Öğretmen Haber Eğitim Dünyasının Son Gelişmeleri
Bakan Tekin, TBMM Plan ve Bütçe Komitesinde Bakanlığının 2026 yılı bütçesine ait sunumunda, Dünya Çocuk Hakları Günü münasebetiyle dünyada mazlum, ezilen ve güç durumda olan bütün çocukların haklarının daima birlikte savunulması gerektiğini söyledi.
Eğitimi konuşmanın, toplumun kendisini nasıl tanımladığına, insanı hangi prensip ve pahalar doğrultusunda yetiştirmeyi hedeflediğine, gelecek tasavvurunu hangi zihinsel ve kültürel perspektife dayandırdığına dair çok taraflı bir muhasebeye girişmek olduğunu belirten Tekin, eğitimin “birey-toplum-devlet” üçgeni bağlamında hem varoluşsal ve toplumsal bir mecburilik hem de kamunun kurucu nitelikteki temel vazifelerinden biri olduğuna işaret etti.
Öğretmenin rehberliğini merkeze alan, üretken düşünmeyi öne çıkaran ve muhakemeyi besleyen bir iklimin temel muhtaçlık olduğunun, bu iklimin verimlilik kadar adaleti, dayanıklılığı ve sürdürülebilirliği de talep ettiğinin altını çizen Tekin, önemli olanın, bu değişimi dengeli stratejik adımlarla ve toplumun gerçek gereksinimlerine karşılık veren bir yerde yönetmek olduğunu vurguladı.
Eğitimin çok katmanlı bir hüviyete sahip olduğunu, bu çok katmanlı yapı içerisinde yapay zeka ve bilgi temelli araçlar, ölçü ve mahremiyet unsurlarıyla kullanıldığında öğretmenin rehberliğini destek eden, erişimi genişleten ve karar süreçlerine saha kaynaklı öngörü kazandıran imkanlara dönüştüğünü lisana getiren Tekin, “Bu tabanda maksat, öğrenciyi dar meslek kalıplarına hapsetmeyen, değişen dünyada kalıcı değeri olan tesirli okuryazarlık, öğrenmeyi öğrenme, güçlü muhakeme, sorun çözme ve paha temelli karar alma üzere hünerlerle donatmaktır.” değerlendirmesinde bulundu.
“Kapsayıcı bir eğitim nizamını kurmaya uğraş ediyoruz”
Bakan Tekin, Milli Eğitim Bakanlığı olarak bu şuurla hareket ettiklerine, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün “Cumhuriyet sizden; fikri hür, vicdanı hür, irfanı hür jenerasyonlar ister” veciz kelamını temel alarak eğitim sistemini güçlendirme istikametindeki çalışmalarını aralıksız sürdürdüklerine dikkati çekti.
Eğitimi, temel insan haklarını, insan onurunu ve adaleti önceleyen, öğretmenin prestijini ve yetkinliğini yükselten, öğrencinin manalı öğrenmesini derinleştiren ve velinin inancını güçlendiren bir kamusal ödev olarak konumlandırdıklarını anlatan Tekin, “Bu anlayışla, ülkemizin medeniyet savıyla çağın gereksinimlerini birebir hizada tutan kapsayıcı bir eğitim tertibini kurmaya uğraş ediyor ve onu her geçen gün güçlendiriyoruz.” diye konuştu.
