Eğitim-Bir-Sen’den Ulusal Eğitim Akademisi için 7 teklif

EĞİTİM-Bir-Sen, Ulusal Eğitim Akademisi’nin Kurumsal Rolü: Öğretmenlik Mesleğinde Niteliksel Dönüşüm, Stratejik Hudutlar ve Yapısal Tansiyonlar Üzerine Bir Değerlendirme’ başlıklı raporunu kamuoyuna sundu. Türkiye genelinde yaklaşık 6 bin öğretmen ve okul yöneticisinin iştirakiyle gerçekleştirilen saha araştırmasına dayanılarak Akademi müfredatına ait somut tavsiyeler ve ayrıyeten 7 stratejik siyaset önerisi sunuldu.

‘Eğitim-Bir-Sen Stratejik Araştırmalar Merkezi (EBSAM) tarafından hazırlanan ‘Milli Eğitim Akademisi’nin Kurumsal Rolü: Öğretmenlik Mesleğinde Niteliksel Dönüşüm, Stratejik Hudutlar ve Yapısal Tansiyonlar Üzerine Bir Değerlendirme’ başlıklı raporunu kamuoyuna sundu.

Eğitim-Bir-Sen, tarafından yapılan açıklamada, “Saha araştırmasının sonuçlarına nazaran öğretmenler, adayların misyona başlamadan evvel kesinlikle öğrenmesi gereken en değerli hususun sınıf idaresi olduğunu vurgularken okul yöneticileri için en kritik marifet tesirli irtibat oldu. Raporda ayrıyeten, öğretmen yetiştirmede uygulama odaklı dönüşümden eğitim yöneticiliğine uzanan kapsamlı bir ıslahat paketi sunuldu. 125 sayfalık kapsamlı çalışmada, Türkiye’de öğretmen yetiştirme sisteminin yeniden yapılandırılmasında merkezi bir aktör olarak konumlandırılan Ulusal Eğitim Akademisi, kurumsal, pedagojik ve yönetimsel açılardan çok taraflı tahlil edildi. 21. yüzyıldaki toplumsal ve teknolojik dönüşümün, öğretmenlik mesleğini nasıl yine tanımladığına dikkati çeken rapor, Ulusal Eğitim Akademisi’nin bu süreçte üstlenebileceği kritik rolü ayrıntılı biçimde ortaya koydu” denildi.

Açıklamanın devamında, “Raporda, Akademi’ye yönelik olumlu ve olumsuz yaklaşımlar özetlenirken, öğretmenlik mesleğine hazırlık eğitimi ve eğitim müddeti üzere şimdiki tartışmalar da objektif bir bakış açısıyla ele alındı. Öğretmen yetiştirme, öğretmen niteliği, eğitim ve kamu idaresi, eğitimde ıslahat ile memleketler arası ahenk perspektifinde elde edilen bulgular ve yaklaşık 6 bin öğretmen ile yöneticiden oluşan araştırma sonuçları temel alınarak, Ulusal Eğitim Akademisi’nin fonksiyonelliğini artırmaya ve Türkiye’nin öğretmen yetiştirme rejimini sürdürülebilir kalite temeline nazaran tekrar inşa etmeye yönelik 7 stratejik siyaset önerisi geliştirildi” tabirlerine yer verildi.

MİLLİ EĞİTİM AKADEMİSİ İÇİN SAHA ARAŞTIRMASI YAPILDI

EBSAM tarafından Ulusal Eğitim Akademisi’nin kurumsal rolü çerçevesinde, öğretmen ve yönetici adaylarına yönelik müfredatta hangi hususların yer alması gerektiğini belirlemek hedefiyle 1-6 Temmuz 2025 tarihleri ortasında bir saha araştırması gerçekleştirildi.

Araştırmaya Türkiye’nin 81 vilayetinden 4 bin 384 öğretmen ile 1533 okul yöneticisi katıldı. Yaklaşık 6 bin öğretmen ve okul yöneticisiyle yapılan saha araştırması sonuçları derinlemesine tahlil edildi ve Akademi’nin müfredatına yönelik siyaset yapıcılara teklifler sunuldu.

