Muahede,
– Kazakistan Cumhuriyeti Milli Eğitim Bakanlığı ile Türkiye Cumhuriyeti Ulusal Eğitim Bakanlığı Ortasında, Kazakistan Cumhuriyeti’nde 2 Türk Maarif Vakfı Okulunun Açılmasına Ait Niyet Muahedesi,
– Kazakistan Cumhuriyeti Hükümeti ile TAV Holding Ortasında Almatı Memleketler arası Havalimanı Yatırım Mutabakatı,
– Samruk-Kazyna Anonim Şirketi ile YDA İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi Ortasında Hastane İnşaatlarının Finansmanına Ait İşbirliği Mutabakatı,
– Kazakistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Ofisi’ne Bağlı Ekonomik İdare Yetkisine Sahip Devlet Kuruluşu “Kazakistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı TV ve Radyo Kompleksi” ile TRT Ortasında Radyo ve Televizyon Alanında Mutabakat Zaptı,
– KazMunayGas Ulusal Şirketi Anonim İştiraki ile Türkiye Petrolleri Anonim Paydaşlığı Ortasında Petrol Alanı Hizmetine Ait İşbirliği Muahedesi,
– KazMunayGas Ulusal Şirketi Anonim Paydaşlığı ile Türkiye Petrolleri Anonim Paydaşlığı Ortasında Petrol ve Gaz Projelerinin Ortak Geliştirilmesi Mevzularına Ait Mutabakat Zaptı,
– Astana Milletlerarası Finans Merkezi ile İstanbul Finans Merkezi Ortasında Mutabakat Zaptı,
– ANKA İnsansız Hava Araçlarının Üretimi ve Bakımı için Ortak Teşebbüs Kurulmasına Ait Muahede.
Öğretmen Haber Eğitim Dünyasının Son Gelişmeleri