Cumhuriyet’in ikinci asrına tekabül eden yeni periyotta, eğitim vizyonu olan “Köklerden Geleceğe” çizgisinde, öğretmenin rehberliğini merkeze alan, aile-okul iş birliğini güçlendiren, fırsat eşitliğini teminat altına alan, müfredatta canlılık ve krizler karşısında süreklilik üreten bir bütünlükle ilerlediklerini aktaran Tekin, ölçmede adalet, okul ikliminde huzur, rehberlik ve psikososyal takviyeyle tamamlanan bir yapıyı temel aldıklarını kaydetti. Tekin, kelamlarını şöyle sürdürdü:
“Gayemiz, ‘yetkin ve faziletli insanlar’ yetiştirmektir. Burada çerçevesini kısaca arz edebildiğim unsur ve önceliklerimizi alana dengeli programlar ve somut adımlar olarak yansıtıyoruz. Erken çocukluktan yükseköğretime kadar bütün kademelerde fiziki kapasite yatırımlarını, öğretmen yetiştirme ve mesleki gelişim siyasetlerini, müfredat yenilemeleri ile kültürel-sportif projeleri planlı bir program dahilinde ilerletiyoruz. Elde edilen kazanımlar bugünün gereksinimlerini karşılarken, yarının Türkiye’si için kurumsal teminat oluşturmaktadır. Bizler bu yolu yürürken gündemin süratle değiştiğini, kolaycı tekliflerin kısa vadeli cazibe ürettiğini biliyoruz. Tanınan yaklaşımların süreksiz tesirine kapılmadan, ölçülebilir maksatlarla, şeffaf bir izleme-değerlendirme sistemiyle ve hesap verebilir bir idare anlayışıyla ilerliyoruz. Böylelikle uzun soluklu toplumsal yararın sesine kulak veren bir istikrar çizgisini koruma ediyoruz.”
“Milli ve manevi kıymetlerimizi içselleştirmiş jenerasyonlar yetiştirme amacımızı sürdürüyoruz”
Milli Eğitim Bakanı Tekin, bugün dünya genelinde eğitimde en sık karşılaşılan sıkıntıların başında eğitime erişimin ve fırsat eşitliğinin geldiğini belirtti. Bu sorun alanlarının gerçekliğinin, global salgın sürecinde çok güçlü biçimde ortaya çıktığını söz eden Tekin, MEB’in 2011’de Fırsatları Artırma ve Teknolojiyi Güzelleştirme Hareketi (FATİH) Projesi’yle başlattığı dijital altyapı yatırımları sayesinde proaktif bir çizgi izlediğini söyledi.
Yaklaşımlarını teknolojinin inançlı ve pedagojik kullanımıyla genişleterek, bugünün dünyasının krizleri karşısındaki öngörülü duruşlarını sürdürdüklerini vurgulayan Tekin, şunları kaydetti:
“Bu noktada 2025-2026 eğitim-öğretim yılının ana temasını ‘Yeşil Vatan’ olarak belirleyerek ikiz dönüşümü merkeze aldık. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile de bu başlıkları kapsayan bir çerçevede, tüm eğitim süreçlerinde kökleriyle güçlü bağları olan, çağın gereklerini bilen ve bu imkanlarla donanmış, ulusal ve manevi kıymetlerimizi içselleştirmiş kuşaklar yetiştirme amacımızı sürdürüyoruz. Milli Eğitim Bakanlığı olarak merkezi idareden lokal idarelere, sivil toplum örgütlerinden iş dünyasına kadar tüm aktörlerle iş birliğini stratejik öncelik görüyoruz. Siyasetçilerimiz başta olmak üzere velilerimizi, hayırseverlerimizi, belediyelerimizi ve tüm paydaşlarımızı, çocuklarımızın geleceğini güzelleştirecek bu ortak emeğin bir modülü olmaya davet ediyoruz.”
“AK Parti hükümetleri boyunca 821 bin 351 öğretmen ataması gerçekleştirdik”
AK Parti hükümetlerinin, eğitimi, devlet siyasetlerinin merkezine yerleştirdiğinin altını çizen Tekin, Ulusal Eğitim Bakanlığının, merkezi idare bütçesinde 2002’de 4’üncü sıradayken, 2003’ten itibaren birinci sırada yer aldığına ve 2026 yılı bütçesinde de yerini koruduğuna işaret etti.
2026 yılı eğitim bütçesinin MEB, Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanlığı, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanlığı, Yükseköğretim Kalite Kurulu (YÖKAK) Başkanlığı, üniversiteler ve Kredi Yurtlar Genel Müdürlüğü için tahsis edilen kaynakların toplamıyla 2 trilyon 905 milyar 40 milyon 206 bin lira olduğunu bildiren Tekin, bunun, merkezi idare bütçesinin yüzde 15,33’üne tekabül ettiğini belirtti.