Eğitim-Bir-Sen, rapor hakkında şu bilgilere yer verdi:

“Saha araştırmasının sonuçlarına nazaran öğretmenler, adayların misyona başlamadan evvel kesinlikle öğrenmesi gereken birinci hususun sınıf idaresi olduğunu vurguladı. Bunu sınıf içi disiplin, tesirli bağlantı, ruhsal dayanıklılık, gerilim idaresi, sorun çözme, motivasyon sürekliliği, dijital eğitim araçlarının kullanımı, yaratıcı düşünme, disiplin uygulamaları ve sendikal haklar izledi.

“Öğretmenlerin ehemmiyetle altını çizdiği öteki başlıklar ortasında ise ulusal ve manevi paha şuuru, bölgesel farklılık ve kültürel ahenk, okul yönetimi, öğretmen-öğrenci-veli irtibatı, öğretmen dosyası kuralları, bireysel farklılıkların gözetilmesi, çok kültürlülük ve kapsayıcılık, deneyim transferi atölyeleri, protokol kuralları ile ölçme-değerlendirme teknikleri yer aldı.

“Araştırmaya katılan okul yöneticileri, yönetici adaylarının en çok muhtaçlık duyacağı alan olarak tesirli bağlantısı öne çıkardı. Bunun yanı sıra sorun çözme, okul idaresi, etik bedeller, gerilim idaresi, ruhsal dayanıklılık, okul iklimi, kurumsal liderlik, planlama, motivasyonun sürekliliği, bütçe ve bilgi idaresi, mevzuat bilgisi, disiplin uygulamaları ve sendikal haklar da başka öne çıkan başlıklar ortasında gösterildi.

“Yöneticiler ayrıyeten toplumsal vicdan, kriz idaresi, adalet kültürü, vakit idaresi, toplum ve paydaş ilgileri, şahsî duruş ve temsil üzere hususları da ön plana çıkardı. Vazifeye başlandığında karşılaşılacak en büyük zorluk ise çatışma idaresi olarak tabir edildi. Bunu okul çalışmalarını organize etme, öğretmenleri motive etme, velilerle bağlantı, gerilim idaresi, öğretmenlerin farklılıklarını dikkate alma ve rehberlik yetersizliği izledi.”

Anket bulgularına nazaran, Akademi’ye ait şu teklifler sıralandı:

“Müfredatın içerik yoğunluğu sınıf içi uygulamalarla desteklenmeli. Öğretmenlik mesleğine ait etik, sosyolojik ve kültürel boyutlar göz arkası edilmemeli. Liyakat temelli bir imtihan sistemi ile birlikte mentorluk uygulamalarının yapılandırılması zorunluluktur.”

Raporda 7 stratejik siyaset önerisi sunuldu. Bu teklifler özetle şu biçimde sıralandı:

“1.TEST ASILLI ÖĞRETMEN SEÇİMİNDEN ÇOK BOYUTLU DEĞERLENDİRMEYE GEÇİŞ

“Raporda, test odaklı öğretmen seçiminin mesleğin derinliklerini göz gerisi ettiği vurgulanarak akademi temelli, objektif ve çok boyutlu bir kıymetlendirme modeline geçilmesi gerektiği belirtildi.

“Buna nazaran, öğretmen adayları, yalnızca sınav puanlarıyla değil insani ve mesleksel nitelikleriyle değerlendirilmeli. Empati, irtibat, pedagojik sezgi ve sınıf idaresi üzere mesleğin temel yetkinlikleri de ölçülmeli. Ulusal Eğitim Akademisi’nin uyumunda uygulamalı olay calısmaları ve ders simulasyonu üzere sureclerle öğretmen adaylarının gerçek yetenekleri objektif biçimde açığa çıkarılmalı. Böylelikle uzun vadede bu yaklasımın meslege daha donanımlı, şuurlu ve ogrencilerine ilham verebilen ogretmenler kazandırarak egitimde niteligin artmasına katkı sağlayabileceği belirtildi.”

“2. ÖĞRETMEN YETİŞTİRMEDE UYGULAMA ODAKLI DÖNÜŞÜM

“Rapora nazaran, Ulusal Egitim Akademisi, teori ile pratigi butunlestirecek biçimde bir eğitim sunmalı. Tecrübe temelli mentorluk, proje odaklı, mikro ogretim ve olay tahlillerine dayanan uygulama yüklü halde kurgulanacak dersler, ogretmen adaylarının sınıf ici hünerlerini gelistirmelerine imkan sağlamalı.