“Resmi okullarımızdaki öğretmen sayısı 1 milyon 34 bin 564’e yükselmiştir”
“2002-2003 eğitim öğretim yılında örgün eğitimde 367 bin 145 derslik varken, 2024-2025 eğitim öğretim yılı prestijiyle bu sayı 753 bin 571 dersliğe ulaşmıştır. 2002-2003 eğitim öğretim yılında resmi okullarımızda 515 bin 253 öğretmen görev yaparken, bu sayı 2024-2025 eğitim öğretim yılında 1 milyon 34 bin 564’e yükselmiştir. Hala misyonda bulunan öğretmenlerimizin yaklaşık yüzde 80’i bu dönemde atandı. AK Parti hükümetleri boyunca 821 bin 351 öğretmen ataması gerçekleştirdik.”
Bu kapasitenin, sınıfa direkt yansıdığını lisana getiren Tekin, “2002-2003 eğitim öğretim yılında ilköğretimde derslik başına düşen öğrenci sayısı 36 iken, 2024-2025 eğitim öğretim yılında bu sayı 23 olmuştur. Ortaöğretimde de benzeri bir güzelleşme kelam konusu olmuş ve 2002-2003 eğitim öğretim yılında derslik başına düşen öğrenci sayısı 30 iken, 2024-2025 eğitim öğretim yılında bu sayı 20 olmuştur. İlköğretimde öğretmen başına düşen öğrenci sayısı ise 2002-2003 eğitim öğretim yılında 28 iken, 2024-2025 eğitim öğretim yılında 15, ortaöğretimde de 18 iken 11 olmuştur. Bu okullaşma göstergeleri milletlerarası kıyaslamalara baktığımızda da OECD’nin ‘Bir Bakışta Eğitim 2025’ raporunda da birebir halde övgüyle yerini almıştır.” bilgisini paylaştı.
“Türkiye, ortalarında 7 OECD ülkesinin de bulunduğu 45 ülkeden daha yüksek performans gösterdi”
Bakan Tekin, fırsat eşitliğini güçlendiren öğrenme çıktılarındaki yansımayı memleketler arası ve ulusal göstergeler üzerinden izlediklerini belirterek, OECD’nin PISA araştırmasının bunlardan biri olduğunu aktardı.
OECD’nin 81 ülkenin iştirakiyle gerçekleştirdiği PISA 2022 raporuna nazaran, Türkiye’nin, ülkelerin uzun devir performansları incelendiğinde son 20 yıllık devirde matematik alanındaki performansını istikrarlı bir halde artıran 2 ülkeden ve fen bilimleri alanındaki performansını artıran 4 ülkeden biri olduğunu vurgulayan Tekin, misal halde son 10 yıllık süreçte de Türkiye’nin her iki alanda güzelleşme gösteren az sayıda ülkeden biri olduğunu belirtti.
Türkiye’nin PISA okuma marifetleri alanındaki puanının, 2003’te 441 iken 2022’de 456 olduğunu, böylelikle öğrencilerin okuma marifetleri alanındaki performansında manalı bir artış gerçekleştiğini ve milletlerarası ortalama olan 435’in üzerine çıktığını anlatan Tekin, “Bu muvaffakiyetle Türkiye, ortalarında 7 OECD ülkesinin de bulunduğu 45 ülkeden daha yüksek bir performans göstermiştir.” dedi.
Tekin, Türkiye’nin PISA 2022’de fen bilimleri alanında da memleketler arası ortalamanın üzerinde bir performans sergilediğini, ülkenin 476 olan puanının milletlerarası ortalama olan 447’nin üzerinde gerçekleştiğini bildirerek, şöyle konuştu:
“Türkiye, OECD yetkilileri ve PISA’ya katılan ülkelerin temsilcilerinin iştirakiyle 7-9 Mayıs 2025 tarihleri ortasında İstanbul’da bir toplantı gerçekleştirmiştir. Bu toplantıda, 90 ülkeden yaklaşık 200 temsilci bir ortaya gelmiştir. OECD tarafından Türkiye’nin eğitim alanında gerçekleştirdiği muvaffakiyetlerin öteki ülkelerle paylaşılması talep edilmiş ve bu kapsamda iştirakçilerle Türkiye eğitim sistemi sunumu gerçekleştirilmiştir. PISA 2025 döngüsü ise bu yıl mart-nisan aylarında uygulanmış olup sonuçları şimdi açıklanmamıştır. İnşallah önümüzdeki yıl gerçekleşecek bütçe görüşmelerinde sizlere bu hoş gelişmelerin devamını da vermiş olacağız.”
“Türkiye, TIMSS 2023 araştırmasında Avrupa ülkeleri ortasında 3. sırada”
Bakan Tekin, Türkiye’nin TIMSS araştırmasında elde ettiği bilgilere de değindi.
Türkiye’nin TIMSS araştırmasına 8. sınıf seviyesinde birinci sefer 1999’da, 4. sınıf seviyesinde ise birinci kere 2011’de katıldığını söyleyen Tekin, uygulamanın son döngüsünün 2023’de yapıldığını hatırlattı.
Türkiye’nin 8’inci sınıf seviyesinde matematik alanında TIMSS 2023’te puanını 80 puan artırarak 509’a yükselttiğini belirten Tekin, uygulamaya katılan Avrupa ülkeleri ortasında 7, OECD üyesi ülkeler ortasında 10, iştirakçi tüm ülkeler ortasında ise 13. sırada yer aldığını söyledi.
Türkiye’nin TIMSS 2023 araştırmasında puanını 97 puan artırarak 530’a yükselttiğine işaret eden Tekin, bu sonuçla uygulamaya katılan Avrupa ülkeleri ortasında 3. sırada, OECD üyesi ülkeleri ortasında 5. sırada, iştirakçi tüm ülkeler ortasında ise 7. sırada yer aldığını kaydetti.
TIMSS 2023 uygulamasında Türkiye’nin 4. sınıf seviyesinde matematik alanında puanını 84 puan artırarak 553’e yükselttiğinin altını çizen Tekin, uygulamaya katılan Avrupa ülkeleri ortasında 2, OECD üyesi ülkeler ortasında 4, iştirakçi tüm ülkeler ortasında ise 8. sırada yer aldığını anımsattı.
Milli Eğitim Bakanı Tekin, 4. sınıf seviyesinde fen bilimleri alanında ise TIMSS 2023’te puanını TIMSS 2011’e nazaran 107 puan artırarak 570’e yükselten Türkiye’nin, uygulamaya katılan Avrupa ülkeleri ortasında birinci, OECD ülkeleri ortasında ikinci, iştirakçi tüm ülkeler ortasında ise 4. sırada yer aldığını aktardı.
“Deprem bölgesinde bugüne kadar 13 bin 321 dersliği eğitime aldık”
Tekin, 2024-2025 eğitim öğretim yılında hayata geçirilen Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nde, bu yıl izleme kıymetlendirme çalışmalarına odaklandıklarını, dataya dayalı uygunlaştırma döngüsünü kararlılıkla işleteceklerini belirtti.
6 Şubat 2023’te yaşanan Kahramanmaraş merkezli 11 ili etkileyen sarsıntı bölgesindeki eğitime ait bilgi veren Tekin, zelzeleden evvel eğitim öğretim faaliyetlerinin 11 bin 567 okul, 119 bin 200 derslikte yürütüldüğünü söyledi.
Sarsıntı felaketi sonrasında 10 bin 272 okul, 109 bin 401 derslik hasarsız ve az hasarlı, 1295 okul, 9 bin 799 dersliğin ise kullanılamaz hale geldiğini belirten Tekin, “Bu vilayetlerimizdeki çalışmalarımız kapsamında bugüne kadar 865 okul, 13 bin 321 dersliği 2025-2026 yılı prestijiyle eğitime almış durumdayız. Çalışmalarla sarsıntı bölgesinde 10 bin 539 dersliğin üretimi devam ediyor. Sarsıntı bölgesinde mevcut derslik kapasitesinin, sarsıntı öncesi kapasitenin yüzde 15 üzerine çıkması sağlanmış olacaktır.” diye konuştu.