“3. ÖĞRETMENLERİN DAİMA MESLEKSEL GELİŞİMİNİN STRATEJİK VE BÜTÜNCÜL BİR SÜRECE DÖNÜŞTÜRÜLMESİ

“Raporda, öğretmenlerin daima mesleksel gelişiminin stratejik ve bütüncül bir sürece Ulusal Eğitim Akademisi önderliğinde dönüştürülmesi önerisi de yer aldı.

“Raporda, daima mesleksel gelişimlerin eğitim fakülteleri ve hizmet içi eğitim programlarıyla desteklenerek meslek, maaş ve ödüllendirme üzere teşviklerle güçlendirilmesinin değerine işaret edildi; ayrıyeten programların öğretmenlerin kişisel gereksinimlerine uygun biçimde çeşitlendirilmesi ve daha faal düzenlenmesi önerildi.

“Mesleki gelişimin angarya değil öğretmenlerin mesleğini güçlendiren ve eğitim sisteminin kalitesini artıran bir süreç haline getirilmesi gerektiği söz edildi.

“4- EGITIM İDARESİNDE AKADEMI TEMELLI YENI BIR LIYAKAT KÜLTÜRÜ MIMARISININ KURULMASI

“Raporda, Ulusal Egitim Akademisi’nin liyakat temelli bir idare kültürü insasına odaklanarak Türk egitim sisteminde degisim ve gelisim için saglam bir taban hazırlayabileceğine işaret edildi ve “Akademi, bu hedefe yönelik seffaflık, hesap verebilirlik ve objektiflik prensipleriyle hareket etmeli, önerilen egitim programları, kıymetlendirme sistemleri ve data temelli çalısmalarla egitim yöneticilerinin liyakat asıllı performansı ödüllendirilerek kurumsal dönüsüm saglanmalıdır.” değerlendirmesi yapıldı.

“5-AKADEMİ İÇİN ESNEK, DİNAMİK VE UYGULAMA TEMELLİ MÜFREDAT TASARIMI

“Raporda, Ulusal Eğitim Akademisi’nin müfredatının belirlenmesinde, “deneyim temelli öğrenme”, “proje tabanlı eğitim ve mikro-öğretim”, “vaka tahlili ve saha deneyimi”, “esnek, modüler ve farklılaştırılmış müfredat”, “dijital okuryazarlık ve yenilikçi teknoloji kullanımı” olmak üzere 5 temel yaklaşım önerisi yer aldı.

“6-KURUMSAL AHENK VE AKADEMİK ÖZGÜRLÜK ORTASINDA AKADEMİ’NİN YAPI VE SİSTEM DENGESİ

“Eğitim-Bir-Sen’in raporunda, Akademi’nin muvaffakiyetinin, kurumsal yapısının sağlam temellere dayalı olarak geliştirilmesine ve daima güzelleştirilmesine bağlı olduğu vurgulandı. Daha az hiyerarşik, daha fazla iş birlikçi ve bilimsel temelli karar süreçlerine öncelik veren bir yapı oluşturulması gerektiğinin altı çizilerek, “Mevcut yapının güçlü istikametlerini koruyup, zayıf istikametlerini gidererek hem bir Bakanlık ünitesi disiplinine sahip hem de üniversite gibisi özgür ve yenilikçi ortam sunan bir Akademi modeli mümkün gözükmektedir.” tabirine yer verildi.

“7-ÖĞRETMEN ADAYLARININ STATÜSÜNDE MEVZUAT AÇIĞI

Raporda, 7528 sayılı Kanun çerçevesinde Akademi’de eğitime alınan öğretmen adaylarının hukuki statüsünün yasal düzenleme konusu edilmesi ve mevzuat boşluğunun giderilmesi önerisi yer aldı. Öğretmen adaylarının 657 sayılı Kanun bağlamında ‘aday memur’ olarak kıymetlendirilmesi ve fiyatların de buna nazaran belirlenmesi gerektiği belirtildi.”