Bakan Tekin, Türkiye Yüzyılı vizyonu ve Ulusal Teknoloji Atılımı doğrultusunda “teknolojiyle yöneten” bir yapıya geçişin somut çıktılarından birinin Bakanlık İdare Sistemi (BYS) olduğunu belirterek, “BYS ile halihazırdaki öğrencilerimizin doğum bilgileri ve oranları dahil sonraki yıllardaki çağ nüfusu bilgilerini kullanarak 18 yıllık, 2053 yılı için ise iddialara dayalı çalışmalar yapabilecek haldeyiz.” bilgisini verdi.
“208 yükseköğretim kurumunda 6 milyon 800 bin öğrenci tahsil görmektedir”
Yükseköğretim alanında son yıllarda kayda kıymet gelişmeler ve nitelikli ilerlemeler sağlandığı değerlendirmesinde bulunan Tekin, şunları kaydetti:
“2024-2025 eğitim öğretim yılı prestijiyle 129 devlet, 75 vakıf ve 4 vakıf meslek yüksekokulu olmak üzere toplam 208 yükseköğretim kurumunda 6 milyon 800 bin öğrenci tahsil görmektedir. Türk yükseköğretimi bu öğrenci sayısıyla Avrupa yükseköğretim alanında en çok öğrenciye hizmet veren bir sistem pozisyonundadır. 2002 yılında 70 bin 12 olan toplam öğretim elemanı sayısı, 2025 yılında 186 bin 349’a yükselmiştir. Öğretim üyesi sayısında da benzeri bir artış kelam mevzusudur. 2002 yılında 25 bin 953 olan öğretim üyesi sayısı 2025’de 113 bin 134’e ulaşmıştır. Öğretim üyelerinin toplam öğretim elemanları içindeki hissesi ise 2002 yılında yüzde 37 iken 2025 yılında yüzde 60,22’ye yükselmiştir. Toplam öğretim elemanlarının yüzde 46,91’i bayan, yüzde 53,09’u ise erkektir. Bu oran Türkiye’yi, bayan akademisyen hissesi bakımından OECD ortalamasının üzerinde konumlandırmaktadır.”
Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanlığının çalışmalarına da değinen Tekin, ÖSYM’nin bütün hizmetlerini e-Devlet standartları çerçevesinde yürüttüğünü, tek ve çift yıllarda değişmek üzere her yıl ortalama 11 ila 14 milyon adayın katıldığı yaklaşık 60 sınavı muvaffakiyetle gerçekleştirdiğini söyledi.
Milli Eğitim Bakanı Tekin, “Eğitim alanında gerçekleştireceğimiz faaliyetler için 2026 yılında Milli Eğitim Bakanlığı bütçesine 1 trilyon 943 milyar 965 milyon 746 bin lira tahsis edilmiştir. Milli Eğitim Bakanı olarak şahsım, eğitim topluluğumuz ve milletimiz ismine, genel bütçeden en büyük hissesi eğitime ayırma talimatını veren ve bu kararlılığını sürdüren Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan başta olmak üzere bu süreçte bize takviye veren herkese teşekkür ediyorum.” dedi.
TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı Mehmet Muş ile Kurul üyelerine de teşekkür eden Tekin, “Her yıl büyük bir heyecanla Kurulumuzun huzuruna geliyoruz. Sizlerden gelecek tenkit, teklif ve bizimle ilgili projelerinizi hürmetle dinleyip hayata geçirmeye çalışıyoruz. Toplantı esnasında tatlı sert diyaloglarımız da oluyor. Kırdığım bir milletvekili dostumuz ve arkadaşımız varsa özür dileyelim. Çok büyük bir olgunlukla bu Kurul çalışmasının devam edeceğine inanıyorum.” sözlerini kullandı.
